আঘোণৰ কুঁৱলী – কেশৱ মহন্ত
HSLC Guru-লৈ স্বাগতম। ASSEB (Assam State School Education Board)-ৰ HS দ্বিতীয় বৰ্ষৰ অসমীয়া (MIL) পাঠ্যপুথি সাহিত্য সৌৰভ-ৰ আঘোণৰ কুঁৱলী কবিতাটিৰ এক সম্পূৰ্ণ অধ্যয়ন সামগ্ৰী এই পোষ্টত আগবঢ়োৱা হৈছে। আধুনিক অসমীয়া কবিতাৰ অন্যতম প্ৰগতিশীল কণ্ঠস্বৰ কেশৱ মহন্তই ৰচনা কৰা এই গীতিকবিতাটিত আঘোণ মাহৰ সোণবৰণীয়া পথাৰ, দাৱনীৰ কৰ্মব্যস্ততা আৰু কবিৰ প্ৰেয়সী সেউতীৰ প্ৰতি অকপট প্ৰেমৰ মাজত আঘোণৰ কুঁৱলীয়ে কৰা আমনিৰ এক মন পৰশা চিত্ৰ অংকন কৰা হৈছে। কবিতাৰ সাৰাংশ, ইংৰাজী Summary, পাঠ্যপুথিৰ অতি চমু, চমু আৰু দীঘল প্ৰশ্নোত্তৰ, শব্দাৰ্থ, ভাৱাৰ্থ, প্ৰসংগ-সহিত ব্যাখ্যা, অতিৰিক্ত MCQ আৰু খালী ঠাই পূৰণ – সকলো এটাই পোষ্টত পাব।
সাৰাংশ
‘আঘোণৰ কুঁৱলী’ কবি কেশৱ মহন্তৰ এটি অনুপম প্ৰেমময় গীতি কবিতা। কবিতাটিত কবিয়ে আঘোণ মাহৰ অসমীয়া কৃষক জীৱনৰ মন মোহা পৰিৱেশৰ মাজত নিজৰ সহজ-সৰল প্ৰেমৰ অনুভূতি প্ৰকাশ কৰিছে। আঘোণ মাহ অসমীয়া কৃষকৰ বাবে চপাৱৰ ঋতু — সোণবৰণীয়া ধাননি পথাৰে উপচি পৰিছে। দাৱনীসকলে মূৰত খোপা বান্ধি, হাতত কাচি লৈ লিহিৰি আঙুলিৰে মুঠি মুঠি ধান কাটিবলৈ পথাৰত নামি পৰিছে। তেওঁলোকৰ খিলখিল হাঁহি, ধেমালি আৰু কামৰ ব্যস্ততাই আঘোণৰ পথাৰক জীৱন্ত কৰি তুলিছে।
আকাশতো বনহাঁহৰ জাকৰ কলৰৱ, উৰুলিৰ ৰাগি — সকলো মিলি এক অপূৰ্ব আনন্দ পৰিৱেশ। কিন্তু এই সকলো সৌন্দৰ্যৰ মাজতে কবিৰ প্ৰাণ-প্ৰিয়া সেউতীক বিচাৰি কবিৰ মন উৰি ফুৰিছে। সেউতীৰ তামোলৰ পিকেৰে ৰঙা হোৱা ওঁঠযুৰি, তাইৰ অকপট ধেমালি, “যাঃ” বুলি দিয়া ঠেলা — এই সকলোবোৰ চাবলৈ কবি অতিকৈ আগ্ৰহী। কিন্তু আঘোণৰ ঘন কুঁৱলীয়ে সকলো ঢাকি পেলায় — ধাননি লুকায়, দাৱনী ঢাকি যায়, সেউতীও হেৰাই যায়। কবিৰ মন বনহাঁহৰ দৰে উৰি উৰি বন শেষ কৰিও সেউতীক বিচাৰি নাপায়। বৌদেউক সেউতীৰ মনৰ কথা সোধাৰ আশাও পূৰ নহয়; ‘ডাঙৰি বান্ধিম’ বুলি ধৰা তৰা-জৰী হাততেই ৰৈ যায়। এনেদৰে আঘোণৰ কুঁৱলীয়ে কবিৰ সপোন, প্ৰেম আৰু আনন্দ আৱৰি ৰখাত কবিৰ অন্তৰত গভীৰ বিষাদবোধৰ সৃষ্টি হৈছে। সহজ-সৰল ভাষাত প্ৰেম আৰু প্ৰকৃতিৰ মেলৰ এই কবিতা আধুনিক অসমীয়া গীতি কবিতাৰ এক উজ্জ্বল নিদৰ্শন।
Summary
“Aghonor Kuwoli” (The Mist of Aghon) is a lyrical love poem by progressive Assamese poet Keshab Mahanta, included in the Class 12 Assamese textbook Sahitya Sourav prescribed by ASSEB. The poem paints a vivid picture of the Assamese countryside in the harvest month of Aghon, when the paddy fields turn golden and reapers (daawoni) work busily — tying up their hair in tight buns, wielding sickles, and cutting bundles of paddy with deft fingers, while their cheerful laughter and chatter fill the air. Wild geese fly across the sky and joyous uruli sounds resonate in the autumn morning.
Amid this enchanting harvest scene, the young poet searches for his beloved Seuti — eager to glimpse her betel-stained red lips, her playful pushes, her teasing laughter. But the thick autumn mist (Aghonor Kuwoli) descends and hides the golden fields, the reapers and Seuti herself from view. The poet’s mind chases the wild geese across the horizon yet cannot find her; even his sister-in-law (Bouedeu) cannot bring back word from Seuti, and the bracelet (tora-jori) he meant to slip on her wrist remains in his hand. Through this delicate failure of meeting, Keshab Mahanta evokes the bittersweet yearning of innocent love, intertwining the rhythms of rural Assamese life with the gentle melancholy of an unfulfilled tryst. The poem stands as one of the finest modern Assamese lyrical compositions on rural love, nature and longing.
কবি পৰিচয়
আধুনিক অসমীয়া কবিতাৰ অন্যতম প্ৰভাৱশালী আৰু প্ৰগতিশীল কবি কেশৱ মহন্তৰ জন্ম ১৯২৬ চনত হোৱা বুলি কোৱা হয়। তেওঁ ‘জয়ন্তী’ আলোচনীৰ যোগেদি কবি হিচাপে অসমীয়া সাহিত্যত প্ৰথমতে আত্মপ্ৰকাশ কৰে। জয়ন্তীৰ যুগৰ কবিসকলৰ কবিতাত সাম্যবাদী আৰু প্ৰগতিশীল ভাবধাৰাৰ ছাপ থকাৰ দৰে কেশৱ মহন্তৰ কবিতাতো কৃষক, শ্ৰমিক, সাধাৰণ মানুহৰ সুখ-দুখ, সংগ্ৰাম আৰু গাঁৱলীয়া জীৱনৰ কোমল ছবি অংকিত হৈছে।
তেওঁৰ প্ৰথম কবিতা পুথি ‘আমাৰ পৃথিৱী’। ‘মোৰ যে কিমান হেঁপাহ’ গীতি সংকলনৰ বাবে তেওঁ সাহিত্য অকাদেমি বঁটা লাভ কৰে। তেওঁৰ আন উল্লেখযোগ্য কৃতিৰ ভিতৰত আছে – ‘তোমাৰ তেজ’, ‘বুকুত এজাক ধুমুহা’, ‘আগন্তুক’ আৰু শিশু-উপযোগী ‘ওলমা ঘৰ’। গীতিকাৰ হিচাপেও কেশৱ মহন্ত অতি জনপ্ৰিয় – তেওঁৰ লিখা গীত অসমীয়া আধুনিক গীতৰ ভঁৰাল চহকী কৰিছে। সহজ ভাষা, কোমল আৱেগ, প্ৰকৃতিৰ লগত মিলোৱা প্ৰেম আৰু গাঁৱলীয়া জীৱনৰ অকপট চিত্ৰণ – এইবোৰেই কেশৱ মহন্তৰ কবিতাৰ মূল বৈশিষ্ট্য।
শব্দাৰ্থ
| শব্দ | অৰ্থ |
|---|---|
| আঘোণ | কাৰ্তিক-অগ্ৰহায়ণ মাহ; অসমীয়া বছৰৰ ধান চপোৱাৰ ঋতু |
| কুঁৱলী | কুঁৱঁলী, ঘন বগা ভাপ; ঊষাৰ আৱৰণ |
| সেউতী | কবিৰ প্ৰেয়সী/ভালপোৱাৰ পাত্ৰীৰ নাম |
| দাৱনী | পথাৰত ধান কাটোতা মহিলা/গাভৰু |
| উৰুলি | শুভ কাৰ্যত তিৰোতাসকলে মুখেৰে কৰা মঙ্গলজনক ধ্বনি |
| ৰাগি | নিচা, মাদকতা, গভীৰ অনুৰাগ |
| মুঠি | হাতেৰে আঁকোৱালি ধৰা পৰিমাণ; ধানৰ মুঠি |
| ডাঙৰি | ধানৰ মুঠি বান্ধি ডাঙৰকৈ গঢ়া বান্ধনি/গাড়ি |
| খোপা | মূৰৰ চুলিৰ বন্ধনি |
| লিহিৰি | সৰু সৰু, কোমল |
| কাচি | ধান কাটিবলৈ ব্যৱহাৰ কৰা বেঁকা ধাৰৰ যন্ত্ৰ |
| বনহাঁহ | হাবিৰ বনত পোৱা বুনো হাঁহ; পৰিযায়ী হাঁহ |
| বিল | স্বাভাৱিক জলাশয়, পথাৰৰ মাজৰ ডাঙৰ পুখুৰী |
| তামোল | পান-গুৱা; খোৱা গুৱা |
| পিক | তামোলৰ ৰঙা ৰস |
| তৰা-জৰী | গাভৰুৱে হাতত পিন্ধা সৰু সৰু গহনাবিশেষ/বাংগালি |
| বৌদেউ | বৌৱেক; কনিষ্ঠৰ মাতৃসমা ভাবিজনী |
| খিকিন্দালি | ফুৰ্তি, খিলিখিল হাঁহি-ঠাট্টা |
| প্ৰেয়সী | প্ৰেমাস্পদা, ভালপোৱাৰ পাত্ৰী |
| আমনি | বাধা, বিৰক্তি, ব্যাঘাত |
| বিষাদবোধ | মনৰ গভীৰ দুখ; বেদনাৰ অনুভূতি |
| চঞ্চলা | চঞ্চল মনৰ গাভৰু |
| উপেক্ষা | অৱহেলা, আওকাণ |
পাঠ্যপুথিৰ প্ৰশ্নোত্তৰ
অতি চমু প্ৰশ্নোত্তৰ (১ মূল্যাংক)
১। কবি কেশৱ মহন্তই কোনখন কাব্যগ্ৰন্থৰ বাবে সাহিত্য অকাদেমি বঁটা লাভ কৰিছিল?
উত্তৰঃ কবি কেশৱ মহন্তই ‘মোৰ যে কিমান হেঁপাহ’ গীতি সংকলনৰ বাবে সাহিত্য অকাদেমি বঁটা লাভ কৰিছিল।
২। কেশৱ মহন্ত ৰচিত এখন গীতি পুথিৰ নাম লিখা।
উত্তৰঃ কেশৱ মহন্ত ৰচিত এখন গীতি পুথিৰ নাম হ’ল ‘মোৰ যে কিমান হেঁপাহ’।
৩। কেশৱ মহন্তই কোনখন আলোচনীৰ যোগেদি কবি হিচাপে আত্মপ্ৰকাশ কৰিছিল?
উত্তৰঃ কেশৱ মহন্তই ‘জয়ন্তী’ আলোচনীৰ যোগেদি কবি হিচাপে আত্মপ্ৰকাশ কৰিছিল।
৪। কেশৱ মহন্তৰ প্ৰথম কবিতা পুথিখনৰ নাম কি?
উত্তৰঃ কেশৱ মহন্তৰ প্ৰথম কবিতা পুথিখনৰ নাম ‘আমাৰ পৃথিৱী’।
৫। ‘আঘোণৰ কুঁৱলী’ কবিতাটিত উল্লেখ থকা সেউতী কোন?
উত্তৰঃ ‘আঘোণৰ কুঁৱলী’ কবিতাটিত উল্লেখ থকা সেউতী হ’ল কবিৰ প্ৰেয়সী।
৬। ‘উৰুলি’ শব্দৰ অৰ্থ কি?
উত্তৰঃ ‘উৰুলি’ শব্দৰ অৰ্থ হ’ল – শুভ কাৰ্যত তিৰোতাসকলে মুখেৰে উলিওৱা মঙ্গলজনক ধ্বনি বিশেষ।
৭। ‘ৰাগি’ শব্দৰ অৰ্থ লিখা।
উত্তৰঃ ‘ৰাগি’ শব্দৰ অৰ্থ হ’ল – নিচা, মাদকতা বা গভীৰ অনুৰাগ।
৮। ‘দাৱনী’ অৰ্থ কি?
উত্তৰঃ ‘দাৱনী’ অৰ্থ হ’ল – পথাৰত ধান কটা মহিলা বা গাভৰু।
৯। কবিয়ে আঘোণৰ পথাৰত কাৰ সন্ধান কৰিছে?
উত্তৰঃ কবিয়ে আঘোণৰ পথাৰত নিজৰ প্ৰেয়সী সেউতীৰ সন্ধান কৰিছে।
১০। ‘আঘোণৰ কুঁৱলী’ কবিতাটো কোন কাব্য পুথিৰ পৰা সংকলন কৰা হৈছে?
উত্তৰঃ ‘আঘোণৰ কুঁৱলী’ কবিতাটো কেশৱ মহন্তৰ ‘মোৰ যে কিমান হেঁপাহ’ গীতি সংকলনৰ পৰা সংকলন কৰা হৈছে।
১১। কবিয়ে কাক সেউতীৰ কথা সোধাৰ অনুৰোধ কৰিছে?
উত্তৰঃ কবিয়ে নিজৰ বৌদেউক সেউতীৰ কথা সোধাৰ অনুৰোধ কৰিছে।
১২। আঘোণৰ আকাশত কি ‘ৰাগি’ আছে?
উত্তৰঃ আঘোণৰ আকাশত উৰুলিৰ ৰাগি আছে।
১৩। ‘পছোৱা’ আলোচনী কোনে সম্পাদনা কৰিছিল?
উত্তৰঃ ‘পছোৱা’ আলোচনী হেম বৰুৱাই সম্পাদনা কৰিছিল।
১৪। দাৱনীৰ মূৰত কি বন্ধা আছে?
উত্তৰঃ দাৱনীৰ মূৰত খোপা বন্ধা আছে।
১৫। কবিয়ে সেউতীৰ কোন অংগৰ ৰঙৰ কথা উল্লেখ কৰিছে?
উত্তৰঃ কবিয়ে সেউতীৰ তামোলৰ পিকেৰে ৰঙা হোৱা ওঁঠযুৰিৰ কথা উল্লেখ কৰিছে।
চমু প্ৰশ্নোত্তৰ (২-৩ মূল্যাংক)
১। ‘জয়ন্তী’ৰ কবিসকলৰ কবিতাৰ দুটা বৈশিষ্ট্য লিখা।
উত্তৰঃ ‘জয়ন্তী’ৰ কবিসকলৰ কবিতাৰ দুটা প্ৰধান বৈশিষ্ট্য হ’ল –
- জয়ন্তীৰ কবিতাসমূহ সাম্যবাদী আৰু প্ৰগতিশীল ভাবধাৰাৰ। ইয়াত পৰম্পৰাৰ অন্ধবিশ্বাস, শোষণ আৰু অসমতাৰ বিৰুদ্ধে কণ্ঠ উত্থাপন কৰা হৈছে।
- জয়ন্তীৰ কবিতাসমূহত কৃষক, শ্ৰমিক আদি সাধাৰণ শ্ৰেণীৰ লোকৰ সুখ-দুখ, সংগ্ৰাম, দৈনন্দিন জীৱনৰ ছবি আৰু গাঁৱলীয়া পৰিৱেশৰ অকপট প্ৰতিচ্ছবি প্ৰকাশ পায়।
২। অসমীয়া কবিতাৰ আধুনিক যুগ সৃষ্টিত বিশেষ অৰিহণা যোগোৱা তিনিখন আলোচনীৰ নাম লিখা।
উত্তৰঃ অসমীয়া কবিতাৰ আধুনিক যুগ সৃষ্টিত বিশেষ অৰিহণা যোগোৱা তিনিখন আলোচনী হ’ল –
- ‘জয়ন্তী’
- ‘বাঁহী’
- ‘ৰামধেনু’
৩। কেশৱ মহন্তৰ দুখন কবিতা পুথিৰ নাম লিখা।
উত্তৰঃ কেশৱ মহন্তৰ দুখন উল্লেখযোগ্য কবিতা পুথি হ’ল – ‘আমাৰ পৃথিৱী’ আৰু ‘আগন্তুক’। ইয়াৰ উপৰি ‘তোমাৰ তেজ’, ‘বুকুত এজাক ধুমুহা’ আদি তেওঁৰ আন কবিতা পুথি।
৪। ‘আঘোণৰ পথাৰত কাম আৰু কাম’ – কবিয়ে আঘোণৰ পথাৰত থকা কি কামৰ ইংগিত দিছে?
উত্তৰঃ কবিয়ে আঘোণৰ পথাৰত কৃষকৰ কৰ্মব্যস্ত জীৱনৰ ছবি দাঙি ধৰিছে। আঘোণ মাহ অসমীয়া কৃষকৰ বাবে চপাৱৰ ঋতু — পকা ধান কটা, কাচিৰে মুঠি মুঠি ধান কটা, ডাঙৰি বান্ধা, ধান চপোৱা, আদি বহুতো কাম থাকে। দাৱনীসকলে এৰাবিহীনকৈ এই কামবোৰ কৰি থাকে। মূৰ তুলি চাবলৈও সময় নাথাকে। কবিয়ে ‘আঘোণৰ পথাৰত কাম আৰু কাম’ পদৰে এই অবিৰাম ব্যস্ততাৰ ইংগিত কৰিছে।
৫। ‘উৰুলি’ আৰু ‘ৰাগি’ শব্দ দুটাৰ অৰ্থ লিখা।
উত্তৰঃ ‘উৰুলি’ৰ অৰ্থ হ’ল – শুভ কাৰ্য, বিয়া, নাম-প্ৰসংগ আদি ক্ষেত্ৰত তিৰোতাসকলে মুখেৰে কৰা মঙ্গলজনক ধ্বনি বিশেষ। ‘ৰাগি’ৰ অৰ্থ হ’ল – নিচা, মাদকতা বা গভীৰ অনুৰাগ। আঘোণৰ আকাশত উৰুলিৰ ৰাগি আছে – অৰ্থাৎ আনন্দ, উৎসৱ আৰু মাদকতাৰে আকাশ ভৰি আছে।
৬। ‘আঘোণৰ পথাৰৰ মন পৰশা চিত্ৰ’ কেনেদৰে প্ৰকাশ পাইছে?
উত্তৰঃ কবিতাটিত পকা সোণবৰণীয়া ধাননি পথাৰ, দাৱনীসকলে মুঠি মুঠি ধান কটা, লিহিৰি লিহিৰি আঙুলিৰে কাচি চলোৱা, খোপা বন্ধা মূৰ তুলিবলৈ সময় নোপোৱা, খিলখিল হাঁহি, আকাশত বনহাঁহৰ জাক, উৰুলিৰ ৰাগি – এই সকলো চিত্ৰই মিলিত হৈ আঘোণৰ পথাৰৰ এক মন পৰশা ছবি ফুটাই তুলিছে। কৰ্মব্যস্ততা, সৌন্দৰ্য আৰু আনন্দ — এই তিনিও মিলি কবিতাটিত প্ৰকৃতিৰ এক জীৱন্ত ছবি অংকন কৰা হৈছে।
৭। কবিয়ে সেউতীৰ কোনবোৰ গুণ বা ৰূপ আকৰ্ষণীয় বুলি বুজাইছে?
উত্তৰঃ কবিয়ে সেউতীৰ তামোলৰ পিকেৰে ৰঙা হোৱা ওঁঠযুৰি, খিলখিল হাঁহি, “যাঃ” বুলি ঠেলা মৰা চঞ্চল ভাৱ, অকপট ধেমালি আৰু সোতৰ বছৰীয়া ভৰ যৌৱনৰ অপৰূপ কোমলতা – এই সকলো গুণৰ কথা কৈছে। সেউতীৰ এই সহজ-সৰল গাঁৱলীয়া ৰূপেই কবিৰ মন আকৰ্ষণ কৰিছে।
৮। কবিতাটিত বনহাঁহৰ উপমাৰ তাৎপৰ্য কি?
উত্তৰঃ আঘোণৰ আকাশত বনহাঁহৰ জাকে কোনোবা বিললৈ উৰি যোৱাৰ চিত্ৰ কবিয়ে অংকন কৰিছে। কবিৰ মনটোও সেউতীক বিচাৰি বনহাঁহৰ দৰে উৰি উৰি বন শেষ কৰে। বনহাঁহৰ এই উপমাই কবিৰ মনৰ চঞ্চলতা, প্ৰেমৰ অস্থিৰ আকুলতা আৰু গন্তব্য নাপোৱা ভটিৱতাৰ ভাৱ স্পষ্টকৈ ফুটাই তুলিছে।
৯। ‘আঘোণৰ কুঁৱলী’ কবিতাত কুঁৱলীৰ প্ৰতীকী তাৎপৰ্য কি?
উত্তৰঃ ‘আঘোণৰ কুঁৱলী’ কবিতাত কুঁৱলী কেৱল প্ৰাকৃতিক ভাপ নহয় – ই এক প্ৰতীক। কুঁৱলীয়ে প্ৰেমৰ পথত অহা বাধা, অপূৰ্ণতা, দুৰত্ব আৰু বিষাদৰ প্ৰতীক হিচাপে আবিৰ্ভাৱ ঘটিছে। ই ধাননি, দাৱনী, আকাশ আৰু সেউতী – সকলোকে আবৰি ৰাখে। কবিৰ আশা-আকাঙ্ক্ষা, প্ৰেম আৰু আনন্দৰ মাজত কুঁৱলী যেন এক অভেদ্য আৱৰণ হৈ থিয় হৈছে।
দীঘল প্ৰশ্নোত্তৰ (৪-৫ মূল্যাংক)
১। আঘোণৰ কুঁৱলীয়ে কবিক কিদৰে আমনি কৰিছে বুজাই লিখা।
উত্তৰঃ ‘আঘোণৰ কুঁৱলী’ কবিতাটিত কবি কেশৱ মহন্তই আঘোণৰ ঘন কুঁৱলীয়ে কেনেদৰে তেওঁৰ প্ৰেম, আনন্দ আৰু সৌন্দৰ্য উপভোগৰ পথত আমনি কৰিছে – তাৰ এক মৰ্মস্পৰ্শী চিত্ৰ অংকন কৰিছে।
আঘোণ মাহত পথাৰ সোণবৰণীয়া ধানেৰে উপচি পৰিছে। ৰূপহী দাৱনীজাকে খিলখিলকৈ হাঁহি মাতি, খোপা বান্ধি, কাচিৰে মুঠি মুঠি ধান কাটি যাইছে। আকাশত বনহাঁহৰ জাকে কলৰৱ কৰি কোনোবা বিললৈ উৰি যাইছে। এই সকলো দৃশ্য এখন স্বৰ্গীয় ছবি – কবিৰ চকুত পথাৰৰ সকলো ৰং, সেউতীৰ লগত সাক্ষাতৰ সম্ভাৱনা আৰু খিলখিল হাঁহি-ধেমালিৰ আনন্দ। কিন্তু ঠিক সেই মুহূৰ্ততে আঘোণৰ ঘন কুঁৱলী নামি আহি সকলো ঢাকি পেলায়। ধাননি লুকাই যায়, দাৱনী ঢাকি যায়, সেউতীয়েও হেৰাই যায়।
কুঁৱলীৰে যেন প্ৰেম, সৌন্দৰ্য আৰু জীৱনৰ ৰঙবোৰ আবৰি ৰাখিছে। কবিৰ প্ৰাণ-প্ৰিয়াক বিচাৰি যোৱা মনটোও বনহাঁহৰ দৰে উৰি উৰি যেন বন শেষ কৰি পেলায়; কিন্তু সেউতীক বিচাৰি নাপায়। সেউতীক বিচাৰি যোৱা সকলো বাট আঘোণৰ কুঁৱলীয়ে ভেটা দি ধৰিছে। ‘ডাঙৰি বান্ধিম’ বুলি হাতলৈ লোৱা তৰা-জৰীও হাততেই ৰৈ যায়। বৌদেউক সেউতীৰ মনৰ কথা সোধাৰ আশা পূৰ নহয়। এনেদৰে আঘোণৰ কুঁৱলীয়ে কবিৰ অন্তৰৰ আশা, প্ৰেম আৰু সপোনৰ পথত এক অভেদ্য বাধা সৃষ্টি কৰি গভীৰ আমনি জন্মাইছে। কুঁৱলী যেন কেৱল প্ৰাকৃতিক ভাপ নহয়, প্ৰেমৰ অপূৰ্ণতাৰ এক প্ৰতীক হৈ পৰিছে।
২। আঘোণৰ পথাৰৰ মন পৰশা চিত্ৰ ‘আঘোণৰ কুঁৱলী’ কবিতাত কেনেদৰে প্ৰকাশ পাইছে আলোচনা কৰা।
উত্তৰঃ ‘আঘোণৰ কুঁৱলী’ কবিতাত গীতিকাৰ কেশৱ মহন্তই আঘোণৰ পথাৰৰ এটি অপূৰ্ব মন পৰশা চিত্ৰ অংকন কৰিছে। কবিতাটিৰ পটভূমি অসমৰ গাঁৱলীয়া পৰিৱেশ – আঘোণ মাহৰ চপাৱৰ ঋতু। চপাৱৰ এই সময়ত প্ৰকৃতি, কৃষক আৰু কবিৰ মন – সকলোৱে এক আনন্দময় চিত্ৰ ৰচনা কৰিছে।
আঘোণৰ পথাৰ সোণবৰণীয়া ধানেৰে উপচি পৰি অতি মনোমোহা হৈ পৰিছে। দাৱনীয়ে মূৰত আকৰ্ষণীয় খোপা বান্ধি হাতত কাচি লৈ লিহিৰি লিহিৰি আঙুলিৰে মুঠি মুঠি ধান কেকেকৈ কাটিব লাগিছে। কামৰ গতিয়ে এনেকুৱা বেগ লৈছে যে দাৱনীয়ে মূৰ তুলি চাবলৈও সময় পোৱা নাই। ধান কাটি, কাচিৰে মুঠি বন্ধি, ডাঙৰি ভাঙলিৰ দৃশ্য পথাৰক জীৱন্ত কৰি তুলিছে।
দাৱনীসকলৰ প্ৰাণ চঞ্চল হাঁহি-খিকিন্দালিয়ে পৰিৱেশত মধুৰতা ঢালিছে। আকাশেৰে জাকি মাৰি বনহাঁহ কোনোবা বিললৈ উৰি যায়; সিহঁতৰ কলৰৱ ধ্বনিয়ে আকাশত উৰুলিৰ ৰাগি তোলে। কবিৰ চকুৰ আগত পথাৰ যেন সাঁচতীয়া স্বৰ্গৰ ছবি — সোণবৰণীয়া ধানৰ সাগৰ, ৰঙা ওঁঠ গাভৰুসকলৰ হাঁহি, আৰু সিহঁতৰ মাজত প্ৰিয়া সেউতীৰ আকৰ্ষণীয় উপস্থিতি।
কিন্তু এনে অপূৰ্ব পৰিৱেশকো আঘোণৰ ঘন কুঁৱলীয়ে ঢাকি ধৰি একো নমনা কৰি পেলায়। কবিৰ মন-হাঁহ খেদি খেদি বন শেষ কৰি যায়; তথাপি কুঁৱলীৰ আঁৰে কাকো লগ ধৰিব পৰা নাযায়। এনেদৰে কবিতাটিত প্ৰকৃতিৰ মাধুৰ্য, কৃষকৰ কৰ্মব্যস্ততা আৰু গাঁৱলীয়া জীৱনৰ ৰং – এই তিনিও পক্ষৰ মেলেৰে আঘোণৰ পথাৰৰ মন পৰশা চিত্ৰ এক অপৰূপ ভাবে প্ৰকাশ পাইছে।
৩। ‘আঘোণৰ কুঁৱলী’ কবিতাত সহজ-সৰল প্ৰেমৰ চিত্ৰ কেনেদৰে অংকিত হৈছে বুজাই লিখা।
উত্তৰঃ ‘আঘোণৰ কুঁৱলী’ কবিতাত কেশৱ মহন্তই অসমৰ গাঁৱলীয়া পৰিৱেশৰ পটভূমিত এক সহজ-সৰল প্ৰেমৰ চিত্ৰ অপূৰ্বভাৱে অংকন কৰিছে। কবিতাত প্ৰেম যিদৰে গভীৰ, সিদৰে নিৰ্ভজ আৰু নিষ্পাপ। প্ৰেমিকা সেউতীৰ পৰিচয় শৰ-শৰ পদ-পদে গঢ় লৈ উঠিছে – সেউতী হ’ল গাঁৱৰ সোতৰ বছৰীয়া ভৰ যৌৱনা গাভৰু। তামোলৰ পিকেৰে ৰঙা হোৱা ওঁঠ, খিলখিল হাঁহি, ‘যাঃ’ বুলি ঠেলা মৰা ফুৰ্তিৰ স্বভাৱ – এই সকলোয়ে সেউতীক আকৰ্ষণীয় কৰি তুলিছে। কবি তাইৰ এই অকপট ৰূপ আৰু চাঞ্চল্যত মুগ্ধ।
কবি দূৰৰ পৰা পথাৰৰ দাৱনী জাকৰ মাজৰ পৰা সেউতীক বিচাৰি ফুৰিছে; তাইৰ ধেমালি, হাঁহি আৰু চাহনী চাবলৈ আগ্ৰহী। প্ৰেম প্ৰকাশৰ এক প্ৰতীক হিচাপে কবিৰ হাতত আছে এডাল ‘তৰা-জৰী’ – সেউতীৰ হাতত পিন্ধাবলৈ। বৌদেউক মাজত ৰাখি সেউতীৰ মনৰ ভাৱো জানিব বিচাৰিছে। কিন্তু আঘোণৰ ঘন কুঁৱলীয়ে সকলো ঢাকি দিয়ে – ধাননি লুকায়, দাৱনী ঢাকে, সেউতীও হেৰাই যায়। কবিক উপেক্ষা কৰি হাতৰ তৰা-জৰী হাততেই থাকি যায়।
প্ৰেমৰ এই অপূৰ্ণতাৰ মাজতে কবিতাৰ সহজ-সৰল চৰিত্ৰ স্পষ্ট হৈছে। ইয়াত নাই কোনো জটিল আবেগ, নাই কোনো বাহ্যিক চমকপ্ৰদ ৰূপায়ণ। গাঁৱলীয়া জীৱন, ক্ষেতি-পথাৰ, পৰিচিত মুখ, পৰিৱাৰৰ সম্পৰ্ক (বৌদেউ), পৰম্পৰাগত গহনা (তৰা-জৰী) – সকলোয়ে সহজ ভাষাত প্ৰেম প্ৰকাশৰ এক স্বাভাৱিক মাধ্যম হৈছে। সহজ ভাষা, কোমল আৱেগ আৰু গাঁৱলীয়া পৰিৱেশৰ মেলত কবিতাটি অসমীয়া আধুনিক প্ৰেম-গীতিকাব্যৰ এক উজ্জ্বল নিদৰ্শন।
৪। আঘোণৰ কুঁৱলীত কবিৰ অন্তৰৰ বিষাদবোধ কিদৰে প্ৰকাশ পাইছে বুজাই লিখা।
উত্তৰঃ ‘আঘোণৰ কুঁৱলী’ কবিতাটিৰ মূল ভাবগত ৰিদম হ’ল আনন্দ আৰু বিষাদৰ এক অপূৰ্ব সংমিশ্ৰণ। আঘোণৰ পথাৰ সোণবৰণীয়া ধানেৰে উপচি, দাৱনীৰ হাঁহি-ধেমালিয়ে পৰিৱেশ মুখৰিত কৰি, আকাশত উৰুলিৰ ৰাগি লগাইছে – কিন্তু এই সকলোৰে মাজত কবিৰ অন্তৰত গভীৰ এটি বিষাদৰ ছায়া পৰিছে।
কবিৰ অন্তৰত মূলত দুটা আশা আছে – সেউতীক চাব পৰাৰ আশা আৰু আঘোণৰ পথাৰৰ সৌন্দৰ্য উপভোগ কৰাৰ আশা। কিন্তু আঘোণৰ ঘন কুঁৱলীয়ে সকলো ঢাকি পেলোৱাত তেওঁ একো বুজিব নোৱাৰে, একো স্পষ্টকৈ দেখিব নোৱাৰে। সেউতীৰ সৈতে দেখা নাপায়, দাৱনীৰ দৃশ্যো উপভোগ নকৰিব পাৰে। ফলত কবিৰ অন্তৰত গভীৰ বিষাদ জন্ম লয়।
আঘোণ মাহত অসমীয়া তিৰোতাবোৰে পকা ধান চপাবলৈ লিহিৰি লিহিৰি আঙুলিত কাচিখন লৈ মূৰত খোপা বান্ধি পথাৰত নামি যায়। সিহঁতৰ লঘু পৰিহাসময় হাঁহি-ধেমালিয়ে ডেকা কবিকে আকৰ্ষিত কৰিছে। কবিয়ে অলপ দূৰৰ পৰা নোচোৱাৰ ভাও জুৰি পথাৰত কাম কৰি থকা তিৰোতাবোৰৰ মাজত নিজৰ প্ৰেয়সীৰ সন্ধান কৰিছে। কিন্তু আঘোণৰ কুঁৱলীয়ে পথাৰখন ঢাকি ৰখাত তেওঁ কাকো ভালদৰে দেখি পোৱা নাছিল।
কবিয়ে তেওঁৰ প্ৰেয়সী সেউতীৰ তামোলৰ পিকেৰে ৰঙা হোৱা ওঁঠযুৰি চাবলৈ বিয়াকুল হৈছিল। তেওঁৰ মন সেউতীৰ কাষলৈ উৰা মাৰিছে। আনকি সেউতীৰ মনৰ কথা জানিবলৈ বৌয়েককো খাটনি ধৰিছে। কিন্তু কুঁৱলীৰে যেন কবিৰ সপোন, আনন্দ আৰু প্ৰেম সকলো আবৰি ৰাখিছে। এই অপূৰ্ণতাই, এই দুৰত্বইহে কবিৰ অন্তৰত বিষাদৰ সুৰটো ফুটাই তুলিছে। ইয়াতেই আঘোণৰ কুঁৱলী কেৱল প্ৰাকৃতিক ভাপ নহয়, প্ৰেমৰ পথৰ এক অলংঘ্য বাধাৰ প্ৰতীক হৈ পৰিছে আৰু কবিৰ অন্তৰৰ বিষাদবোধৰ মৰ্মস্পৰ্শী প্ৰকাশ পাইছে।
৫। ‘আঘোণৰ কুঁৱলী’ কবিতাটোক প্ৰকৃতি, কৃষি আৰু প্ৰেমৰ মেলৰ এক অপূৰ্ব নিদৰ্শন বুলি কেনেদৰে কোৱা যায় – আলোচনা কৰা।
উত্তৰঃ কেশৱ মহন্ত ৰচিত ‘আঘোণৰ কুঁৱলী’ কবিতাটো প্ৰকৃতি, কৃষি আৰু প্ৰেমৰ ত্ৰিকোণৰ এক অসাধাৰণ মেল। অসমীয়া গীতি কবিতাত ব্যক্তি প্ৰেমক প্ৰকৃতিৰ লগত আৰু কৃষক জীৱনৰ লগত একে সূত্ৰত গাঁথি দিয়াৰ এক উজ্জ্বল উদাহৰণ এই কবিতা।
প্ৰকৃতি: কবিতাত আঘোণ মাহৰ প্ৰকৃতি অপূৰ্ব ভাবে অংকিত হৈছে। সোণবৰণীয়া ধাননি পথাৰ, কুঁৱলীৰ চাঁদৰ, আকাশত উৰি যোৱা বনহাঁহৰ জাক, উৰুলিৰ ৰাগি – এই সকলোয়ে আঘোণৰ ৰূপ-গন্ধক প্ৰাণৱন্ত কৰি তুলিছে।
কৃষি জীৱন: কবিতাটিত আঘোণৰ চপাৱৰ ব্যস্ততাৰ চিত্ৰ সাবলীলভাৱে প্ৰকাশ পাইছে। দাৱনীৰ ধান কটা, কাচিৰে মুঠি কাটা, ডাঙৰি বান্ধা, খোপা বান্ধি অবিৰাম শ্ৰম কৰা – গাঁৱলীয়া অসমীয়া কৃষক জীৱনৰ জীৱন্ত ছবি ইয়াত পোৱা যায়। কবি কেৱল সৌন্দৰ্যবোধৰ চকুৰে নহয়, কৃষক সমাজৰ সম্মানৰ চকুৰে এই দৃশ্য চাইছে।
প্ৰেম: এই প্ৰাকৃতিক আৰু কৃষি পৰিৱেশৰ মাজতেই কবিৰ সহজ-সৰল প্ৰেমৰ অনুভূতি প্ৰকাশ পাইছে। সেউতীৰ প্ৰতি কবিৰ যি অকপট ভালপোৱা, তাই হেৰাই যোৱাৰ যি বেদনা, তৰা-জৰী হাততেই ৰৈ যোৱাৰ যি বিষাদ – এই সকলোৱে কবিতাটিক হৃদয়স্পৰ্শী কৰি তুলিছে।
এই তিনিও পক্ষ – প্ৰকৃতি, কৃষি আৰু প্ৰেম – ইটো-সিটোৰ লগত ইমান ওতঃপ্ৰোতভাৱে জড়িত যে এটাৰ অনুপস্থিতিত আনটোও সম্পূৰ্ণ নহয়। সেইবাবেই ‘আঘোণৰ কুঁৱলী’ কেৱল এক প্ৰেম গীতি নহয়, ই অসমীয়া গাঁৱলীয়া জীৱনৰ আত্মাৰ এক প্ৰতিধ্বনি। এই অখণ্ড মেলৰ বাবেই কবিতাটি আধুনিক অসমীয়া গীতি কাব্যত এক বিশিষ্ট স্থান লাভ কৰিবলৈ সক্ষম হৈছে।
৬। কেশৱ মহন্তৰ কবিসত্বাৰ সাধাৰণ পৰিচয় দি ‘আঘোণৰ কুঁৱলী’ কবিতাটিৰ স্থান নিৰূপণ কৰা।
উত্তৰঃ কেশৱ মহন্ত আধুনিক অসমীয়া কবিতাৰ এজন প্ৰভাৱশালী আৰু প্ৰগতিশীল কবি। ‘জয়ন্তী’ আলোচনীৰ মাজেদি তেওঁ অসমীয়া সাহিত্যত আত্মপ্ৰকাশ কৰে। জয়ন্তীৰ যুগৰ অন্যান্য কবিৰ দৰে তেওঁৰ কবিতাতো সাম্যবাদী আৰু প্ৰগতিশীল ভাব আছে; সাধাৰণ মানুহৰ – কৃষক, শ্ৰমিকৰ – সুখ-দুখৰ চিত্ৰ ফুটি উঠিছে। ‘আমাৰ পৃথিৱী’ তেওঁৰ প্ৰথম কবিতা পুথি, ‘মোৰ যে কিমান হেঁপাহ’ গীতি সংকলনৰ বাবে তেওঁ সাহিত্য অকাদেমি বঁটা লাভ কৰে। ‘তোমাৰ তেজ’, ‘বুকুত এজাক ধুমুহা’, ‘আগন্তুক’, শিশু-গ্ৰন্থ ‘ওলমা ঘৰ’ আদি তেওঁৰ আন উল্লেখযোগ্য কৃতি।
‘আঘোণৰ কুঁৱলী’ কবিতাত আমি কেশৱ মহন্তৰ এক ভিন্ন ৰূপ পাওঁ – ই কেৱল প্ৰগতিশীল প্ৰতিবাদৰ কণ্ঠ নহয়, কোমল আৱেগ, প্ৰেম আৰু প্ৰকৃতিৰ সংবেদনশীল কবিৰূপ। কবিতাত গাঁৱৰ মাটিৰ গোন্ধ, কৃষক জীৱনৰ আবেগ, প্ৰেমৰ অপূৰ্ণতা আৰু কোমল বিষাদ একে সূত্ৰত মিলি গৈছে। তেওঁৰ কাব্যৰ ভঁৰাললৈ এই কবিতাই গীতিধাৰাৰ এক অনুপম আৰু চিৰসমকালীন ৰঙ যোগ কৰিছে। সেইবাবেই ‘আঘোণৰ কুঁৱলী’ কেৱল কেশৱ মহন্তৰ এক জনপ্ৰিয় কবিতাই নহয় – আধুনিক অসমীয়া গীতি কাব্যৰ এক উল্লেখযোগ্য মাইলৰ খুঁটি।
প্ৰসংগ-সহিত ব্যাখ্যা
(ক) “আঘোণৰ পথাৰত দাৱনীৰ কাম আছে / মুঠি মুঠি ডাঙৰি ডাঙৰি / কাম আছে / আঘোণৰ পথাৰত কাম আৰু কাম।”
উৎস: আলোচ্য কবিতা-ফাঁকি কেশৱ মহন্তৰ ‘মোৰ যে কিমান হেঁপাহ’ কাব্যপুথিৰ ‘আঘোণৰ কুঁৱলী’ শীৰ্ষক কবিতাটিৰ পৰা সংগৃহীত।
প্ৰসংগ: এই অংশত কবিয়ে আঘোণ মাহৰ পথাৰত দাৱনীসকলৰ লানি নিছিগা কামৰ চিত্ৰ অংকন কৰিছে। আঘোণ মাহ অসমীয়া কৃষকৰ বাবে চপাৱৰ ব্যস্ত ঋতু।
ব্যাখ্যা: আঘোণৰ পথাৰত দাৱনীসকলৰ কামৰ অন্ত নাই। ধান কটা, কাচিৰে মুঠি মুঠি ধান কাটা, ডাঙৰি বান্ধা, ধান চপোৱা – একেলগে বহুতো কাম। অসমীয়া তিৰোতাসকলে পুৰুষৰ লগতে পথাৰত নামি ধান চপোৱা, ধান কটা, ধান বুকুতে দি ডাঙৰি বান্ধা আদি বহু পৰিশ্ৰমৰ কামত নিজকে নিয়োজিত কৰে। কবিয়ে ‘কাম আৰু কাম’ পুনৰাবৃত্তিৰে এই অবিৰাম ব্যস্ততাৰ ছবি স্পষ্ট কৰি তুলিছে। আঘোণৰ কুঁৱলীয়ে যদিও সেই দৃশ্য ঢাকি পেলায়, তথাপি কৃষকৰ ক্ষেতিৰ গতি থমকি নাথাকে। কবিতা-ফাঁকিৰ মাজেৰে কবিয়ে অসমীয়া কৃষক সমাজৰ অক্লান্ত শ্ৰম আৰু আঘোণৰ পথাৰৰ জীৱন্ত পৰিৱেশৰ অপূৰ্ব ছবি অংকন কৰিছে।
(খ) “আঘোণৰ আকাশতে উৰুলিৰ ৰাগি আছে / ৰাগি আছে / আঘোণৰ আকাশত ৰাগি আৰু ৰাগি।”
উৎস: উদ্ধৃত কবিতা-ফাঁকি কবি কেশৱ মহন্ত ৰচিত ‘আঘোণৰ কুঁৱলী’ কবিতাটিৰ পৰা সংকলিত।
প্ৰসংগ: এই কবিতাফাঁকিত কবিয়ে আঘোণৰ আকাশৰ মাদকতাৰ চিত্ৰ অংকন কৰিছে। চপাৱৰ এই ঋতুত আকাশো আনন্দ আৰু উৎসৱেৰে ভৰি পৰিছে।
ব্যাখ্যা: আঘোণৰ আকাশত বনহাঁহৰ জাক উৰি যায়, সিহঁতৰ কণ্ঠৰ কলৰৱে উৰুলিৰ দৰে এক মঙ্গলজনক ধ্বনিৰ সৃষ্টি কৰে। ইয়াত ‘উৰুলি’ কেৱল মঙ্গলৰ ধ্বনি নহয়, আঘোণৰ চপাৱৰ আনন্দ-উৎসৱৰ ধ্বনি; ‘ৰাগি’ মানে নিচা, মাদকতা। আঘোণৰ পৰিৱেশত যেন এক স্বৰ্গীয় নিচা ভৰি আছে – আকাশ, পথাৰ, পক্ষীৰ কলৰৱ – সকলোতে আনন্দ আৰু মাদকতা। ‘ৰাগি আৰু ৰাগি’ পুনৰাবৃত্তিৰে কবিয়ে এই উৎসৱমুখৰ আঘোণৰ পৰিৱেশৰ মাদকতা প্ৰাণৱন্ত কৰি তুলিছে। প্ৰকৃতি, পক্ষী আৰু কৃষক সমাজ – সকলো একেলগে আঘোণৰ এই উৎসৱত উদ্বেলিত হৈছে।
(গ) “আঘোণৰ কুঁৱলীত ধাননি লুকালে / আঘোণৰ কুঁৱলীয়ে দাৱনী ঢাকিলে / আঘোণৰ কুঁৱলীতে সেউতী হেৰালে / ডাঙৰি বান্ধিম বুলি তৰা-জৰী তোলাতে থাকিল।”
উৎস: উদ্ধৃত কবিতা-ফাঁকি কবি কেশৱ মহন্ত ৰচিত ‘আঘোণৰ কুঁৱলী’ কবিতাটিৰ পৰা সংগৃহীত।
প্ৰসংগ: এই অংশত কবিয়ে আঘোণৰ কুঁৱলীৰ আঁৰত কেনেদৰে সকলো হেৰাই গৈ কবিৰ প্ৰেম অপূৰ্ণ ৰৈ গ’ল – তাৰ মৰ্মস্পৰ্শী চিত্ৰ অংকন কৰিছে।
ব্যাখ্যা: সোণবৰণীয়া ধাননি, দাৱনীৰ মনোমোহা দৃশ্য, আৰু সেউতীৰ প্ৰেমময় উপস্থিতি – আঘোণৰ কুঁৱলীৰে এই সকলো এটাৰ পাছত এটাকৈ ঢাকি পেলায়। প্ৰথমে ধাননি কুঁৱলীত লুকাল, পাছত দাৱনীক ঢাকি দিলে, শেষত সেউতীও হেৰাই গ’ল। কবিয়ে সেউতীৰ হাতত পিন্ধাবলৈ আনি ৰখা ‘তৰা-জৰী’ৰে – ‘ডাঙৰি বান্ধিম’ বুলি প্ৰেম প্ৰকাশ কৰিব বিচাৰিছিল – কিন্তু কুঁৱলীয়ে সেই সুযোগ নিদিলে। ফলত হাতৰ তৰা-জৰী হাততেই ৰৈ গ’ল – কবিৰ প্ৰেমৰ প্ৰকাশৰ আশা অপূৰ্ণ হৈ ৰ’ল।
ইয়াত আঘোণৰ কুঁৱলী কেৱল প্ৰাকৃতিক ভাপ নহয় – ই প্ৰেমৰ পথত অহা বাধা, অপূৰ্ণতা আৰু বিষাদৰ এক চিৰন্তন প্ৰতীক হৈ পৰিছে। কবিতা-ফাঁকিৰ পুনৰাবৃত্তিমূলক ভাষা-ছন্দই কবিৰ অন্তৰৰ গভীৰ আকুলতা আৰু বিষাদবোধ স্পষ্টকৈ ফুটাই তুলিছে।
ভাৱাৰ্থ
‘আঘোণৰ কুঁৱলী’ কবিতাটোৰ ভাৱাৰ্থ অতি সৰল আৰু কোমল। কবি কেশৱ মহন্তই অসমীয়া গাঁৱলীয়া জীৱনৰ পটভূমিত এক সহজ-সৰল প্ৰেমৰ অভিজ্ঞতাক ভাষা দিছে। আঘোণ মাহৰ চপাৱৰ সময়ত পথাৰ সোণবৰণীয়া ধানেৰে উপচি পৰে। দাৱনীসকলে মূৰত খোপা বান্ধি কাচিৰে মুঠি মুঠি ধান কাটে; খিলখিল হাঁহি, ধেমালি আৰু পৰিশ্ৰমৰ মাজত পথাৰ জীৱন্ত হৈ উঠে। আকাশত বনহাঁহৰ জাক উৰি যায়; সেই কলৰৱে উৰুলিৰ ৰাগি ৰচনা কৰে।
এই মন পৰশা পৰিৱেশৰ মাজতেই কবিয়ে নিজৰ প্ৰেয়সী সেউতীক বিচাৰি ফুৰিছে। সেউতীৰ ৰঙা ওঁঠ, খিলখিল হাঁহি, চঞ্চল চাহনী – সকলো চাবলৈ কবিৰ মন উদাসীন। হাতত আছে সেউতীক পিন্ধাবলৈ আনি ৰখা তৰা-জৰী। বৌদেউক মাজত ৰাখি সেউতীৰ মনৰ ভাৱও জানিব বিচাৰিছে।
কিন্তু আঘোণৰ ঘন কুঁৱলীয়ে সকলো ঢাকি পেলায় – ধাননি লুকায়, দাৱনী ঢাকে, সেউতীও হেৰাই যায়। কবিৰ মন বনহাঁহৰ দৰে উৰি উৰি বন শেষ কৰিও সেউতীক বিচাৰি নাপায়। তৰা-জৰী হাততেই ৰৈ যায়। কবিৰ অন্তৰত গভীৰ বিষাদৰ ছায়া পৰে। কবিতাটিত আঘোণৰ কুঁৱলী কেৱল প্ৰাকৃতিক ভাপ নহয় – ই প্ৰেমৰ পথৰ এক অপূৰ্ণতাৰ, এক বাধাৰ আৰু এক চিৰকালীন বিষাদৰ প্ৰতীক হৈ ৰৈ যায়। সহজ ভাষা, কোমল আৱেগ আৰু গাঁৱলীয়া পৰিৱেশৰ মেলেৰে কবিতাটিয়ে অসমীয়া আধুনিক প্ৰেম-গীতিকাব্যৰ এক অনুপম দৃষ্টান্ত স্থাপন কৰিছে।
অতিৰিক্ত প্ৰশ্নোত্তৰ
বহুবিকল্পীয় প্ৰশ্ন (MCQ)
১। ‘আঘোণৰ কুঁৱলী’ কবিতাটিৰ ৰচক কোন?
(ক) নৱকান্ত বৰুৱা (খ) কেশৱ মহন্ত (গ) নিৰ্মলপ্ৰভা বৰদলৈ (ঘ) হীৰেন ভট্টাচাৰ্য
উত্তৰঃ (খ) কেশৱ মহন্ত।
২। কেশৱ মহন্তই কোনখন গ্ৰন্থৰ বাবে সাহিত্য অকাদেমি বঁটা লাভ কৰিছিল?
(ক) আমাৰ পৃথিৱী (খ) তোমাৰ তেজ (গ) মোৰ যে কিমান হেঁপাহ (ঘ) আগন্তুক
উত্তৰঃ (গ) মোৰ যে কিমান হেঁপাহ।
৩। কেশৱ মহন্তই প্ৰথমে কোনখন আলোচনীত কবি হিচাপে আত্মপ্ৰকাশ কৰিছিল?
(ক) ৰামধেনু (খ) জয়ন্তী (গ) বাঁহী (ঘ) পছোৱা
উত্তৰঃ (খ) জয়ন্তী।
৪। ‘আঘোণৰ কুঁৱলী’ কবিতাত উল্লেখ থকা ‘সেউতী’ কোন?
(ক) কবিৰ ভগ্নী (খ) কবিৰ মাতৃ (গ) কবিৰ প্ৰেয়সী (ঘ) কবিৰ বৌদেউ
উত্তৰঃ (গ) কবিৰ প্ৰেয়সী।
৫। ‘উৰুলি’ শব্দৰ অৰ্থ কি?
(ক) দুখৰ ক্ৰন্দন (খ) মঙ্গলজনক ধ্বনি (গ) বজ্ৰ-বিদ্যুতৰ ধ্বনি (ঘ) সংগীত
উত্তৰঃ (খ) মঙ্গলজনক ধ্বনি।
৬। ‘ৰাগি’ শব্দৰ অৰ্থ কি?
(ক) ৰাগ-ক্ৰোধ (খ) সংগীতৰ ৰাগ (গ) নিচা/মাদকতা (ঘ) সম্পদ
উত্তৰঃ (গ) নিচা/মাদকতা।
৭। ‘দাৱনী’ মানে কোন?
(ক) ধান কটা মহিলা (খ) ধান কুটা মহিলা (গ) ধান কঢ়িয়াই নিয়া মহিলা (ঘ) ধান বিক্ৰী কৰা মহিলা
উত্তৰঃ (ক) ধান কটা মহিলা।
৮। কেশৱ মহন্তৰ প্ৰথম কবিতা পুথিৰ নাম কি?
(ক) মোৰ যে কিমান হেঁপাহ (খ) আমাৰ পৃথিৱী (গ) তোমাৰ তেজ (ঘ) ওলমা ঘৰ
উত্তৰঃ (খ) আমাৰ পৃথিৱী।
৯। কবিয়ে সেউতীৰ মনৰ কথা কাৰ যোগেৰে জানিব বিচাৰিছিল?
(ক) মাকৰ (খ) ভনীয়েকৰ (গ) বৌদেউৰ (ঘ) বন্ধুৰ
উত্তৰঃ (গ) বৌদেউৰ।
১০। সেউতীৰ ওঁঠ কিহৰ পিকেৰে ৰঙা?
(ক) লিপষ্টিকৰ (খ) তামোলৰ (গ) ৰঙা ফুলৰ (ঘ) তেজৰ
উত্তৰঃ (খ) তামোলৰ।
১১। কবিৰ হাতত কি বস্তু আছিল?
(ক) ফুলৰ মালা (খ) তৰা-জৰী (গ) চিঠি (ঘ) আঙঠি
উত্তৰঃ (খ) তৰা-জৰী।
১২। ‘আঘোণৰ কুঁৱলী’ কবিতাৰ মূল ৰস কি?
(ক) বীৰ ৰস (খ) হাস্য ৰস (গ) শৃংগাৰ ৰস (ঘ) কৰুণ ৰস
উত্তৰঃ (গ) শৃংগাৰ ৰস (বিপ্ৰলম্ভ)।
১৩। আঘোণৰ আকাশত উৰি যোৱা পক্ষীৰ নাম কি?
(ক) চৰাই (খ) হাঁহ (গ) বনহাঁহ (ঘ) সাৰচ
উত্তৰঃ (গ) বনহাঁহ।
১৪। আধুনিক অসমীয়া কবিতাৰ যুগ-সৃষ্টিকাৰী আলোচনী কোনখন নহয়?
(ক) জয়ন্তী (খ) বাঁহী (গ) ৰামধেনু (ঘ) অৰুণোদয়
উত্তৰঃ (ঘ) অৰুণোদয়।
খালী ঠাই পূৰণ কৰা
- ‘আঘোণৰ কুঁৱলী’ কবিতাটিৰ ৰচক হ’ল ____। (কেশৱ মহন্ত)
- কেশৱ মহন্তই ____ আলোচনীৰ যোগেদি কবি হিচাপে আত্মপ্ৰকাশ কৰিছিল। (জয়ন্তী)
- ‘____’ গ্ৰন্থৰ বাবে কেশৱ মহন্তই সাহিত্য অকাদেমি বঁটা লাভ কৰিছিল। (মোৰ যে কিমান হেঁপাহ)
- ‘সেউতী’ কবিৰ ____। (প্ৰেয়সী)
- ‘উৰুলি’ৰ অৰ্থ ____ ধ্বনি। (মঙ্গলজনক)
- ‘ৰাগি’ৰ অৰ্থ ____। (নিচা/মাদকতা)
- আঘোণৰ পথাৰত ____ ধান চাৰিওফালে। (সোণবৰণীয়া)
- সেউতীৰ ওঁঠ ____ পিকেৰে ৰঙা হৈছে। (তামোলৰ)
- কবিয়ে ____ক সেউতীৰ কথা সোধাৰ অনুৰোধ কৰিছে। (বৌদেউ)
- কবিৰ হাতত ____ আছে – সেউতীক পিন্ধাবলৈ। (তৰা-জৰী)
- কেশৱ মহন্তৰ প্ৰথম কবিতা পুথিৰ নাম ____। (আমাৰ পৃথিৱী)
- কুঁৱলীৰে ধাননি ____, দাৱনী ____ আৰু সেউতী ____। (লুকাল, ঢাকিল, হেৰাল)
শুদ্ধ/অশুদ্ধ লিখা
- ‘আঘোণৰ কুঁৱলী’ কবিতাৰ ৰচক হ’ল নৱকান্ত বৰুৱা। (অশুদ্ধ – কেশৱ মহন্ত)
- ‘সেউতী’ হ’ল কবিৰ প্ৰেয়সী। (শুদ্ধ)
- ‘উৰুলি’ৰ অৰ্থ অমঙ্গলজনক ধ্বনি। (অশুদ্ধ – মঙ্গলজনক ধ্বনি)
- ‘ৰাগি’ৰ অৰ্থ ক্ৰোধ। (অশুদ্ধ – নিচা/মাদকতা)
- কবিয়ে বৌদেউক সেউতীৰ মনৰ কথা সোধাৰ অনুৰোধ কৰিছে। (শুদ্ধ)
- কেশৱ মহন্ত ‘ৰামধেনু’ আলোচনীৰ যোগেদি আত্মপ্ৰকাশ কৰে। (অশুদ্ধ – জয়ন্তী)
- ‘মোৰ যে কিমান হেঁপাহ’ গ্ৰন্থৰ বাবে কবিয়ে সাহিত্য অকাদেমি বঁটা পাইছিল। (শুদ্ধ)
- আঘোণৰ পথাৰত দাৱনীৰ কাম নাই। (অশুদ্ধ – কাম আৰু কাম)
সামৰণি
‘আঘোণৰ কুঁৱলী’ কেশৱ মহন্তৰ এক অনুপম গীতি কবিতা। কবিতাত প্ৰকৃতি, কৃষি জীৱন আৰু প্ৰেমৰ মেলেৰে অসমীয়া গাঁৱলীয়া পৰিৱেশৰ এক জীৱন্ত ছবি অংকন কৰা হৈছে। আঘোণৰ কুঁৱলী কবিতাত কেৱল প্ৰাকৃতিক ভাপ নহয় – ই প্ৰেমৰ পথৰ এক চিৰন্তন বাধাৰ, অপূৰ্ণতাৰ আৰু কোমল বিষাদৰ প্ৰতীক হৈ পৰিছে। সেউতীৰ প্ৰতি কবিৰ সহজ-সৰল প্ৰেম, আৰু সেই প্ৰেম প্ৰকাশৰ অপূৰ্ণতাই কবিতাটিক হৃদয়স্পৰ্শী কৰি তুলিছে। ASSEB Class 12 সাহিত্য সৌৰভৰ এই কবিতা ভালদৰে অধ্যয়ন কৰিলে আধুনিক অসমীয়া গীতি কাব্যৰ এক স্পষ্ট ধাৰণা পোৱা যাব আৰু পৰীক্ষাৰ বাবেও পূৰ্ণ প্ৰস্তুতি লাভ কৰিব পৰা যাব। আশা ৰাখো এই অধ্যয়ন সামগ্ৰী HSLC Guru-ৰ সকলো পঢ়ুৱৈক সহায় কৰিব। অধিক অধ্যায়ৰ প্ৰশ্নোত্তৰৰ বাবে hslcguru.com চাবলৈ নাপাহৰিব।