অৰ্থনীতিৰ মৌলিক বিষয়সমূহ — প্ৰশ্ন উত্তৰ
HSLC Guru-ত আপোনাক স্বাগতম। এই লেখাত ASSEB Class 9 Social Science Economics Chapter 1 “অৰ্থনীতিৰ মৌলিক বিষয়সমূহ”-ৰ সম্পূৰ্ণ প্ৰশ্ন-উত্তৰ বিতংভাৱে দিয়া হৈছে।
সাৰাংশ: এই অধ্যায়ত অৰ্থবিজ্ঞানৰ মৌলিক ধাৰণাসমূহ আলোচনা কৰা হৈছে। অৰ্থনীতি শব্দটো গ্ৰীক শব্দ ‘Oikonomia’ৰ পৰা আহিছে, যাৰ অৰ্থ পৰিয়াল বা গৃহ পৰিচালনা। এডাম স্মিথে অৰ্থবিজ্ঞানক সম্পদৰ বিজ্ঞান বুলি, আলফ্ৰেড মাৰ্শ্বালে কল্যাণৰ ওপৰত আৰু লায়’নেল ৰবিন্সে দুষ্প্ৰাপ্যতাৰ ওপৰত গুৰুত্ব দি সংজ্ঞা আগবঢ়াইছিল। অধ্যায়টোত ব্যষ্টিমূলক আৰু সমষ্টিমূলক অৰ্থবিজ্ঞান, উপযোগিতা, মূলধন, আৰ্থিক আৰু মুক্ত বস্তু, ৰাষ্ট্ৰীয় আয় আৰু জনমূৰি আয়ৰ দৰে ধাৰণা ব্যাখ্যা কৰা হৈছে। লগতে অৰ্থবিজ্ঞানৰ পৰিসৰ আৰু অধ্যয়নৰ প্ৰয়োজনীয়তাও চৰ্চা কৰা হৈছে।
Summary: This chapter introduces the basic concepts of economics. The word ‘economics’ comes from the Greek ‘Oikonomia’, meaning household management. It traces the major definitions of economics—Adam Smith’s wealth-based, Alfred Marshall’s welfare-based, Lionel Robbins’ scarcity-based, and the growth-and-efficiency definition of Samuelson and Nordhaus. The chapter explains microeconomics and macroeconomics, and key terms such as utility, capital, economic and free goods, national income and per capita income. It also discusses the scope of economics and the importance of studying the subject.
পাঠ্যপুথিৰ প্ৰশ্ন আৰু উত্তৰ
অতিচমু উত্তৰ
1। অৰ্থবিজ্ঞান শব্দটো কোন ভাষাৰ শব্দৰ পৰা আহিছে?
উত্তৰঃ গ্ৰীক ভাষা।
2। অৰ্থবিজ্ঞান শব্দটো কোনটো শব্দৰ পৰা লোৱা হৈছে?
উত্তৰঃ গ্ৰীক শব্দ ‘Oikonomia’ৰ পৰা; ইয়াত Oikos-ৰ অৰ্থ পৰিয়াল বা গৃহ আৰু Nomos-ৰ অৰ্থ নিয়ম বা পৰিচালনা।
3। অৰ্থবিজ্ঞানৰ পিতৃস্বৰূপ কোন?
উত্তৰঃ এডাম স্মিথ।
4। অৰ্থবিজ্ঞানৰ সম্পদভিত্তিক সংজ্ঞাটো কোনে আগবঢ়াইছিল?
উত্তৰঃ এডাম স্মিথ।
5। অৰ্থবিজ্ঞানৰ কল্যাণভিত্তিক সংজ্ঞাটো কোনে আগবঢ়াইছিল?
উত্তৰঃ আলফ্ৰেড মাৰ্শ্বাল।
6। অৰ্থবিজ্ঞানৰ দুষ্প্ৰাপ্যতাৰ সংজ্ঞাটো কোনে আগবঢ়াইছিল?
উত্তৰঃ লায়’নেল ৰবিন্স।
7। এডাম স্মিথে কোনখন গ্ৰন্থত আৰু কেতিয়া অৰ্থবিজ্ঞানৰ সংজ্ঞা আগবঢ়াইছিল?
উত্তৰঃ ‘An Enquiry into the Nature and Causes of the Wealth of Nations’ গ্ৰন্থত, ১৭৭৬ চনত।
8। আলফ্ৰেড মাৰ্শ্বালে কোনখন গ্ৰন্থত আৰু কেতিয়া অৰ্থবিজ্ঞানৰ সংজ্ঞা আগবঢ়াইছিল?
উত্তৰঃ ‘Principles of Economics’ গ্ৰন্থত, ১৮৯০ চনত।
9। লায়’নেল ৰবিন্সে কোনখন গ্ৰন্থত আৰু কেতিয়া অৰ্থবিজ্ঞানৰ সংজ্ঞা আগবঢ়াইছিল?
উত্তৰঃ ‘An Essay on the Nature and Significance of Economic Science’ গ্ৰন্থত, ১৯৩২ চনত।
10। এডাম স্মিথৰ সংজ্ঞাটোক ‘যক্ষৰ বাণী’ (Gospel of Mammon) বুলি কোনে কৈছিল?
উত্তৰঃ কাৰ্লাইল আৰু ৰাস্কিন।
11। দক্ষতাৰ ওপৰত গুৰুত্ব দি অৰ্থবিজ্ঞানৰ সংজ্ঞা কোনে আগবঢ়াইছিল?
উত্তৰঃ পল এ. ছেমুৱেলছন আৰু উইলিয়াম নৰ্দহাউছ।
12। কোনো বস্তুৰ মানুহৰ অভাৱ পূৰণ কৰিব পৰা ক্ষমতাক কি বুলি কোৱা হয়?
উত্তৰঃ উপযোগিতা।
13। উৎপাদনৰ উৎপাদিত আহিলাক কি বুলি কোৱা হয়?
উত্তৰঃ মূলধন।
14। ‘Micro’ আৰু ‘Macro’ শব্দ দুটা কোনটো শব্দৰ পৰা লোৱা হৈছে?
উত্তৰঃ ‘Micro’ শব্দটো গ্ৰীক শব্দ ‘Mikros’ৰ পৰা (অৰ্থ: সৰু) আৰু ‘Macro’ শব্দটো গ্ৰীক শব্দ ‘Makros’ৰ পৰা (অৰ্থ: ডাঙৰ) লোৱা হৈছে।
চমু উত্তৰ
15। এডাম স্মিথৰ অৰ্থবিজ্ঞানৰ সংজ্ঞাটো লিখা।
উত্তৰঃ এডাম স্মিথে অৰ্থবিজ্ঞানক ‘সম্পদৰ বিজ্ঞান’ বুলি সংজ্ঞা দিছিল। তেওঁ অৰ্থবিজ্ঞানক ৰাষ্ট্ৰৰ সম্পদৰ প্ৰকৃতি আৰু কাৰণৰ অনুসন্ধান বুলি ব্যাখ্যা কৰি সম্পদৰ উৎপাদন তথা সঞ্চয়ৰ ওপৰত গুৰুত্ব দিছিল। কেৱল সম্পদৰ ওপৰত গুৰুত্ব দিয়া বাবে কাৰ্লাইল আৰু ৰাস্কিনৰ দৰে সমালোচকে ইয়াক ‘যক্ষৰ বাণী’ বুলি অভিহিত কৰিছিল।
16। মাৰ্শ্বালৰ অৰ্থবিজ্ঞানৰ সংজ্ঞাটো লিখা।
উত্তৰঃ আলফ্ৰেড মাৰ্শ্বালে অৰ্থবিজ্ঞানৰ কল্যাণভিত্তিক সংজ্ঞা আগবঢ়াইছিল। তেওঁ কৈছিল—‘মানৱ জাতিৰ দৈনন্দিন জীৱনৰ কাৰ্যাৱলীৰ অধ্যয়নেই হৈছে অৰ্থবিজ্ঞান; ই ব্যক্তিগত আৰু সামাজিক কাৰ্যাৱলীৰ সেই অংশ অধ্যয়ন কৰে যিটো পাৰ্থিৱ কল্যাণ লাভ আৰু ব্যৱহাৰৰ সৈতে ওতঃপ্ৰোতভাৱে জড়িত’। এইদৰে তেওঁ কেৱল সম্পদৰ পৰা মনোযোগ আঁতৰাই মানৱ কল্যাণৰ ওপৰত গুৰুত্ব দিছিল, যদিও তেওঁ কেৱল পাৰ্থিৱ কল্যাণকেহে বিবেচনা কৰিছিল।
17। ৰবিন্সৰ অৰ্থবিজ্ঞানৰ সংজ্ঞাটো লিখা।
উত্তৰঃ লায়’নেল ৰবিন্সে অৰ্থবিজ্ঞানৰ দুষ্প্ৰাপ্যতাৰ সংজ্ঞা আগবঢ়াইছিল। তেওঁ ইয়াক এনেদৰে সংজ্ঞা দিছিল—‘যি বিজ্ঞানে মানুহৰ আচৰণক অসীম অভাৱ আৰু বিকল্প ব্যৱহাৰ থকা সীমিত সম্পদৰ মাজৰ সম্পৰ্ক হিচাপে অধ্যয়ন কৰে’। এই সংজ্ঞাটো এই সত্যৰ ওপৰত প্ৰতিষ্ঠিত যে মানুহৰ অভাৱ অসীম, কিন্তু সেই অভাৱ পূৰণৰ সম্পদ দুষ্প্ৰাপ্য আৰু তাৰ বিকল্প ব্যৱহাৰ আছে।
18। ছেমুৱেলছন আৰু নৰ্দহাউছৰ অৰ্থবিজ্ঞানৰ সংজ্ঞাটো লিখা।
উত্তৰঃ পল এ. ছেমুৱেলছন আৰু উইলিয়াম নৰ্দহাউছে অৰ্থবিজ্ঞানৰ বৃদ্ধি আৰু দক্ষতাভিত্তিক সংজ্ঞা আগবঢ়াইছিল। তেওঁলোকৰ মতে—‘সমাজে কেনেকৈ দুষ্প্ৰাপ্য সম্পদ ব্যৱহাৰ কৰি মূল্যৱান দ্ৰব্য উৎপাদন কৰে আৰু সেয়া বিভিন্ন লোকৰ মাজত বণ্টন কৰে, তাৰ অধ্যয়নেই অৰ্থবিজ্ঞান’। এই সংজ্ঞাই দুষ্প্ৰাপ্যতাৰ বাস্তৱতা স্বীকাৰ কৰি সম্পদৰ দক্ষ ব্যৱহাৰৰ ওপৰত গুৰুত্ব দিয়ে।
19। ৰবিন্সৰ অৰ্থবিজ্ঞানৰ সংজ্ঞাটোৰ মৌলিক ধাৰণা কেইটা কি কি?
উত্তৰঃ ৰবিন্সৰ সংজ্ঞাটোৰ মৌলিক ধাৰণাসমূহ হ’ল—(ক) মানুহৰ অভাৱ অসীম; (খ) সেই অভাৱ পূৰণৰ সম্পদ সীমিত বা দুষ্প্ৰাপ্য; (গ) দুষ্প্ৰাপ্য সম্পদৰ বিকল্প ব্যৱহাৰ আছে; আৰু (ঘ) দুষ্প্ৰাপ্যতা আৰু বিকল্প ব্যৱহাৰৰ বাবে মানুহে নিৰ্বাচন কৰিব লগা হয়। এইবোৰে একেলগে অৰ্থনৈতিক সমস্যা বা নিৰ্বাচনৰ সমস্যাৰ সৃষ্টি কৰে।
20। ব্যষ্টিমূলক অৰ্থবিজ্ঞান কাক বোলে?
উত্তৰঃ ব্যষ্টিমূলক অৰ্থবিজ্ঞান হৈছে অৰ্থবিজ্ঞানৰ সেই শাখা যিয়ে এজন ভোক্তা, এটা প্ৰতিষ্ঠান, এখন বজাৰ বা এটা উদ্যোগৰ দৰে ব্যক্তিগত এককৰ অৰ্থনৈতিক আচৰণ অধ্যয়ন কৰে। ই ব্যক্তিগত চাহিদা আৰু যোগান, কোনো এটা নিৰ্দিষ্ট দ্ৰব্যৰ দাম নিৰ্ধাৰণ আৰু সৰু পৰিসৰত সম্পদ বণ্টনৰ দৰে বিষয় চৰ্চা কৰে। ‘Micro’ শব্দটো গ্ৰীক শব্দ ‘Mikros’ৰ পৰা আহিছে, যাৰ অৰ্থ সৰু।
21। সমষ্টিমূলক অৰ্থবিজ্ঞান কাক বোলে?
উত্তৰঃ সমষ্টিমূলক অৰ্থবিজ্ঞান হৈছে অৰ্থবিজ্ঞানৰ সেই শাখা যিয়ে ব্যক্তিগত এককৰ পৰিৱৰ্তে সমগ্ৰ অৰ্থনীতিক সামগ্ৰিকভাৱে অধ্যয়ন কৰে। ই ৰাষ্ট্ৰীয় আয়, মুঠ নিয়োগ, সাধাৰণ মূল্যস্তৰ, মুদ্ৰাস্ফীতি আৰু দেশৰ সামগ্ৰিক অৰ্থনৈতিক বৃদ্ধিৰ দৰে সমষ্টিগত ৰাশি চৰ্চা কৰে। ‘Macro’ শব্দটো গ্ৰীক শব্দ ‘Makros’ৰ পৰা আহিছে, যাৰ অৰ্থ ডাঙৰ।
22। মুক্ত বস্তু আৰু আৰ্থিক বস্তুৰ পাৰ্থক্য দেখুৱা।
উত্তৰঃ তলত মুক্ত বস্তু আৰু আৰ্থিক বস্তুৰ পাৰ্থক্য দিয়া হ’ল।
| মুক্ত বস্তু | আৰ্থিক বস্তু |
|---|---|
| প্ৰচুৰ পৰিমাণে উপলব্ধ; যোগান অসীম | যোগান সীমিত বা দুষ্প্ৰাপ্য |
| কোনো দাম নাই; বিনামূলীয়া | দাম আছে; মূল্য দিব লাগে |
| প্ৰকৃতিৰ মুক্ত দান | মানুহৰ শ্ৰমৰ দ্বাৰা সৃষ্ট |
| উৎপাদনত কোনো সম্পদ নালাগে | উৎপাদনত দুষ্প্ৰাপ্য সম্পদ ব্যৱহাৰ হয় |
| উদাহৰণ: বায়ু, সূৰ্যৰ পোহৰ | উদাহৰণ: খাদ্য, কাপোৰ, পেট্ৰল |
23। ৰাষ্ট্ৰীয় আয় কাক বোলে?
উত্তৰঃ ৰাষ্ট্ৰীয় আয় হৈছে এখন দেশৰ বাসিন্দাসকলে এটা বিত্তীয় বৰ্ষত (সাধাৰণতে এবছৰত) উৎপাদন কৰা সকলো চূড়ান্ত দ্ৰব্য আৰু সেৱাৰ মুঠ মুদ্ৰামূল্য, য’ত বিদেশৰ পৰা লাভ কৰা নিকৰ আয়ো অন্তৰ্ভুক্ত হয়। ই দেশৰ মুঠ আয় জোখে আৰু অৰ্থনৈতিক প্ৰদৰ্শনৰ এক গুৰুত্বপূৰ্ণ সূচক।
24। জনমূৰি আয়ৰ সূত্ৰটো লিখা।
উত্তৰঃ জনমূৰি আয় হৈছে এখন দেশত এবছৰত প্ৰতিজন ব্যক্তিৰ গড় আয়। ইয়াক দেশৰ মুঠ ৰাষ্ট্ৰীয় আয়ক মুঠ জনসংখ্যাৰে ভাগ কৰি উলিওৱা হয়। চমুকৈ, জনমূৰি আয় = ৰাষ্ট্ৰীয় আয় ÷ মুঠ জনসংখ্যা।
দীঘল উত্তৰ
25। উদাহৰণসহ অৰ্থবিজ্ঞান অধ্যয়নৰ প্ৰয়োজনীয়তা ব্যাখ্যা কৰা।
উত্তৰঃ অৰ্থবিজ্ঞান অধ্যয়ন কেইবাটাও কাৰণত অতি প্ৰয়োজনীয়। প্ৰথমতে, গণতান্ত্ৰিক সমাজত ই নাগৰিক সচেতনতা বৃদ্ধি কৰে, কিয়নো চৰকাৰে কৰৰ জৰিয়তে কেনেকৈ ৰাজহ সংগ্ৰহ কৰে আৰু স্বাস্থ্য, শিক্ষা তথা উন্নয়নত সেই ধন কেনেকৈ ব্যয় কৰে সেয়া নাগৰিকে বুজিব লাগে। দ্বিতীয়তে, ই দৰিদ্ৰতা, নিবনুৱা সমস্যা আৰু অসমতাৰ কাৰণ চিনাক্ত কৰাত সহায় কৰে, যাতে নীতি-নিৰ্ধাৰক আৰু সমাজ সংস্কাৰকে উপযুক্ত সমাধান উলিয়াব পাৰে। তৃতীয়তে, সাধাৰণ উপভোক্তাই মূল্যবৃদ্ধি কিয় হয়, মুদ্ৰাস্ফীতি কি আৰু বিশ্বায়ন তথা বৈদেশিক বাণিজ্যই দৈনন্দিন জীৱনত কেনে প্ৰভাৱ পেলায় সেয়া বুজিব পাৰে। চতুৰ্থতে, ই ব্যক্তি আৰু পৰিয়ালক ব্যয়, সঞ্চয় আৰু বিনিয়োগৰ ক্ষেত্ৰত যুক্তিসংগত সিদ্ধান্ত ল’বলৈ শিকায়। শেষত, অৰ্থবিজ্ঞানৰ ভাল জ্ঞানে এখন দেশক সীমিত সম্পদৰ দক্ষ ব্যৱহাৰ কৰি ভাৰসাম্যপূৰ্ণ অৰ্থনৈতিক উন্নয়নৰ পৰিকল্পনা কৰাত সহায় কৰে। উদাহৰণস্বৰূপে, অসমৰ মৰিগাঁৱৰ জোনবিল মেলাত এতিয়াও প্ৰচলিত বিনিময় প্ৰথাত দ্ৰব্য বিনিময়ৰ প্ৰয়োগ স্পষ্টভাৱে দেখা যায়। এইদৰে অৰ্থবিজ্ঞান নাগৰিক আৰু ৰাষ্ট্ৰ উভয়ৰ বাবেই উপযোগী।
26। অৰ্থবিজ্ঞানৰ কোনটো সংজ্ঞা আটাইতকৈ বেছি গ্ৰহণযোগ্য আৰু কিয়?
উত্তৰঃ সকলো সংজ্ঞাৰ ভিতৰত লায়’নেল ৰবিন্সে আগবঢ়োৱা দুষ্প্ৰাপ্যতাৰ সংজ্ঞাটোৱেই সৰ্বাধিক গ্ৰহণযোগ্য বুলি বিবেচিত হয়। ৰবিন্সে অৰ্থবিজ্ঞানক এনেদৰে সংজ্ঞা দিছিল—‘যি বিজ্ঞানে মানুহৰ আচৰণক অসীম অভাৱ আৰু বিকল্প ব্যৱহাৰ থকা সীমিত সম্পদৰ মাজৰ সম্পৰ্ক হিচাপে অধ্যয়ন কৰে’। এই সংজ্ঞাটো তিনিটা সাৰ্বজনীন সত্যৰ ওপৰত প্ৰতিষ্ঠিত—মানুহৰ অভাৱ অসীম, সেই অভাৱ পূৰণৰ সম্পদ সীমিত বা দুষ্প্ৰাপ্য, আৰু সেই সীমিত সম্পদৰ বিকল্প ব্যৱহাৰ আছে। অভাৱ অসীম কিন্তু সম্পদ সীমিত হোৱা বাবে প্ৰতিজন ব্যক্তি আৰু সমাজে কোনটো অভাৱ আগতে পূৰণ কৰিব লাগে সেয়া বাছি ল’ব লগা হয়; ইয়াৰ পৰাই মৌলিক অৰ্থনৈতিক সমস্যা বা নিৰ্বাচনৰ সমস্যাৰ সৃষ্টি হয়। এডাম স্মিথৰ সম্পদভিত্তিক সংজ্ঞা বা মাৰ্শ্বালৰ কল্যাণভিত্তিক সংজ্ঞাৰ দৰে সীমাবদ্ধ নহৈ ৰবিন্সৰ সংজ্ঞাটো সকলো সময়ৰ সকলো মানুহৰ ক্ষেত্ৰত প্ৰযোজ্য। ই বৈজ্ঞানিক, নিৰপেক্ষ আৰু সাৰ্বজনীন স্বৰূপৰ। কিছুমান সমালোচকে ইয়াক বৰ্তমানৰ অৰ্থনৈতিক উন্নতিৰ প্ৰতি উদাসীন বুলি ক’লেও, ই এতিয়াও আটাইতকৈ যুক্তিসংগত আৰু বহুলভাৱে স্বীকৃত সংজ্ঞা হিচাপে বিবেচিত হয়।
27। অৰ্থবিজ্ঞানৰ পৰিসৰ সম্পৰ্কে লিখা।
উত্তৰঃ অৰ্থবিজ্ঞানৰ পৰিসৰ অতি বহল আৰু ই মানুহৰ বিভিন্ন অৰ্থনৈতিক কাৰ্যাৱলী সামৰি লয়। ইয়াৰ পৰিসৰত অন্তৰ্ভুক্ত মুখ্য দিশসমূহ হ’ল—(ক) ভোগ—মানুহৰ অভাৱ পূৰণৰ বাবে দ্ৰব্য আৰু সেৱাৰ ব্যৱহাৰ; (খ) উৎপাদন—উপযোগী দ্ৰব্য আৰু সেৱাৰ সৃষ্টি; (গ) বণ্টন—উৎপাদিত সম্পদ উৎপাদনৰ উপাদানসমূহৰ মাজত ভগাই দিয়া; (ঘ) বিনিময়—দেশৰ ভিতৰত আৰু আন্তঃৰাষ্ট্ৰীয় বাণিজ্যৰ জৰিয়তে দ্ৰব্যৰ ক্ৰয়-বিক্ৰয়; (ঙ) মুদ্ৰা—যি বিনিময়ৰ মাধ্যম হিচাপে কাম কৰে; (চ) আয়—ৰাষ্ট্ৰীয় আয় আৰু জনমূৰি আয় দুয়োটা; (ছ) ৰাজস্ব বা সাৰ্বজনীন বিত্ত—চৰকাৰৰ ৰাজহ আৰু ব্যয়; (জ) কল্যাণমূলক অৰ্থনীতি—ব্যক্তিগত আৰু সামূহিক কল্যাণৰ অধ্যয়ন; (ঝ) পৰিৱেশ অৰ্থনীতি—উন্নয়ন আৰু পৰিৱেশৰ মাজত ভাৰসাম্য ৰক্ষা; আৰু (ঞ) দক্ষতা—সীমিত সম্পদৰ সৰ্বোত্তম ব্যৱহাৰ। বৰ্তমান সময়ত অৰ্থবিজ্ঞানৰ পৰিসৰ আৰু বহল হৈ বিশ্ব অৰ্থনীতি আৰু বহনক্ষম উন্নয়নৰ ধাৰণাও সামৰি লৈছে। গতিকে অৰ্থবিজ্ঞান এক গতিশীল আৰু ক্ৰমবৰ্ধমান বিষয়।
অতিৰিক্ত প্ৰশ্ন আৰু উত্তৰ
1। ‘An Enquiry into the Nature and Causes of the Wealth of Nations’ গ্ৰন্থখন কোনে ৰচনা কৰিছিল? (ক) আলফ্ৰেড মাৰ্শ্বাল (খ) লায়’নেল ৰবিন্স (গ) এডাম স্মিথ (ঘ) পল ছেমুৱেলছন
উত্তৰঃ (গ) এডাম স্মিথ।
2। মৌলিক অৰ্থনৈতিক সমস্যাক আন কি নামেৰে জনা যায়?
উত্তৰঃ ইয়াক নিৰ্বাচনৰ সমস্যা (problem of choice) বুলিও কোৱা হয়, কিয়নো অসীম অভাৱসমূহ বিকল্প ব্যৱহাৰ থকা সীমিত সম্পদৰ দ্বাৰা পূৰণ কৰিব লগা হয়।
3। আৰ্থিক বস্তুৰ দুটা আৰু মুক্ত বস্তুৰ দুটা উদাহৰণ দিয়া।
উত্তৰঃ আৰ্থিক বস্তুৰ উদাহৰণ: খাদ্য আৰু কাপোৰ। মুক্ত বস্তুৰ উদাহৰণ: বায়ু আৰু সূৰ্যৰ পোহৰ।
4। অৰ্থবিজ্ঞানক সমাজ বিজ্ঞান বুলি কিয় কোৱা হয়?
উত্তৰঃ অৰ্থবিজ্ঞানক সমাজ বিজ্ঞান বুলি কোৱা হয় কিয়নো ই সমাজত বসবাস কৰা মানুহৰ অৰ্থনৈতিক আচৰণ অধ্যয়ন কৰে—মানুহে কেনেকৈ সীমিত সম্পদৰ দ্বাৰা অসীম অভাৱ পূৰণ কৰে আৰু কেনেকৈ দ্ৰব্য-সেৱা উৎপাদন, বিনিময়, বণ্টন তথা ভোগ কৰে। ই মানুহ আৰু সমাজত তেওঁলোকৰ পাৰস্পৰিক সম্পৰ্ক লৈ চৰ্চা কৰা বাবে ইয়াক সমাজ বিজ্ঞানৰ এটা শাখা হিচাপে গণ্য কৰা হয়।
শব্দাৰ্থ
| শব্দ | অৰ্থ |
|---|---|
| অৰ্থবিজ্ঞান | মানুহৰ অৰ্থনৈতিক আচৰণ অধ্যয়ন কৰা সমাজ বিজ্ঞান। |
| উপযোগিতা | কোনো বস্তুৰ মানুহৰ অভাৱ পূৰণ কৰিব পৰা ক্ষমতা। |
| মূলধন | উৎপাদনৰ বাবে ব্যৱহৃত উৎপাদিত সম্পদ, যেনে আহিলা-পাতি আৰু যন্ত্ৰ। |
| দুষ্প্ৰাপ্যতা | অসীম অভাৱৰ তুলনাত সম্পদ সীমিত হোৱা অৱস্থা। |
| ৰাষ্ট্ৰীয় আয় | এখন দেশত এবছৰত উৎপাদিত সকলো চূড়ান্ত দ্ৰব্য-সেৱাৰ মুঠ মুদ্ৰামূল্য। |
| জনমূৰি আয় | মুঠ ৰাষ্ট্ৰীয় আয়ক জনসংখ্যাৰে ভাগ কৰি পোৱা গড় আয়। |