সাৰাংশ: “যুগমীয়া শৰাইঘাট” পাঠটি বিখ্যাত ঐতিহাসিক লেখক ড° সূৰ্য কুমাৰ ভূঞাৰ ৰচনা। শৰাইঘাট ব্ৰহ্মপুত্ৰ নদীৰ এক ঐতিহাসিক তীৰভূমি। ১৬৭১ চনত এই শৰাইঘাটতে আহোম আৰু মোগলৰ মাজত এক যুগান্তকাৰী ৰণ সংঘটিত হৈছিল। মোগল সম্ৰাট ঔৰংজেৱে ৰাজপুত সেনাপতি ৰামসিংহক অসম আক্ৰমণ কৰি গুৱাহাটী দখল কৰিবলৈ পঠিয়াইছিল। অসমৰ স্বৰ্গদেউ চক্ৰধ্বজ সিংহই লাচিত বৰফুকনক সেনাপতি পাতি মোগলক প্ৰতিহত কৰিবলৈ নিৰ্দেশ দিছিল।
লাচিত বৰফুকন আছিল এজন বিচক্ষণ, নিৰ্ভীক আৰু দেশপ্ৰেমী সেনাপতি। তেওঁৰ নেতৃত্বত এক লক্ষ অসমীয়া সৈন্য মোগলৰ বিৰুদ্ধে থিয় হৈছিল। আলাবৈৰ যুদ্ধত ভুল পৰিকল্পনাৰ বাবে দহ হাজাৰ অসমীয়া সৈন্য নিহত হৈছিল, যাৰ শোকত স্বৰ্গদেউ চক্ৰধ্বজ সিংহৰ মৃত্যু হয়। কিন্তু লাচিতে মনোবল হেৰুৱাই নিদিয়ে। জ্বৰাক্ৰান্ত অৱস্থাতো তেওঁ সৈন্যসকলক কৈছিল — “অসমীয়া ৰণুৱাসকল, মই যুঁজিহে মৰিম।” অৱশেষত শৰাইঘাটৰ ৰণত অসমে মোগলক শোচনীয়ভাৱে পৰাজিত কৰে।
লেখকে এই পাঠত কেৱল ঐতিহাসিক বিজয়ৰ কথাই কোৱা নাই — অতীতৰ শৰাইঘাটৰ সামৰিক সমস্যাৰ সৈতে বৰ্তমানৰ সামাজিক, অৰ্থনৈতিক আৰু ৰাজনৈতিক সমস্যাৰ তুলনা কৰিছে। শৰাইঘাটৰ বিজয়ৰ মূল উপাদানসমূহ — সুচিন্তিত আঁচনি, বিচক্ষণ সংগঠন, নিয়মানুবৰ্তিতা, দুৰ্নীতি দমন আৰু স্বাৰ্থত্যাগ — আজিৰ সমস্যা সমাধানতো সমানে প্ৰযোজ্য বুলি লেখকে মত পোষণ কৰিছে।
Summary: “Yugamiya Saraighat” (The Historic Battle of Saraighat) is a prose lesson written by the renowned historian Dr. Surya Kumar Bhuyan, included in the Class 8 Assamese textbook অংকুৰণ (Ankuron). The chapter describes the legendary Battle of Saraighat fought in 1671 between the Ahom forces of Assam and the Mughal army sent by Emperor Aurangzeb under the command of Rajput general Ram Singh. The Ahom king Swargadeu Chakradhwaj Singh appointed the brave general Lachit Borphukan to lead the resistance. Despite illness, Lachit commanded one lakh soldiers with extraordinary courage, discipline, and patriotism, ultimately defeating the mighty Mughal forces. The author draws a parallel between the military challenges of historical Saraighat and the social, economic, and political challenges facing Assam today, urging readers to apply the same spirit of unity, sacrifice, and disciplined planning to overcome present-day problems.
লেখকৰ পৰিচয় (About the Author)
“যুগমীয়া শৰাইঘাট” পাঠটি ড° সূৰ্য কুমাৰ ভূঞাই (১৮৯২–১৯৪৬) ৰচনা কৰিছে। তেওঁ নগাঁওত জন্মগ্ৰহণ কৰিছিল। তেওঁ কটন কলেজৰ প্ৰথম অসমীয়া অধ্যক্ষ আছিল। তেওঁ অসমৰ প্ৰথম ডি. পি. আই. (শিক্ষা বিষয়ক সঞ্চালক) আছিল। “জয়মতী উপাখ্যান” তেওঁৰ উল্লেখযোগ্য সাহিত্যকৰ্ম। “নিৰ্মলী” নামৰ কবিতাপুথি আৰু অসমৰ ইতিহাস বিষয়ক গৱেষণা গ্ৰন্থ তেওঁৰ অমূল্য অৱদান।
পাঠভিত্তিক প্ৰশ্নোত্তৰ
(ক) অতীতৰ শৰাইঘাটৰ সমস্যাবোৰ কি আছিল?
উত্তৰঃ অতীতৰ শৰাইঘাটৰ সমস্যাবোৰ সামৰিক আছিল।
(খ) বৰ্তমান শৰাইঘাটৰ সমস্যাবোৰ কি?
উত্তৰঃ বৰ্তমান শৰাইঘাটৰ সমস্যাবোৰ হ’ল সামাজিক, অৰ্থনৈতিক, ৰাজনৈতিক আৰু ঐতিহাসিক।
(গ) ৰামসিংহ কোন আছিল?
উত্তৰঃ ৰামসিংহ ৰাজপুত ৰজা আৰু মোগল সম্ৰাট ঔৰংজেৱৰ সেনাপতি আছিল। ঔৰংজেৱে তেওঁক অসম আক্ৰমণ কৰি গুৱাহাটী দখল কৰিবলৈ পঠিয়াইছিল।
(ঘ) তেওঁ কিয় অসমলৈ আহিছিল?
উত্তৰঃ ঔৰংজেৱ বাদছাহৰ আদেশ মৰ্মে অসম আক্ৰমণ কৰি গুৱাহাটী দখল কৰিবলৈ তেওঁ অসমলৈ আহিছিল।
(ঙ) শৰাইঘাটৰ ৰণ কাৰ কাৰ মাজত হৈছিল?
উত্তৰঃ শৰাইঘাটৰ ৰণ অসমীয়া (আহোম) সেনা আৰু মোগল সেনাৰ মাজত হৈছিল।
(চ) লাচিতৰ অধীনত কিমান সৈন্য আছিল?
উত্তৰঃ লাচিতৰ অধীনত এক লক্ষ সৈন্য আছিল।
(ছ) মোগলে নাৱেৰেসহ ধৰি ৰখা শৰাইঘটীয়া সেনাপতিজনৰ নাম কি?
উত্তৰঃ মোগলে নাৱেৰেসহ ধৰি ৰখা শৰাইঘটীয়া সেনাপতিজনৰ নাম কোৱামৃদ্ধা হাজৰিকা।
(জ) মোগলৰ সেনাপতিক চৰাই খোজাৰ দায়ত লাচিতে কাক লোৱা লগাই থৈছিল?
উত্তৰঃ মোগলৰ সেনাপতিক চৰাই খোজাৰ দায়ত লাচিতে অসমীয়া কটকী ৰামচৰণক লোৱা লগাই থৈছিল।
(ঝ) ৰজা ৰামসিংহই বীৰ লাচিতক আফুগুটিৰ সহায়ত কি বুজাবলৈ গৈছিল?
উত্তৰঃ ৰামসিংহই আফুগুটিৰ দ্বাৰা লাচিতক বুজাবলৈ গৈছিল যে তেওঁলোকৰ সৈন্যবল সেই অসংখ্য আফুগুটিৰ দৰেই বৃহৎ।
(ঞ) লাচিতে অসমীয়া সৈন্যবল বুজোৱাৰ উদ্দেশ্যে ৰামসিংহলৈ কি পঠিয়াইছিল?
উত্তৰঃ লাচিতে এচুঙা বালি পঠিয়াইছিল। তেওঁ কৈছিল — “আফুগুটি পঠিয়াইছা, পটাত পিহিলে পানী হ’ব; কিন্তু এই বালিকণাবোৰ পিহিলেও বালিয়েই থাকিব।” ইয়াৰ দ্বাৰা লাচিতে বুজাইছিল যে মোগল সৈন্যৰ সংখ্যা বেছি হ’লেও অসমীয়া সৈন্যৰ মনোবল অটুট আৰু অপৰাজিত।
চমু প্ৰশ্নোত্তৰ
১। স্বৰ্গদেউ চক্ৰধ্বজ সিংহ কোন আছিল?
উত্তৰঃ স্বৰ্গদেউ চক্ৰধ্বজ সিংহ আছিল শৰাইঘাটৰ ৰণৰ সময়ৰ আহোম ৰজা। জয়ধ্বজ সিংহৰ মৃত্যুৰ পিছত তেওঁৰ ভায়েক চক্ৰধ্বজ সিংহ ১৬৬৩ চনত সিংহাসনত বহে। তেওঁ আছিল দেশপ্ৰেমিক, সাহসী আৰু স্বাধীনচিতীয়া মনৰ ৰজা। তেওঁ লাচিত বৰফুকনক সেনাপতি পাতি মোগলৰ বিৰুদ্ধে অভিযান চলাইছিল।
২। আলাবৈৰ যুদ্ধত কিয় অসমৰ ক্ষতি হৈছিল?
উত্তৰঃ আলাবৈৰ যুদ্ধত সুচিন্তিত পৰিকল্পনা নকৰাকৈ তাড়াহুড়াকৈ দিয়া আদেশৰ ফলত দহ হাজাৰ অসমীয়া সৈন্য নিহত হৈছিল। এই বিশাল ক্ষতিত শোকাভিভূত হৈ স্বৰ্গদেউ চক্ৰধ্বজ সিংহৰ মৃত্যু হয়।
৩। অতান বুঢ়াগোহাঁই কোন আছিল?
উত্তৰঃ অতান বুঢ়াগোহাঁই আছিল আহোম ৰাজসভাৰ মন্ত্ৰী। তেওঁ বিচক্ষণ আৰু দূৰদৰ্শী আছিল। আলাবৈৰ যুদ্ধত ক্ষতিৰ পিছত তেওঁ লাচিতক সান্ত্বনা দি কৈছিল — “বাৰীৰ ভিতৰৰ পুখুৰী সিচোতেও আঠোটা-দহোটা মানুহক শিঙিয়ে বিন্ধে” — অৰ্থাৎ যুদ্ধত কিছু ক্ষতি অনিবাৰ্য।
৪। লাচিত দিৱস কেতিয়া পালন কৰা হয়?
উত্তৰঃ লাচিত দিৱস প্ৰতি বছৰ ২৪ নৱেম্বৰত পালন কৰা হয়।
৫। ড° সূৰ্য কুমাৰ ভূঞা কিয় বিখ্যাত আছিল?
উত্তৰঃ ড° সূৰ্য কুমাৰ ভূঞা (১৮৯২–১৯৪৬) এজন বিখ্যাত অসমীয়া ঐতিহাসিক, সাহিত্যিক আৰু শিক্ষাবিদ আছিল। তেওঁ কটন কলেজৰ প্ৰথম অসমীয়া অধ্যক্ষ আৰু অসমৰ প্ৰথম ডি. পি. আই. আছিল। “জয়মতী উপাখ্যান” তেওঁৰ উল্লেখযোগ্য সাহিত্যকৰ্ম। তেওঁ নগাঁওত জন্মগ্ৰহণ কৰিছিল আৰু “ভানুনন্দন” ছদ্মনামেৰে লিখিছিল।
৬। শৰাইঘাটৰ দাঁতিত কাৰ কাৰ মূৰ্তি স্থাপন কৰা হৈছে?
উত্তৰঃ শৰাইঘাটৰ দাঁতিত — দলং পাৰৰ উত্তৰ আৰু দক্ষিণ দুই প্ৰান্তত — বীৰ চিলাৰায় আৰু লাচিত বৰফুকনৰ মূৰ্তি স্থাপন কৰা হৈছে।
দীঘলীয়া প্ৰশ্নোত্তৰ (বহলাই লিখা)
১। সেনাপতি কোৱামৃদ্ধা হাজৰিকাই কি কৌশলেৰে মোগল সৈন্যৰ মাজৰ পৰা সাৰি আহিবলৈ সক্ষম হৈছিল?
উত্তৰঃ শৰাইঘাটৰ সেনাপতি কোৱামৃদ্ধা হাজৰিকাক মোগল সৈন্যই নাৱেৰে সহ ধৰি লৈছিল। মোগল সৈন্যসকল আনন্দত মতলীয়া হৈ কোৱামৃদ্ধাক নাচিবলৈ ক’লে। কোৱামৃদ্ধাই তেতিয়া বুদ্ধিমত্তাৰে মৃদংগ আৰু খঞ্জৰীৰ অভাৱৰ কথা কৈ মোগল সৈন্যসকলক চাপৰি মাৰিবলৈ ধৰাইছিল। মোগল সৈন্যসকল চাপৰি মাৰিত ব্যস্ত হোৱা এই ছেগতে কোৱামৃদ্ধাই নিজৰ নাওখন দক্ষতাৰে অসমীয়া সেনাৰ দিশলৈ ঘুৰাই দিলে। মোগলৰ বৈঠাবোৰ পানীত পৰি যোৱাত তেওঁলোকে খেদি যাব নোৱাৰিলে। এনেকৈয়ে কোৱামৃদ্ধা হাজৰিকাই বুদ্ধিমত্তাৰে মোগলৰ কৱলৰ পৰা মুক্তি পাই অসমীয়া সেনাৰ ওচৰলৈ উভতি আহিল।
২। শৰাইঘাটৰ ৰণত অসমৰ বিজয়ৰ মূলতে থকা কথাবোৰ লিখা।
উত্তৰঃ শৰাইঘাটৰ ৰণত অসমৰ বিজয়ৰ মূলতে আছিল — সুচিন্তিত আঁচনি, বিচক্ষণ সংগঠন, শৃংখলামূলক আয়োজন, সুদৃঢ় নিয়মানুবৰ্তিতা, বিপদত ধৈৰ্য, সংকটত নিৰ্ভীকতা, আমূলে দুৰ্নীতি দমন, দেশৰ মংগলকাৰ্যত সম্পূৰ্ণ আত্মবিলোপ আৰু স্বাৰ্থ ত্যাগ। ইয়াৰ উপৰিও লাচিত বৰফুকনৰ অকুতোভয় নেতৃত্ব, জনসাধাৰণৰ সম্পূৰ্ণ সহযোগিতা আৰু বৰ আই-কুঁৱৰীকে ধৰি ৰাজসভাৰ সকলোৰে একমত সমৰ্থনে বিজয়ৰ পথ সুচল কৰিছিল।
৩। লাচিত বৰফুকনৰ চৰিত্ৰৰ বৈশিষ্ট্যসমূহ আলোচনা কৰা।
উত্তৰঃ লাচিত বৰফুকন আছিল এজন মহান দেশপ্ৰেমিক আৰু অকুতোভয় সেনাপতি। তেওঁৰ চৰিত্ৰৰ বৈশিষ্ট্যসমূহ নিম্নলিখিত —
(ক) দেশপ্ৰেম: লাচিত দেশতকৈ মামৰ মৰম বেছি নহয় বুলি বিশ্বাস কৰিছিল। তেওঁ নিজৰ মামৰ ঘাড়ত হেঁচা মাৰি কৈছিল — “দেশতকৈ মোমাই ডাঙৰ নহয়।”
(খ) নিৰ্ভীকতা: জ্বৰাক্ৰান্ত অৱস্থাতো তেওঁ ৰণভূমি নেৰিলে। সৈন্যসকলক কৈছিল — “অসমীয়া ৰণুৱাসকল, মই যুঁজিহে মৰিম। চিলা পৰ্বতৰ ওপৰত এচপৰা মাটি কিনি থৈঁছো, তাতে মোৰ শটো থ’বা।”
(গ) কঠোৰ শৃংখলা: তেওঁ কামাখ্যা গোঁসানীলৈ সেৱা কৰি ঘোষণা কৰিছিল — “যুদ্ধৰ কামত পাছ হুহঁকিলে মই এই হেংদাঙেৰে তাক দুডোখৰ কৰি কাটিম, পাছতহে স্বৰ্গদেৱক জনাম।”
(ঘ) বুদ্ধিমত্তা আৰু কূটনীতি: ৰামসিংহে আফুগুটি পঠিওৱাৰ জৱাবত লাচিতে এচুঙা বালি পঠাই বুদ্ধিমত্তাৰে উত্তৰ দিছিল যে অসমীয়া সৈন্যৰ মনোবল অটুট।
(ঙ) ন্যায়বোধ: লাচিতে কোনো অন্যায় সহ্য নকৰিছিল। ৰণৰ কামত গাফিলতি কৰাৰ বাবে তেওঁ নিজৰ মামকো শাস্তি দিছিল।
৪। “অগ্নি, সৰ্প আৰু প্ৰলোভন, এই তিনি একে ধৰণেৰে বিষাক্ত” — প্ৰসংগটো ব্যাখ্যা কৰা।
উত্তৰঃ এই উক্তিটো পাঠৰ পৰা উদ্ধৃত। ৰামসিংহই অসমীয়া কটকী ৰামচৰণক এটা অপূৰ্ব কাঠৰ চৰাই দেখুৱাই লোভত পেলাবলৈ চেষ্টা কৰিছিল। লাচিতে এই পৰিঘটনাৰ পৰা বুজিব পাৰিছিল যে অগ্নিয়ে যেনেকৈ পোৰে, সৰ্পই যেনেকৈ বিষ দিয়ে, তেনেকৈ প্ৰলোভনো মানুহক ধ্বংস কৰিব পাৰে। সেই কাৰণেই লাচিতে ৰামচৰণক চৰাইখন বিচাৰি যোৱাৰ কাৰণে বন্দী কৰি ৰাখিছিল। এই উক্তিৰ দ্বাৰা লাচিতৰ সতৰ্কতা আৰু দুৰ্নীতিৰ প্ৰতি অসহিষ্ণুতা প্ৰকাশ পায়।
৫। “সেয়ে শৰাইঘাট নাই, কিন্তু শৰাইঘাট আছে” — এই উক্তিটোৰ তাৎপৰ্য বুজাই লিখা।
উত্তৰঃ এই উক্তিটো পাঠৰ লেখক ড° সূৰ্য কুমাৰ ভূঞাৰ। তেওঁ ক’ব বিচাৰিছে যে শৰাইঘাট নামৰ ভৌগোলিক স্থানটো আছে, কিন্তু সেই ঠাইত এতিয়া আৰু সামৰিক যুদ্ধ নাই। তথাপিও “শৰাইঘাট আছে” বুলি কোৱাৰ কাৰণ হ’ল — বৰ্তমান অসমত সামৰিক যুদ্ধৰ ঠাইত সামাজিক, অৰ্থনৈতিক, ৰাজনৈতিক আৰু ঐতিহাসিক সমস্যাৰ যুদ্ধ চলি আছে। এই সমস্যাসমূহ সমাধানত লাচিতৰ দৰেই সুচিন্তিত আঁচনি, একতা আৰু নিষ্ঠা দৰকাৰ।
৬। “বাৰীৰ ভিতৰৰ পুখুৰী সিচোতেও আঠোটা-দহোটা মানুহক শিঙিয়ে বিন্ধে” — এই উক্তিৰ প্ৰসংগ আৰু তাৎপৰ্য লিখা।
উত্তৰঃ এই উক্তিটো অতান বুঢ়াগোহাঁইৰ। আলাবৈৰ যুদ্ধত দহ হাজাৰ অসমীয়া সৈন্য নিহত হোৱাত লাচিত বৰফুকন অত্যন্ত শোকাকুল হৈ পৰে। তেতিয়া অতান বুঢ়াগোহাঁইয়ে লাচিতক সান্ত্বনা দিবলৈ এই উক্তিটো কৈছিল। ইয়াৰ অৰ্থ হ’ল — বাগিচাৰ ভিতৰৰ পুখুৰীতো সাঁতুৰিবলৈ গ’লে কেইজনমানক শিঙিয়ে বিন্ধিব পাৰে, অৰ্থাৎ ডাঙৰ যুদ্ধত কিছু ক্ষয়ক্ষতি অনিবাৰ্য। ইয়াৰ দ্বাৰা বুঢ়াগোহাঁইয়ে লাচিতক মনোবল হেৰুৱাবলৈ বিৰত কৰিছিল।
সংলাপ লিখা
১। কথাৰ যুদ্ধৰে বলে নোৱাৰি ৰামসিংহই ব্ৰহ্মপুত্ৰ পাৰ হৈ গুৱাহাটীৰ গড় ল’বলৈ চেষ্টা কৰা সময়ত জ্বৰৰ গাৰে লাচিত বৰফুকনে অসমীয়া ৰণুৱাসকলক কি কৈছিল?
উত্তৰঃ লাচিত বৰফুকনে কৈছিল — “অসমীয়া ৰণুৱাসকল, মই যুঁজিহে মৰিম। চিলা পৰ্বতৰ ওপৰত এচপৰা মাটি কিনি থৈঁছো, তাতে মোৰ শটো থ’বা, নাইবা মোক বঙালে ধৰি লৈ যাওক, তোমালোকে সুখেৰে ঘৰলৈ উভতি যোৱা।”
২। অসম এৰি যোৱা সময়ত ৰামসিংহই অসমক প্ৰশংসা কৰি কি কৈছিল?
উত্তৰঃ ৰামসিংহই কৈছিল — “ধন্য ৰজা, ধন্য মন্ত্ৰী, ধন্য সেনাপতি, ধন্য সেনা। অকল এজন মানুহে সকলো সৈন্য চলাই, ই কি আচৰিত। মই হেন ৰামসিংহ নিজে যুদ্ধৰ সেনাপতি হৈও একোতে সুবিধা নাপাওঁ।”
৩। কোনোবাই ঘোষণা কামত মন এৰি ইফাল-সিফাল কৰে বুলি বীৰ লাচিত বৰফুকনে কামাখ্যা গোঁসানীলৈ সেৱা কৰি কি ঘোষণা কৰিছিল?
উত্তৰঃ লাচিতে ঘোষণা কৰিছিল — “যুদ্ধৰ কামত পাছ হুহঁকিলে মই এই হেংদাঙেৰে তাক দুডোখৰ কৰি কাটিম, পাছতহে স্বৰ্গদেৱক জনাম।”
৪। বৰ আই-কুঁৱৰীয়ে কাপোৰৰ আঁৰৰ পৰা স্বৰ্গদেউক কি উপদেশ দিছিল?
উত্তৰঃ বৰ আই-কুঁৱৰীয়ে কৈছিল — “বৰফুকনৰ কথা মানি চলিলেহে যুদ্ধত জয়লাভ হ’ব। ফুকনৰ কথা নামানিলে আমাৰ পৰাজয় হোৱাটো নিশ্চিত।”
শব্দৰ অৰ্থ
| শব্দ | অৰ্থ |
|---|---|
| যুগমীয়া | বৰ্তমান যুগৰ লগত সম্পৃক্ত; চিৰন্তন |
| সংঘবদ্ধ | একগোট; একজুট হোৱা |
| সামৰিক | ৰণ বা সমৰ সম্পৰ্কীয়; যুদ্ধ-বিষয়ক |
| চিৰন্তন | চিৰস্থায়ী; সৰ্বকালীন |
| দুৰ্যোগ | বিপদ; বিঘিনি; কঠিন পৰিস্থিতি |
| প্ৰলোভন | লোভ জন্মোৱা কাৰ্য; প্ৰলুব্ধ কৰা |
| মৃত্যুপণ | মৰিম বুলি কৰা প্ৰতিজ্ঞা |
| আমূলে | মূল বা শিপাসহ; সম্পূৰ্ণভাৱে |
| উৎপাটন | শিপাসহ উঘালি অনা; নিৰ্মূল কৰা |
| বিচক্ষণ | বুদ্ধিমান; দূৰদৰ্শী; সুচতুৰ |
| নিয়মানুবৰ্তিতা | নিয়ম মানি চলাৰ স্বভাৱ |
| আত্মবিলোপ | নিজক বিলীন কৰি দিয়া; স্বাৰ্থ ত্যাগ |
| কটকী | গুপ্তচৰ; গোপন তথ্য সংগ্ৰহকাৰী |
| হেংদাং | এবিধ অসমীয়া তৰোৱাল |
| আফুগুটি | আফু গছৰ গুটি; পপিৰ বীজ |
| স্বৰ্গদেউ | আহোম ৰজাৰ উপাধি |
| বাদছাহ | মোগল সম্ৰাট |
| তাণ্ডৱ | ধ্বংসলীলা; প্ৰলয়ংকাৰী কাণ্ড |
| গৰা-খহনীয়া | নদীৰ পাৰ ভাঙি যোৱা |
| সুচিন্তিত | ভালদৰে চিন্তা কৰা; সুপৰিকল্পিত |
ভাষা-অধ্যয়ন
ণত্ববিধি (মূৰ্ধন্য ণ-ৰ ব্যৱহাৰ)
সংস্কৃতজাত শব্দত ঋ, ৰ, আৰু ষ-ৰ পিছত দন্ত্য ন আহিলে তাক মূৰ্ধন্য ণ কৰা হয়। এই নিয়মকে ণত্ববিধি বোলে।
ণত্ববিধি মানা শব্দ (সংস্কৃতজাত):
- পৰিণাম (পৰি + নাম)
- পৰিমাণ (পৰি + মান)
- প্ৰণাম (প্ৰ + নাম)
- বিশেষণ (বিশেষ + ন)
- কৃপণ (কৃপ + ন)
- নিৰ্ণয় (নিৰ্ + নয়)
- পাষাণ (পাষ + ন)
- শ্ৰৱণ (শ্ৰ + বণ)
- ৰামায়ণ (ৰাম + অয়ণ)
- ধৰণ, কাৰণ, ভৰণ, হৰণ
ণত্ববিধি নমনা শব্দ (অসমীয়া বা অন্য ভাষাজাত):
- পৰিধান (অসমীয়া শব্দ)
- নৰানি
- ফেৰেঙনি
- মানুহ, নাম, নদী (সাধাৰণ অসমীয়া শব্দত দন্ত্য ন)
সন্ধি (Sandhi — শব্দ মিলন)
দুটা শব্দ মিলি যেতিয়া নতুন শব্দ হয়, তাক সন্ধি বোলে। সন্ধি তিনি প্ৰকাৰ — স্বৰসন্ধি, ব্যঞ্জনসন্ধি আৰু বিসৰ্গসন্ধি।
| সন্ধি বিচ্ছেদ | সন্ধিবদ্ধ শব্দ | সন্ধিৰ প্ৰকাৰ |
|---|---|---|
| পৰি + ঈক্ষা | পৰীক্ষা | স্বৰসন্ধি |
| নৰ + ইন্দ্ৰ | নৰেন্দ্ৰ | স্বৰসন্ধি |
| মহা + অৰ্ঘ | মহাৰ্ঘ | স্বৰসন্ধি |
| উৎ + লেখ | উল্লেখ | ব্যঞ্জনসন্ধি |
| সম্ + যম | সংযম | ব্যঞ্জনসন্ধি |
| দিন + ইক | দৈনিক | ব্যঞ্জনসন্ধি |
বিশেষণ পদ গঠন
বিশেষ্য পদৰ পৰা বিশেষণ পদ গঠন কৰাৰ নিয়ম:
| বিশেষ্য পদ | বিশেষণ পদ |
|---|---|
| যুগ | যুগমীয়া |
| অসম | অসমীয়া |
| শৰাইঘাট | শৰাইঘটীয়া |
| সমাজ | সামাজিক |
| অৰ্থ | অৰ্থনৈতিক |
| ইতিহাস | ঐতিহাসিক |
| যুদ্ধ | যুদ্ধমীয়া / সামৰিক |
অতিৰিক্ত প্ৰশ্নোত্তৰ (Additional Questions)
১। অতীতৰ শৰাইঘাটৰ এটা সমস্যা লিখা।
উত্তৰঃ সামৰিক সমস্যা।
২। এতিয়াৰ শৰাইঘাটৰ দুটা সমস্যা লিখা।
উত্তৰঃ সামাজিক আৰু অৰ্থনৈতিক সমস্যা।
৩। ঔৰংজেৱ বাদছাহে অসম মাৰিবলৈ কাক পঠিয়াইছিল?
উত্তৰঃ ৰাজপুত ৰজা ৰামসিংহক।
৪। ৰামসিংহই কটকী পঠিয়াই লাচিতলৈ কি টোপোলা পঠিয়াইছিল?
উত্তৰঃ এটোপোলা আফুগুটি।
৫। ৰামসিংহই ব্ৰহ্মপুত্ৰ পাৰ হৈ কত গড় ল’বলৈ চেষ্টা কৰিছিল?
উত্তৰঃ গুৱাহাটীত।
৬। শৰাইঘাটৰ যুদ্ধত আহোমৰ সেনাপতি কোন আছিল?
উত্তৰঃ লাচিত বৰফুকন।
৭। লাচিতে চিলা পৰ্বতৰ ওপৰত মাটি কিনি থোৱাৰ উদ্দেশ্য কি আছিল?
উত্তৰঃ মৃত্যুক ভয় নকৰি ৰণভূমিতে মৃত্যুবৰণ কৰাৰ সংকল্প প্ৰকাশ কৰিবলৈ। তেওঁ সৈন্যসকলক বুজাইছিল যে তেওঁ ৰণভূমি এৰি যাবলৈ ৰাজি নহয়।
৮। আলাবৈৰ যুদ্ধত কিমান অসমীয়া সৈন্য নিহত হৈছিল?
উত্তৰঃ আলাবৈৰ যুদ্ধত দহ হাজাৰ (১০,০০০) অসমীয়া সৈন্য নিহত হৈছিল।
৯। শৰাইঘাটৰ যুদ্ধ কোন চনত হৈছিল?
উত্তৰঃ শৰাইঘাটৰ যুদ্ধ ১৬৭১ চনত হৈছিল।
১০। চিলাৰায় দিৱস কেতিয়া পালন কৰা হয়?
উত্তৰঃ চিলাৰায় দিৱস ৯ ফেব্ৰুৱাৰীত পালন কৰা হয়।
১১। চুকাফা দিৱস কেতিয়া পালন কৰা হয়?
উত্তৰঃ চুকাফা দিৱস ২ ডিচেম্বৰত পালন কৰা হয়।
১২। কোৱামৃদ্ধা হাজৰিকা কোন আছিল?
উত্তৰঃ কোৱামৃদ্ধা হাজৰিকা শৰাইঘাটৰ অসমীয়া সেনাপতি আছিল। তেওঁক মোগলে নাৱেৰেসহ ধৰি লৈছিল। তেওঁ বুদ্ধিমত্তাৰে মোগলৰ কৱলৰ পৰা সাৰি আহিছিল।
১৩। ৰামচৰণ কোন আছিল আৰু তেওঁক কিয় বন্দী কৰা হৈছিল?
উত্তৰঃ ৰামচৰণ আছিল অসমীয়া কটকী (গুপ্তচৰ)। ৰামসিংহে তেওঁক এটা অপূৰ্ব কাঠৰ চৰাই দেখুৱাই লোভত পেলাইছিল। ৰামচৰণ সেই চৰাই বিচাৰিবলৈ গৈ ধৰা পৰে আৰু লাচিতে তেওঁক প্ৰলোভনত পৰাৰ বাবে বন্দী কৰি ৰাখিছিল।
১৪। ড° সূৰ্য কুমাৰ ভূঞাৰ জন্ম আৰু মৃত্যু চন কোনটো?
উত্তৰঃ ড° সূৰ্য কুমাৰ ভূঞাৰ জন্ম ১৮৯২ চনত আৰু মৃত্যু ১৯৪৬ চনত।
১৫। “ফুকনৰ কথাই মোৰ কথা” — এই উক্তি কোনে কৈছিল?
উত্তৰঃ এই উক্তি স্বৰ্গদেউ চক্ৰধ্বজ সিংহে কৈছিল। ইয়াৰ দ্বাৰা তেওঁ লাচিত বৰফুকনৰ প্ৰতি সম্পূৰ্ণ আস্থা আৰু সমৰ্থন প্ৰকাশ কৰিছিল।