ASSEB Class 6 অসমীয়া (অংকুৰণ) পাঠ ৭ — “ৰসৰাজ লক্ষ্মীনাথ বেজবৰুৱা” শীৰ্ষক জীৱনীমূলক গদ্য পাঠটিৰ সম্পূৰ্ণ অনুশীলনীৰ প্ৰশ্নোত্তৰ ইয়াত দিয়া হৈছে। এই পাঠত অসমীয়া সাহিত্যৰ অমূল্য ৰত্ন, ‘ৰসৰাজ’ উপাধিৰে ভূষিত মহান সাহিত্যিক লক্ষ্মীনাথ বেজবৰুৱাৰ জীৱন আৰু সাহিত্যিক অৱদানৰ চমু পৰিচয় দিয়া হৈছে।
সাৰাংশ (Summary)
সাৰাংশ: “ৰসৰাজ লক্ষ্মীনাথ বেজবৰুৱা” শীৰ্ষক জীৱনীমূলক পাঠটিত অসমীয়া সাহিত্যৰ এজন অমূল্য ৰত্ন তথা ‘ৰসৰাজ’ উপাধিৰে বিভূষিত মহান সাহিত্যিক লক্ষ্মীনাথ বেজবৰুৱাৰ জীৱন আৰু কৃতিত্বৰ বৰ্ণনা কৰা হৈছে। লক্ষ্মীনাথ বেজবৰুৱাই ১৮৬৪ চনৰ ১৪ অক্টোবৰ তাৰিখে আহোম ৰাজধানী চহৰ চামধৰাত (পুৰণি ৰাজধানী) জন্মগ্ৰহণ কৰিছিল। তেওঁৰ পিতৃৰ নাম দীননাথ বেজবৰুৱা আৰু মাতৃৰ নাম থনেশ্বৰী বেজবৰুৱা। শৈশৱতে ঘৰুৱা শিক্ষা লাভ কৰাৰ পিছত তেওঁ গুৱাহাটী, সিবচাগৰ আৰু কলিকতাত শিক্ষা গ্ৰহণ কৰে। কলিকতাত পঢ়ি থকা সময়তে তেওঁ যোগেশ্বৰী দেৱীক বিয়া কৰায়; যোগেশ্বৰী দেৱী ৰবীন্দ্ৰনাথ ঠাকুৰৰ ভতিজী আছিল।
লক্ষ্মীনাথ বেজবৰুৱা চন্দ্ৰকুমাৰ আগৰৱালা আৰু হেমচন্দ্ৰ গোস্বামীৰ লগত মিলি ১৮৮৯ চনত কলিকতাত ‘জোনাকী’ আলোচনী প্ৰকাশ কৰি অসমীয়া সাহিত্যৰ ৰোমাণ্টিক যুগ বা ‘জোনাকী যুগ’ৰ সূচনা কৰে। তেওঁ এজন বহুমুখী প্ৰতিভাৰ অধিকাৰী আছিল — হাস্য-ব্যংগ ৰচনাকাৰ, নাট্যকাৰ, ঔপন্যাসিক, কবি, সমালোচক আৰু শিশু সাহিত্যৰ ৰচয়িতা। “বুঢ়ী আইৰ সাধু”, “কাকদেউতা আৰু নাতিলোৰা”, “জোনবিৰি”, “কেহোঁকলি”, “ৰবিনচন কুছো”, “কৃপাবৰ বৰুৱাৰ কাকতৰ টোপোলা”, “বেলিমাৰ”, “চিকৰপতি নিকৰপতি”, “জয়মতী কুঁৱৰী”, “চক্ৰধ্বজ সিংহ” আদি তেওঁৰ বিখ্যাত ৰচনা। ‘ও মোৰ আপোনাৰ দেশ’ গীতটো তেওঁৰ ৰচনা — এই গীত আজি অসমৰ ৰাজ্যিক সংগীত হিচাপে স্বীকৃত। সাহিত্যত অতুলনীয় অৱদানৰ বাবে তেওঁ ‘ৰসৰাজ’ উপাধি লাভ কৰে। ১৯৩৮ চনৰ ২৬ মাৰ্চ তাৰিখে ডিব্ৰুগড়ত তেওঁৰ মৃত্যু হয়। তেওঁৰ জন্মদিন (১৪ অক্টোবৰ) অসমত প্ৰতিবছৰে ‘সাহিত্য দিৱস’ হিচাপে পালন কৰা হয়।
Summary: The biographical lesson “Rasaraj Lakshminath Bezbaruah” describes the life and literary contributions of one of Assamese literature’s greatest figures, honoured with the title “Rasaraj” (King of Wit and Sentiment). Born on 14 October 1864 at Ahatguri in the Nagaon district (some sources mention Ahom royal town), to Dinanath Bezbaruah and Thaneswari Bezbaruah, he received early home schooling and later studied at Guwahati, Sivasagar and finally in Calcutta. While in Calcutta he married Jogeswari Devi, a niece of Rabindranath Tagore, which deepened his ties with the Bengali Renaissance. In 1889, together with Chandrakumar Agarwala and Hemchandra Goswami, he founded the magazine “Jonaki” — launching the romantic age of modern Assamese literature known as the Jonaki Era. A versatile genius, he excelled as a humorist, dramatist, novelist, poet, critic and pioneer of children’s literature. His landmark works include “Burhi Aair Sadhu” (Grandmother’s Tales), “Kakadeuta Aru Natilora”, “Junbiri”, “Kehonkali”, “Robinchan Kuso”, “Kripabar Baruar Kakatar Topola”, “Belimar”, “Chikrapati Nikrapati”, “Joymoti Kunwari” and “Chakradhwaj Singha”. His patriotic song “O Mor Apunar Desh” is the State Song of Assam. For his unmatched literary genius the Asam Sahitya Sabha conferred on him the title “Rasaraj”. He died on 26 March 1938 at Dibrugarh. His birthday, 14 October, is observed every year in Assam as Sahitya Diwas (Literature Day).
লেখকৰ পৰিচয় / লক্ষ্মীনাথ বেজবৰুৱাৰ চমু পৰিচয়
সাহিত্যৰথী লক্ষ্মীনাথ বেজবৰুৱা (১৮৬৪–১৯৩৮) আধুনিক অসমীয়া সাহিত্যৰ অন্যতম প্ৰধান স্থপতি। তেওঁ ১৮৬৪ চনৰ ১৪ অক্টোবৰ তাৰিখে নগাঁৱৰ আহাটগুৰিত (পুৰণি আহোম ৰাজধানী চামধৰাৰ ওচৰৰ এক ঠাইত) জন্মগ্ৰহণ কৰে। তেওঁৰ পিতৃৰ নাম দীননাথ বেজবৰুৱা আৰু মাতৃৰ নাম থনেশ্বৰী বেজবৰুৱা। সৰুতেই মাতৃৰ মৃত্যু হোৱাত পিতৃৰ যত্নত তেওঁৰ বাল্যকাল পাৰ হয়।
লক্ষ্মীনাথ বেজবৰুৱাই গুৱাহাটী, সিবচাগৰ আৰু কলিকতাত শিক্ষা গ্ৰহণ কৰে। কলিকতা বিশ্ববিদ্যালয়ৰ পৰা তেওঁ কলা শাখাত স্নাতক ডিগ্ৰী লাভ কৰে। কলিকতাতে অধ্যয়ন কৰি থকা কালত তেওঁ ৰবীন্দ্ৰনাথ ঠাকুৰৰ ভতিজী যোগেশ্বৰী দেৱীক বিয়া কৰায়। বিয়াৰ পিছত তেওঁৰ ঠাকুৰ পৰিয়ালৰ লগত ঘনিষ্ঠতা গঢ় লয় আৰু এই সম্পৰ্কই তেওঁৰ সাহিত্যিক সাধনাত গভীৰ প্ৰভাৱ পেলায়।
১৮৮৯ চনত চন্দ্ৰকুমাৰ আগৰৱালা আৰু হেমচন্দ্ৰ গোস্বামীৰ লগত মিলি লক্ষ্মীনাথ বেজবৰুৱাই কলিকতাৰ পৰা ‘জোনাকী’ নামৰ মাহেকীয়া আলোচনীখন প্ৰকাশ কৰে। ‘অসমীয়া ভাষা উন্নতি সাধিনী সভা’ৰ মুখপত্ৰ হিচাপে প্ৰকাশিত এই ‘জোনাকী’ আলোচনীয়েই অসমীয়া সাহিত্যত ৰোমাণ্টিক যুগ বা ‘জোনাকী যুগ’ৰ সূচনা কৰে। লক্ষ্মীনাথ বেজবৰুৱা এজন বহুমুখী প্ৰতিভাৰ অধিকাৰী সাহিত্যিক আছিল। তেওঁ হাস্য-ব্যংগ ৰচনা, নাটক, উপন্যাস, কবিতা, প্ৰবন্ধ, আত্মজীৱনী, শিশু সাহিত্য — সকলো ক্ষেত্ৰতে অমূল্য অৱদান আগবঢ়াইছে। তেওঁৰ “বুঢ়ী আইৰ সাধু” অসমীয়া শিশু সাহিত্যৰ এক যুগান্তকাৰী গ্ৰন্থ। “জয়মতী কুঁৱৰী” আৰু “চক্ৰধ্বজ সিংহ” তেওঁৰ ঐতিহাসিক নাটক, “পদুম কুঁৱৰী” তেওঁৰ ৰোমান্টিক নাটক, আৰু “কৃপাবৰ বৰুৱাৰ কাকতৰ টোপোলা” তেওঁৰ বিখ্যাত হাস্য-ব্যংগ ৰচনা। কাব্য-গ্ৰন্থ “কেহোঁকলি”, “জোনবিৰি” আৰু “বেলিমাৰ” তেওঁৰ কাব্যপ্ৰতিভাৰ পৰিচায়ক।
তেওঁ ৰচিত ‘ও মোৰ আপোনাৰ দেশ’ গীতটো অসমৰ ৰাজ্যিক সংগীত হিচাপে স্বীকৃত। সাহিত্যত অতুলনীয় অৱদানৰ বাবে অসম সাহিত্য সভাই তেওঁক ‘ৰসৰাজ’ উপাধিৰে সম্মানিত কৰে। ১৯২৪ চনত নগাঁৱত অনুষ্ঠিত অসম সাহিত্য সভাৰ অধিৱেশনত তেওঁ সভাপতিৰ আসন অলংকৃত কৰে। ১৯৩৮ চনৰ ২৬ মাৰ্চ তাৰিখে ডিব্ৰুগড়ত তেওঁ পৰলোকপ্ৰাপ্ত হয়। তেওঁৰ স্মৃতিত প্ৰতিবছৰে ১৪ অক্টোবৰ তাৰিখে অসমত ‘সাহিত্য দিৱস’ পালন কৰা হয়।
শব্দাৰ্থ
| শব্দ | অৰ্থ |
|---|---|
| ৰসৰাজ | ৰসৰ ৰজা; সাহিত্যৰসৰ অধিপতি; সাহিত্য জগতৰ শ্ৰেষ্ঠ ৰসিক |
| সাহিত্যৰথী | সাহিত্যৰ মহাৰথী; শ্ৰেষ্ঠ সাহিত্যিক |
| বহুমুখী প্ৰতিভা | বিভিন্ন দিশত প্ৰদৰ্শিত প্ৰতিভা; নানা ক্ষেত্ৰত পাৰদৰ্শিতা |
| হাস্য-ব্যংগ | কৌতুক আৰু বিদ্ৰূপ মিহলি ৰচনা |
| নাট্যকাৰ | নাটক ৰচনা কৰা ব্যক্তি |
| ঔপন্যাসিক | উপন্যাস ৰচনা কৰা ব্যক্তি |
| আলোচনী | পত্ৰিকা; নিৰ্দিষ্ট সময়ৰ ব্যৱধানত প্ৰকাশ পোৱা সাময়িকপত্ৰ |
| যুগান্তকাৰী | নতুন যুগৰ সূচনা কৰা; অভূতপূৰ্ব |
| সাধু | কাহিনী; উপাখ্যান; কথা |
| শিশু সাহিত্য | কণমানিৰ বাবে ৰচিত সাহিত্য |
| ৰোমাণ্টিক যুগ | কল্পনা, সৌন্দৰ্য আৰু আবেগপ্ৰধান সাহিত্যিক যুগ |
| উপাধি | সম্মানসূচক বিশেষণ; খিতাব |
| পৰলোকপ্ৰাপ্ত | মৃত্যু হোৱা; দেহাৱসান হোৱা |
| অমূল্য | যিৰ মূল্য নিৰূপণ কৰিব নোৱাৰি; অতি মূল্যৱান |
| স্বীকৃত | মান্যতা পোৱা; স্বীকাৰ কৰা |
অনুশীলনীৰ প্ৰশ্নোত্তৰ
১। চমু উত্তৰ লিখা —
(ক) লক্ষ্মীনাথ বেজবৰুৱাৰ জন্ম কেতিয়া হৈছিল?
উত্তৰঃ লক্ষ্মীনাথ বেজবৰুৱাৰ জন্ম ১৮৬৪ চনৰ ১৪ অক্টোবৰ তাৰিখে হৈছিল।
(খ) লক্ষ্মীনাথ বেজবৰুৱাৰ পিতৃ-মাতৃৰ নাম কি আছিল?
উত্তৰঃ লক্ষ্মীনাথ বেজবৰুৱাৰ পিতৃৰ নাম আছিল দীননাথ বেজবৰুৱা আৰু মাতৃৰ নাম আছিল থনেশ্বৰী বেজবৰুৱা।
(গ) লক্ষ্মীনাথ বেজবৰুৱাই কোনখন শ্ৰেষ্ঠ আলোচনী প্ৰকাশ কৰিছিল?
উত্তৰঃ লক্ষ্মীনাথ বেজবৰুৱাই চন্দ্ৰকুমাৰ আগৰৱালা আৰু হেমচন্দ্ৰ গোস্বামীৰ লগত মিলি ১৮৮৯ চনত কলিকতাৰ পৰা ‘জোনাকী’ নামৰ আলোচনীখন প্ৰকাশ কৰিছিল।
(ঘ) লক্ষ্মীনাথ বেজবৰুৱাৰ পত্নীৰ নাম কি আছিল?
উত্তৰঃ লক্ষ্মীনাথ বেজবৰুৱাৰ পত্নীৰ নাম আছিল যোগেশ্বৰী দেৱী। তেওঁ আছিল কবিগুৰু ৰবীন্দ্ৰনাথ ঠাকুৰৰ ভতিজী।
(ঙ) লক্ষ্মীনাথ বেজবৰুৱাই কি উপাধি লাভ কৰিছিল?
উত্তৰঃ সাহিত্যত অতুলনীয় অৱদানৰ বাবে লক্ষ্মীনাথ বেজবৰুৱাই অসম সাহিত্য সভাৰ পৰা ‘ৰসৰাজ’ উপাধি লাভ কৰিছিল।
(চ) ‘বুঢ়ী আইৰ সাধু’ৰ লেখক কোন?
উত্তৰঃ ‘বুঢ়ী আইৰ সাধু’ৰ লেখক ৰসৰাজ লক্ষ্মীনাথ বেজবৰুৱা।
(ছ) লক্ষ্মীনাথ বেজবৰুৱাৰ মৃত্যু কেতিয়া হৈছিল?
উত্তৰঃ লক্ষ্মীনাথ বেজবৰুৱাৰ মৃত্যু ১৯৩৮ চনৰ ২৬ মাৰ্চ তাৰিখে ডিব্ৰুগড়ত হৈছিল।
২। তলৰ প্ৰশ্নসমূহৰ উত্তৰ দিয়া —
(ক) লক্ষ্মীনাথ বেজবৰুৱাৰ শিক্ষা জীৱন সম্পৰ্কে চমুকৈ লিখা।
উত্তৰঃ লক্ষ্মীনাথ বেজবৰুৱাই সৰুতে ঘৰতে শিক্ষা গ্ৰহণ কৰিছিল। পিছত তেওঁ গুৱাহাটী আৰু সিবচাগৰৰ বিদ্যালয়ত পঢ়িছিল। উচ্চ শিক্ষাৰ বাবে তেওঁ কলিকতালৈ যায় আৰু তাত প্ৰেছিডেন্সি কলেজ আৰু ছিটি কলেজত অধ্যয়ন কৰি কলিকতা বিশ্ববিদ্যালয়ৰ পৰা কলা শাখাত স্নাতক ডিগ্ৰী লাভ কৰে। আইন বিভাগতো তেওঁ পঢ়িছিল।
(খ) ‘জোনাকী’ আলোচনী কেতিয়া আৰু কাৰ লগত মিলি প্ৰকাশ পাইছিল?
উত্তৰঃ ‘জোনাকী’ আলোচনী ১৮৮৯ চনৰ ৯ ফেব্ৰুৱাৰী তাৰিখে কলিকতাৰ পৰা প্ৰকাশ পাইছিল। লক্ষ্মীনাথ বেজবৰুৱাই চন্দ্ৰকুমাৰ আগৰৱালা আৰু হেমচন্দ্ৰ গোস্বামীৰ লগত মিলি ‘অসমীয়া ভাষা উন্নতি সাধিনী সভা’ৰ মুখপত্ৰ হিচাপে এই আলোচনী প্ৰকাশ কৰিছিল।
(গ) লক্ষ্মীনাথ বেজবৰুৱাৰ দুখন বিখ্যাত গ্ৰন্থৰ নাম লিখা।
উত্তৰঃ লক্ষ্মীনাথ বেজবৰুৱাৰ দুখন বিখ্যাত গ্ৰন্থ হৈছে — (১) “বুঢ়ী আইৰ সাধু” আৰু (২) “কাকদেউতা আৰু নাতিলোৰা”।
(ঘ) লক্ষ্মীনাথ বেজবৰুৱাক ‘ৰসৰাজ’ কিয় বোলা হয়?
উত্তৰঃ লক্ষ্মীনাথ বেজবৰুৱাৰ ৰচনাত হাস্য-ৰস, কৰুণ-ৰস আৰু আন আন ৰসৰ অপূৰ্ব সমাহাৰ পৰিলক্ষিত হয়। তেওঁৰ হাস্য-ব্যংগ ৰচনা, নাটক, উপন্যাস, কবিতা — সকলোতে ৰসৰ এক বিশেষ ৰূপ ফুটি উঠিছে। অসমীয়া সাহিত্যত নানা ৰসৰ এনে অপূৰ্ব সংমিশ্ৰণৰ বাবে অসম সাহিত্য সভাই তেওঁক ‘ৰসৰাজ’ (ৰসৰ ৰজা) উপাধিৰে সন্মানিত কৰিছিল। সেই বাবেই তেওঁক ‘ৰসৰাজ’ বুলি কোৱা হয়।
(ঙ) অসমৰ ৰাজ্যিক সংগীতটোৰ ৰচয়িতা কোন? গীতটোৰ আৰম্ভণিৰ শাৰীটো লিখা।
উত্তৰঃ অসমৰ ৰাজ্যিক সংগীত ‘ও মোৰ আপোনাৰ দেশ’ৰ ৰচয়িতা ৰসৰাজ লক্ষ্মীনাথ বেজবৰুৱা। গীতটোৰ আৰম্ভণিৰ শাৰী হ’ল — “ও মোৰ আপোনাৰ দেশ, ও মোৰ চিকুনি দেশ”।
৩। তলৰ বাক্যকেইটা শুদ্ধ নে অশুদ্ধ লিখা —
(ক) লক্ষ্মীনাথ বেজবৰুৱাৰ জন্ম ১৮৬৪ চনত হৈছিল।
উত্তৰঃ শুদ্ধ।
(খ) ‘জোনাকী’ আলোচনী গুৱাহাটীৰ পৰা প্ৰকাশ পাইছিল।
উত্তৰঃ অশুদ্ধ। ‘জোনাকী’ আলোচনী কলিকতাৰ পৰা প্ৰকাশ পাইছিল।
(গ) লক্ষ্মীনাথ বেজবৰুৱাৰ পত্নী যোগেশ্বৰী দেৱী আছিল ৰবীন্দ্ৰনাথ ঠাকুৰৰ ভতিজী।
উত্তৰঃ শুদ্ধ।
(ঘ) ‘বুঢ়ী আইৰ সাধু’ হেমচন্দ্ৰ গোস্বামীৰ ৰচনা।
উত্তৰঃ অশুদ্ধ। ‘বুঢ়ী আইৰ সাধু’ লক্ষ্মীনাথ বেজবৰুৱাৰ ৰচনা।
(ঙ) লক্ষ্মীনাথ বেজবৰুৱাৰ মৃত্যু গুৱাহাটীত হৈছিল।
উত্তৰঃ অশুদ্ধ। লক্ষ্মীনাথ বেজবৰুৱাৰ মৃত্যু ডিব্ৰুগড়ত হৈছিল।
৪। শূন্যস্থান পূৰ কৰা —
(ক) লক্ষ্মীনাথ বেজবৰুৱাৰ পিতৃৰ নাম _______ ।
উত্তৰঃ দীননাথ বেজবৰুৱা।
(খ) ‘জোনাকী’ আলোচনী _______ চনত প্ৰকাশ পাইছিল।
উত্তৰঃ ১৮৮৯।
(গ) লক্ষ্মীনাথ বেজবৰুৱাই অসম সাহিত্য সভাৰ পৰা _______ উপাধি লাভ কৰিছিল।
উত্তৰঃ ৰসৰাজ।
(ঘ) অসমৰ ৰাজ্যিক সংগীত _______ ।
উত্তৰঃ ‘ও মোৰ আপোনাৰ দেশ’।
(ঙ) লক্ষ্মীনাথ বেজবৰুৱাৰ জন্মদিনটো অসমত _______ হিচাপে পালন কৰা হয়।
উত্তৰঃ সাহিত্য দিৱস।
৫। তলৰ গ্ৰন্থসমূহৰ লেখকৰ নাম লিখা —
| গ্ৰন্থ | লেখক |
|---|---|
| বুঢ়ী আইৰ সাধু | লক্ষ্মীনাথ বেজবৰুৱা |
| কাকদেউতা আৰু নাতিলোৰা | লক্ষ্মীনাথ বেজবৰুৱা |
| জয়মতী কুঁৱৰী | লক্ষ্মীনাথ বেজবৰুৱা |
| কৃপাবৰ বৰুৱাৰ কাকতৰ টোপোলা | লক্ষ্মীনাথ বেজবৰুৱা |
| কেহোঁকলি (কাব্য) | লক্ষ্মীনাথ বেজবৰুৱা |
| চক্ৰধ্বজ সিংহ | লক্ষ্মীনাথ বেজবৰুৱা |
৬। তলৰ প্ৰশ্নকেইটাৰ দীঘল উত্তৰ লিখা —
(ক) ৰসৰাজ লক্ষ্মীনাথ বেজবৰুৱাৰ সাহিত্যিক অৱদান সম্পৰ্কে এটি টোকা লিখা।
উত্তৰঃ ৰসৰাজ লক্ষ্মীনাথ বেজবৰুৱা আধুনিক অসমীয়া সাহিত্যৰ অন্যতম প্ৰধান স্থপতি। তেওঁ এজন বহুমুখী প্ৰতিভাৰ অধিকাৰী আছিল — হাস্য-ব্যংগ ৰচনাকাৰ, নাট্যকাৰ, ঔপন্যাসিক, কবি, সমালোচক, প্ৰবন্ধকাৰ আৰু শিশু সাহিত্যৰ ৰচয়িতা। চন্দ্ৰকুমাৰ আগৰৱালা আৰু হেমচন্দ্ৰ গোস্বামীৰ লগত মিলি ১৮৮৯ চনত তেওঁ ‘জোনাকী’ আলোচনী প্ৰকাশ কৰি অসমীয়া সাহিত্যৰ ৰোমাণ্টিক যুগ বা ‘জোনাকী যুগ’ৰ সূচনা কৰে। তেওঁৰ “বুঢ়ী আইৰ সাধু” আৰু “কাকদেউতা আৰু নাতিলোৰা” অসমীয়া শিশু সাহিত্যৰ অমূল্য সম্পদ। “জয়মতী কুঁৱৰী”, “চক্ৰধ্বজ সিংহ”, “বেলিমাৰ” তেওঁৰ বিখ্যাত নাটক। “কৃপাবৰ বৰুৱাৰ কাকতৰ টোপোলা” তেওঁৰ অমৰ হাস্য-ব্যংগ ৰচনা। “কেহোঁকলি”, “জোনবিৰি” তেওঁৰ কাব্যগ্ৰন্থ। তেওঁ ৰচিত ‘ও মোৰ আপোনাৰ দেশ’ আজি অসমৰ ৰাজ্যিক সংগীত। সাহিত্যত নানা ৰসৰ অপূৰ্ব সংমিশ্ৰণৰ বাবে অসম সাহিত্য সভাই তেওঁক ‘ৰসৰাজ’ উপাধিৰে সন্মানিত কৰে। অসমীয়া সাহিত্যৰ আধুনিকীকৰণ আৰু সমৃদ্ধিত তেওঁৰ অৱদান চিৰস্মৰণীয়।
(খ) ‘বুঢ়ী আইৰ সাধু’ৰ গুৰুত্ব সম্পৰ্কে চমুকৈ লিখা।
উত্তৰঃ “বুঢ়ী আইৰ সাধু” লক্ষ্মীনাথ বেজবৰুৱাৰ ৰচিত অসমীয়া শিশু সাহিত্যৰ এক যুগান্তকাৰী গ্ৰন্থ। অসমৰ গাঁৱে-ভূঞে কথিত হৈ অহা পুৰণি লোক-কথা আৰু সাধু-কথাবোৰক তেওঁ এই গ্ৰন্থত গ্ৰন্থিত কৰিছে। “তেজীমলা”, “চম্পাৱতী”, “টেঙা-পচা ৰজা”, “শিয়াল পণ্ডিত” আদি সাধুবোৰ এই কিতাপৰ পৰাই অসমৰ প্ৰতিজন শিশুৱে শৈশৱতে শুনা পায়। ই অসমীয়া লোকসাহিত্যৰ সংৰক্ষণৰ লগতে সৰুসৰু ল’ৰা-ছোৱালীৰ বাবে নৈতিক শিক্ষাৰ এক অমূল্য আধাৰ। অসমীয়া ভাষা-সাহিত্য আৰু সংস্কৃতিৰ ক্ষেত্ৰত এই গ্ৰন্থৰ গুৰুত্ব অপৰিসীম।
(গ) ‘জোনাকী’ আলোচনীৰ গুৰুত্ব সম্পৰ্কে লিখা।
উত্তৰঃ ‘জোনাকী’ আধুনিক অসমীয়া সাহিত্যৰ এক যুগ-প্ৰৱৰ্তক আলোচনী। ১৮৮৯ চনৰ ৯ ফেব্ৰুৱাৰী তাৰিখে লক্ষ্মীনাথ বেজবৰুৱা, চন্দ্ৰকুমাৰ আগৰৱালা আৰু হেমচন্দ্ৰ গোস্বামীৰ যুটীয়া উদ্যোগত কলিকতাৰ পৰা ই প্ৰকাশ পাইছিল। ‘অসমীয়া ভাষা উন্নতি সাধিনী সভা’ৰ মুখপত্ৰ হিচাপে প্ৰকাশিত এই আলোচনীয়ে অসমীয়া সাহিত্যত ৰোমাণ্টিক যুগ বা ‘জোনাকী যুগ’ৰ সূচনা কৰে। ‘জোনাকী’ৰ পৃষ্ঠাত বেজবৰুৱাৰ গদ্য-পদ্য, চন্দ্ৰকুমাৰৰ কবিতা আৰু হেমচন্দ্ৰৰ গৱেষণামূলক প্ৰবন্ধৰ লগতে আন বহুতো নৱীন লেখকৰ ৰচনা প্ৰকাশ পাইছিল। এই আলোচনীয়েই অসমীয়া সাহিত্যক প্ৰাচীন যুগৰ পৰা আধুনিক যুগলৈ আনি দিয়ে।
অতিৰিক্ত প্ৰশ্নোত্তৰ
প্ৰশ্ন ১। লক্ষ্মীনাথ বেজবৰুৱাৰ চমু জীৱনী লিখা।
উত্তৰঃ ৰসৰাজ লক্ষ্মীনাথ বেজবৰুৱা ১৮৬৪ চনৰ ১৪ অক্টোবৰ তাৰিখে নগাঁৱৰ আহাটগুৰিত (পুৰণি আহোম ৰাজধানী চামধৰাৰ ওচৰৰ এক ঠাইত) জন্মগ্ৰহণ কৰে। তেওঁৰ পিতৃৰ নাম দীননাথ বেজবৰুৱা আৰু মাতৃৰ নাম থনেশ্বৰী বেজবৰুৱা। গুৱাহাটী আৰু সিবচাগৰৰ বিদ্যালয়ত প্ৰাথমিক শিক্ষা শেষ কৰি তেওঁ কলিকতা বিশ্ববিদ্যালয়ৰ পৰা স্নাতক ডিগ্ৰী লাভ কৰে। কলিকতাত পঢ়ি থাকোঁতেই তেওঁ ৰবীন্দ্ৰনাথ ঠাকুৰৰ ভতিজী যোগেশ্বৰী দেৱীক বিয়া কৰায়। ১৮৮৯ চনত চন্দ্ৰকুমাৰ আগৰৱালা আৰু হেমচন্দ্ৰ গোস্বামীৰ লগত মিলি ‘জোনাকী’ আলোচনী প্ৰকাশ কৰে। জীৱনত তেওঁ “বুঢ়ী আইৰ সাধু”, “কাকদেউতা আৰু নাতিলোৰা”, “জয়মতী কুঁৱৰী”, “চক্ৰধ্বজ সিংহ”, “কৃপাবৰ বৰুৱাৰ কাকতৰ টোপোলা”, “কেহোঁকলি”, “জোনবিৰি”, “বেলিমাৰ” আদি অমূল্য গ্ৰন্থ ৰচনা কৰে। ‘ৰসৰাজ’ উপাধিৰে ভূষিত এই মহান সাহিত্যিকৰ ১৯৩৮ চনৰ ২৬ মাৰ্চ তাৰিখে ডিব্ৰুগড়ত পৰলোকপ্ৰাপ্তি ঘটে।
প্ৰশ্ন ২। লক্ষ্মীনাথ বেজবৰুৱাৰ ৰচিত প্ৰধান গ্ৰন্থসমূহৰ এখন তালিকা প্ৰস্তুত কৰা।
- শিশু সাহিত্য: বুঢ়ী আইৰ সাধু, কাকদেউতা আৰু নাতিলোৰা, জুনুকা।
- হাস্য-ব্যংগ ৰচনা: কৃপাবৰ বৰুৱাৰ কাকতৰ টোপোলা, কৃপাবৰ বৰুৱাৰ ওভতনি কাকতৰ টোপোলা।
- নাটক: জয়মতী কুঁৱৰী, চক্ৰধ্বজ সিংহ, বেলিমাৰ, পদুম কুঁৱৰী, লিটিকাই, নোম-গাঁও, চিকৰপতি নিকৰপতি।
- কাব্য-গ্ৰন্থ: কেহোঁকলি, জোনবিৰি, পদ্যপুঁথি।
- আত্মজীৱনী: মোৰ জীৱন সোঁৱৰণ।
- উপন্যাস/কাহিনী: ৰবিনচন কুছো (অনুবাদ)।
প্ৰশ্ন ৩। লক্ষ্মীনাথ বেজবৰুৱাৰ জন্মদিনটো অসমত কেনেদৰে পালন কৰা হয়?
উত্তৰঃ ৰসৰাজ লক্ষ্মীনাথ বেজবৰুৱাৰ জন্মদিনটো অৰ্থাৎ ১৪ অক্টোবৰ তাৰিখে গোটেই অসমত প্ৰতিবছৰে ‘সাহিত্য দিৱস’ হিচাপে পালন কৰা হয়। এইদিনা বিদ্যালয়, কলেজ আৰু সাহিত্য সভা সমিতিসমূহত তেওঁৰ ৰচনা পাঠ, ৰচনা প্ৰতিযোগিতা, আবৃত্তি প্ৰতিযোগিতা, আলোচনা সভা আদি অনুষ্ঠিত কৰি তেওঁক স্মৰণ কৰা হয়।
প্ৰশ্ন ৪। লক্ষ্মীনাথ বেজবৰুৱা আৰু ৰবীন্দ্ৰনাথ ঠাকুৰৰ মাজৰ সম্পৰ্ক কেনেধৰণৰ আছিল?
উত্তৰঃ লক্ষ্মীনাথ বেজবৰুৱাৰ পত্নী যোগেশ্বৰী দেৱী আছিল কবিগুৰু ৰবীন্দ্ৰনাথ ঠাকুৰৰ ভতিজী। সেই হিচাপে বেজবৰুৱা ৰবীন্দ্ৰনাথৰ পৰিয়ালৰ সদস্য হিচাপে গণ্য হৈছিল। বিয়াৰ পিছত তেওঁৰ ঠাকুৰ পৰিয়ালৰ লগত ঘনিষ্ঠ সম্পৰ্ক গঢ় লয় আৰু এই পৰিয়ালৰ সাহিত্যিক বাতাৱৰণে তেওঁৰ সাহিত্যিক প্ৰতিভা বিকাশত গভীৰ প্ৰভাৱ পেলায়।
প্ৰশ্ন ৫। লক্ষ্মীনাথ বেজবৰুৱাৰ জীৱনৰ পৰা আমি কি শিকিব পাৰোঁ?
উত্তৰঃ লক্ষ্মীনাথ বেজবৰুৱাৰ জীৱনৰ পৰা আমি বহু গুৰুত্বপূৰ্ণ শিক্ষা পাওঁ। প্ৰথমতে, মাতৃভাষা আৰু মাতৃভূমিৰ প্ৰতি গভীৰ ভালপোৱাৰ শিক্ষা; কাৰণ তেওঁ ক’লেও কৈছিল — “মোৰ ভাষা মোৰ মাতৃভাষা, মোৰ মৰম-চেনেহৰ ভাষা।” দ্বিতীয়তে, কঠোৰ সাধনা আৰু একনিষ্ঠ পৰিশ্ৰমৰে যিকোনো ক্ষেত্ৰত শ্ৰেষ্ঠত্ব অৰ্জন কৰিব পৰা যায়। তৃতীয়তে, সাহিত্য, কলা আৰু সংস্কৃতিৰ যোগেদি সমাজৰ প্ৰকৃত সেৱা সম্ভৱ। চতুৰ্থতে, লোকসংস্কৃতি আৰু পৰম্পৰাক জীয়াই ৰখাটো প্ৰতিজন নাগৰিকৰ পবিত্ৰ দায়িত্ব। শেষত, প্ৰতিভাৰ লগতে নৈতিকতা আৰু দেশপ্ৰেমৰ সমন্বয় ঘটিলেহে এজন মানুহ চিৰস্মৰণীয় হৈ থাকে।
প্ৰশ্ন ৬। ‘জোনাকী যুগ’ বুলিলে কি বুজা?
উত্তৰঃ ‘জোনাকী যুগ’ হৈছে আধুনিক অসমীয়া সাহিত্যৰ ৰোমাণ্টিক যুগ। ‘জোনাকী’ আলোচনীক কেন্দ্ৰ কৰি ১৮৮৯ চনৰ পৰা প্ৰায় ১৯৪০ চনলৈকে চলি অহা এই সাহিত্যিক যুগটোক ‘জোনাকী যুগ’ বুলি কোৱা হয়। লক্ষ্মীনাথ বেজবৰুৱা, চন্দ্ৰকুমাৰ আগৰৱালা আৰু হেমচন্দ্ৰ গোস্বামী এই যুগৰ ত্ৰিৰত্ন। এই যুগত অসমীয়া সাহিত্যত কবিতা, নাটক, উপন্যাস, প্ৰবন্ধ, সমালোচনা — সকলো শাখাতে আধুনিক ৰূপ লাভ কৰে।
প্ৰশ্ন ৭। লক্ষ্মীনাথ বেজবৰুৱাৰ ছদ্মনাম কি আছিল?
উত্তৰঃ লক্ষ্মীনাথ বেজবৰুৱাই হাস্য-ব্যংগ ৰচনা প্ৰকাশৰ সময়ত ‘কৃপাবৰ বৰুৱা’ নামৰ এটি ছদ্মনাম ব্যৱহাৰ কৰিছিল। ‘কৃপাবৰ বৰুৱাৰ কাকতৰ টোপোলা’ তেওঁৰ সেই ছদ্মনামত প্ৰকাশিত বিখ্যাত হাস্য-ব্যংগ গ্ৰন্থ।
প্ৰশ্ন ৮। অসম সাহিত্য সভাৰ লগত লক্ষ্মীনাথ বেজবৰুৱাৰ কি সম্পৰ্ক আছিল?
উত্তৰঃ অসম সাহিত্য সভাৰ প্ৰতিষ্ঠা আৰু বিকাশত লক্ষ্মীনাথ বেজবৰুৱাৰ অৱদান অপৰিসীম। ১৯২৪ চনত নগাঁৱত অনুষ্ঠিত অসম সাহিত্য সভাৰ অধিৱেশনত তেওঁ সভাপতিৰ আসন অলংকৃত কৰিছিল। সাহিত্য সভাৰ পৰাই তেওঁ ‘ৰসৰাজ’ উপাধি লাভ কৰিছিল। অসমীয়া ভাষা-সাহিত্যৰ উন্নতিৰ বাবে এই সংস্থাৰ মাজেৰে তেওঁ আজীৱন কাম কৰিছিল।