Class 11 Assamese Chapter 14 — লাচিত ফুকন (দেৱকান্ত বৰুৱা)
HSLC Guru ৰ পক্ষৰ পৰা স্বাগতম। এই পাঠটোত ASSEB Class 11 (HS 1st Year) Assamese (MIL) সাহিত্য সৌৰভ পাঠ্যপুথিৰ চতুৰ্দশ অধ্যায় “লাচিত ফুকন” কবিতাটোৰ সম্পূৰ্ণ প্ৰশ্ন-উত্তৰ, সাৰাংশ, ভাৱাৰ্থ, প্ৰসংগ-সহিত ব্যাখ্যা, শব্দাৰ্থ আৰু অতিৰিক্ত প্ৰশ্নোত্তৰ পোৱা যাব। কবিতাটোৰ ৰচয়িতা হৈছে আধুনিক অসমীয়া কবিতাৰ অন্যতম দিকপাল কবি দেৱকান্ত বৰুৱা। লাচিত ফুকন কবিতাটো এক উদাত্ত দেশপ্ৰেমমূলক কবিতা য’ত আহোম সেনাপতি বীৰ লাচিত বৰফুকনৰ অপৰিসীম সাহস, ত্যাগ আৰু কৰ্তব্যনিষ্ঠাক স্মৰণ কৰি কবিয়ে নতুন প্ৰজন্মক প্ৰেৰণা যোগাইছে। ১৬৭১ চনত শৰাইঘাটৰ ৰণত মোগল সেনাপতি ৰাজা ৰামসিংহক পৰাজিত কৰি লাচিত বৰফুকনে অসমৰ স্বাধীনতা ৰক্ষা কৰিছিল — সেই ঐতিহাসিক ঘটনাকেই কবিয়ে কবিতাৰ মাজেৰে অমৰ কৰি ৰাখিছে।
সাৰাংশ
“লাচিত ফুকন” কবিতাটো দেৱকান্ত বৰুৱাৰ এটি অমৰ দেশপ্ৰেমমূলক ৰচনা। কবিতাটোত কবিয়ে আহোম যুগৰ মহান সেনাপতি লাচিত বৰফুকনৰ বীৰত্ব, ত্যাগ আৰু দেশপ্ৰেমৰ কথা সুৰীয়া ভাষাৰে দাঙি ধৰিছে। ১৬৭১ খ্ৰীষ্টাব্দত শৰাইঘাটৰ ৰণত যেতিয়া মোগল সম্ৰাট আউৰংগজেবৰ সেনাপতি ৰাজা ৰামসিংহৰ নেতৃত্বত বিশাল মোগল বাহিনী অসম আক্ৰমণ কৰিবলৈ আহিল, তেতিয়া স্বৰ্গদেউ চক্ৰধ্বজ সিংহই লাচিত বৰফুকনক সেনাপতি নিযুক্ত কৰিলে। ৰোগগ্ৰস্ত শৰীৰ লৈও লাচিতে ৰণক্ষেত্ৰত ওলাই গৈ মোগল বাহিনীক পৰাজিত কৰিছিল আৰু অসমৰ স্বাধীনতা ৰক্ষা কৰিছিল। কবিয়ে এই বীৰৰ স্মৰণত গৌৰৱান্বিত হৈ কবিতাটো ৰচনা কৰিছে।
কবিতাটোত কবিয়ে দেখুৱাইছে যে লাচিত বৰফুকনৰ নাম অসমৰ ইতিহাসত স্বৰ্ণাক্ষৰে লিখা থাকিব। কাকৈমৰীয়া গড় নিৰ্মাণৰ সময়ত যেতিয়া লাচিতৰ দেউতাকৰ ভায়েক (মোমাই) মোমাই তামুলীয়ে কৰ্তব্যত গাফিলতি কৰিছিল, তেতিয়া লাচিতে “দেশতকৈ মোমাই ডাঙৰ নহয়” বুলি কৈ নিজ মোমাইৰ মূৰ কাটি পেলাইছিল। এনে কৰ্তব্যনিষ্ঠা আৰু দেশপ্ৰেম পৃথিৱীৰ ইতিহাসত বিৰল। কবিয়ে এই কাহিনীৰ মাজেৰে নতুন প্ৰজন্মক বুজাইছে যে দেশৰ স্বাৰ্থ ব্যক্তিগত স্বাৰ্থতকৈ সদায়েই ডাঙৰ। লাচিতৰ ত্যাগ আৰু সাহসে আজিৰ দিনটো অসমীয়া ৰাইজক দেশভক্তিৰ পাঠ পঢ়াইছে।
কবিতাটোৰ অন্তিম ভাগত কবিয়ে নতুন প্ৰজন্মক আহ্বান জনাইছে — লাচিতৰ আদৰ্শ অনুসৰণ কৰি দেশৰ বাবে সকলো ত্যাগ কৰিবলৈ। শৰাইঘাটৰ যুদ্ধত ৰোগশয্যাত পৰি থাকোতেও লাচিতে যেতিয়া মোগল বাহিনীৰ আক্ৰমণৰ খবৰ পালে, তেতিয়া তেওঁ বিচনাৰ পৰা উঠি সাতখন বাৰ্ছা লৈ ব্ৰহ্মপুত্ৰৰ বুকুত উপস্থিত হৈ মোগল বাহিনীক পৰাস্ত কৰিছিল। এই অসামান্য বীৰত্ব আৰু কৰ্তব্যনিষ্ঠাৰ কাহিনী যাতে নতুন প্ৰজন্মই নাপাহৰে, তাৰ বাবেই কবিয়ে এই কবিতা ৰচনা কৰিছে। কবিতাটোৱে অসমীয়া জাতিক জাতীয়তাবোধ আৰু দেশপ্ৰেমৰ অনুপ্ৰেৰণা যোগাই আহিছে। ২৪ নৱেম্বৰ তাৰিখটো লাচিত দিৱস হিচাপে অসমত উদ্যাপিত হৈ আহিছে।
Summary
“Lachit Phukan” by Devakanta Barua is a stirring patriotic poem from the ASSEB Class 11 Assamese textbook Sahitya Saurav that immortalizes the heroic Ahom general Lachit Borphukan, who defeated the Mughal forces under Raja Ram Singh at the historic Battle of Saraighat in 1671. The poet recalls Lachit’s legendary act of beheading his own maternal uncle (Momai Tamuli) for negligence in the construction of the Kakoimari ramparts, declaring that “the country is greater than my uncle.” Even bedridden with illness, Lachit rose from his sickbed, took seven war-boats into the Brahmaputra and crushed the invading Mughal army, thereby preserving Assam’s freedom. Through powerful imagery and rhythmic cadence the poet urges the new generation to draw inspiration from Lachit’s unmatched courage, devotion to duty and supreme sacrifice, reminding readers that 24th November is celebrated as Lachit Divas in his honor across Assam.
পাঠ্যপুথিৰ প্ৰশ্ন আৰু উত্তৰ
অতি চমু উত্তৰৰ প্ৰশ্ন (Very Short Answer Questions)
১। “লাচিত ফুকন” কবিতাটোৰ ৰচয়িতা কোন?
উত্তৰঃ “লাচিত ফুকন” কবিতাটোৰ ৰচয়িতা হৈছে কবি দেৱকান্ত বৰুৱা।
২। দেৱকান্ত বৰুৱাৰ জন্ম কেতিয়া আৰু ক’ত হৈছিল?
উত্তৰঃ দেৱকান্ত বৰুৱাৰ জন্ম হৈছিল ১৯১৪ চনৰ ২২ ফেব্ৰুৱাৰীত অসমৰ ডিব্ৰুগড় জিলাৰ ভাৰলুমুখত।
৩। লাচিত বৰফুকনৰ পিতৃৰ নাম কি আছিল?
উত্তৰঃ লাচিত বৰফুকনৰ পিতৃৰ নাম আছিল মোমাই তামুলী বৰবৰুৱা।
৪। শৰাইঘাটৰ যুদ্ধ কেতিয়া হৈছিল?
উত্তৰঃ শৰাইঘাটৰ যুদ্ধ ১৬৭১ খ্ৰীষ্টাব্দত হৈছিল।
৫। শৰাইঘাটৰ যুদ্ধত মোগল পক্ষৰ সেনাপতি কোন আছিল?
উত্তৰঃ শৰাইঘাটৰ যুদ্ধত মোগল পক্ষৰ সেনাপতি আছিল আম্বেৰৰ ৰাজা ৰাম সিংহ।
৬। লাচিতে কোন স্বৰ্গদেউৰ ৰাজত্বকালত সেনাপতি হিচাপে কাৰ্যনিৰ্বাহ কৰিছিল?
উত্তৰঃ লাচিতে স্বৰ্গদেউ চক্ৰধ্বজ সিংহ আৰু পাছত স্বৰ্গদেউ উদয়াদিত্য সিংহৰ ৰাজত্বকালত সেনাপতি হিচাপে কাৰ্যনিৰ্বাহ কৰিছিল।
৭। লাচিতে কাক বধ কৰিছিল আৰু কিয়?
উত্তৰঃ লাচিতে নিজৰ মোমায়েক (মামা) ক বধ কৰিছিল কাকৈমৰীয়া গড় নিৰ্মাণৰ কাৰ্যত গাফিলতি কৰাৰ বাবে। তেওঁ কৈছিল — “দেশতকৈ মোমাই ডাঙৰ নহয়।”
৮। লাচিত দিৱস কেতিয়া পালন কৰা হয়?
উত্তৰঃ প্ৰতি বছৰে ২৪ নৱেম্বৰ তাৰিখে লাচিত দিৱস পালন কৰা হয়।
৯। লাচিতে শৰাইঘাটৰ ৰণত কেইখন বাৰ্ছাৰে যুঁজ দিছিল?
উত্তৰঃ লাচিতে শৰাইঘাটৰ ৰণত সাতখন বাৰ্ছাৰে আক্ৰমণ চলাই মোগল বাহিনীক পৰাজিত কৰিছিল।
১০। দেৱকান্ত বৰুৱাই কোন কোন গ্ৰন্থৰ বাবে সাহিত্য আকাডেমি বঁটা লাভ কৰিছিল?
উত্তৰঃ দেৱকান্ত বৰুৱাই “সাগৰ দেখিছা” কাব্যগ্ৰন্থৰ বাবে ১৯৫৫ চনত সাহিত্য আকাডেমি বঁটা লাভ কৰিছিল।
১১। দেৱকান্ত বৰুৱাই কোন উচ্চ পদত অধিষ্ঠিত হৈছিল?
উত্তৰঃ দেৱকান্ত বৰুৱাই অখিল ভাৰতীয় কংগ্ৰেছ কমিটিৰ (AICC) সভাপতি পদত অধিষ্ঠিত হৈছিল।
১২। লাচিত বৰফুকনে কোন গড় নিৰ্মাণ কৰিছিল?
উত্তৰঃ লাচিত বৰফুকনে কাকৈমৰীয়া (কাকৈমাৰি) গড় নিৰ্মাণ কৰিছিল।
১৩। দেৱকান্ত বৰুৱাই কেতিয়া পদ্মভূষণ বঁটা লাভ কৰিছিল?
উত্তৰঃ দেৱকান্ত বৰুৱাই ১৯৭৬ চনত পদ্মভূষণ বঁটা লাভ কৰিছিল।
১৪। “লাচিত ফুকন” কবিতাটো কোন কাব্যগ্ৰন্থৰ পৰা লোৱা হৈছে?
উত্তৰঃ “লাচিত ফুকন” কবিতাটো দেৱকান্ত বৰুৱাৰ বিভিন্ন সংকলনৰ পৰা লোৱা ৰাষ্ট্ৰীয়তাবোধৰ এক উল্লেখযোগ্য কবিতা; ই সাহিত্য সৌৰভ পাঠ্যপুথিত অন্তৰ্ভুক্ত।
১৫। লাচিতৰ মৃত্যু কেতিয়া হৈছিল?
উত্তৰঃ বীৰ লাচিত বৰফুকনৰ মৃত্যু ১৬৭২ খ্ৰীষ্টাব্দত হৈছিল।
চমু উত্তৰৰ প্ৰশ্ন (Short Answer Questions)
১। লাচিত বৰফুকনৰ চমু পৰিচয় দিয়া।
উত্তৰঃ লাচিত বৰফুকন আছিল আহোম যুগৰ অন্যতম শ্ৰেষ্ঠ সেনাপতি। তেওঁৰ পিতৃৰ নাম আছিল মোমাই তামুলী বৰবৰুৱা। স্বৰ্গদেউ চক্ৰধ্বজ সিংহই তেওঁক ১৬৬৭ চনত বৰফুকন পদত নিযুক্ত কৰিছিল। ১৬৭১ চনত শৰাইঘাটৰ ৰণত মোগল সেনাপতি ৰাজা ৰাম সিংহক পৰাজিত কৰি অসমৰ স্বাধীনতা ৰক্ষা কৰাৰ বাবে তেওঁ অমৰ। তেওঁৰ অসামান্য সাহস, কৰ্তব্যনিষ্ঠা আৰু দেশপ্ৰেমৰ বাবে তেওঁক “অসমৰ শিৱাজী” বুলিও কোৱা হয়।
২। শৰাইঘাটৰ যুদ্ধৰ মূল ঘটনা বৰ্ণনা কৰা।
উত্তৰঃ ১৬৭১ চনৰ মাৰ্চ মাহত মোগল সম্ৰাট আউৰংগজেবৰ নিৰ্দেশত আম্বেৰৰ ৰাজা ৰাম সিংহই বিশাল মোগল বাহিনী লৈ অসম আক্ৰমণ কৰিবলৈ আহিছিল। ব্ৰহ্মপুত্ৰৰ পাৰত শৰাইঘাটত উভয় পক্ষৰ যুদ্ধ আৰম্ভ হ’ল। সেই সময়ত লাচিত বৰফুকন অসুস্থ হৈ বিচনাত পৰি আছিল। কিন্তু যুদ্ধৰ গতি অসমৰ পক্ষে বিপৰীত হোৱা দেখি লাচিতে নিজে বিচনাৰ পৰা উঠি সাতখন বাৰ্ছা লৈ ব্ৰহ্মপুত্ৰৰ বুকুত উপস্থিত হ’ল আৰু সৈন্যসকলক উদ্বুদ্ধ কৰি তীব্ৰ আক্ৰমণ চলালে। তেওঁৰ সাহসিক নেতৃত্বত মোগল বাহিনী পৰাজিত হ’ল আৰু অসমৰ স্বাধীনতা ৰক্ষিত হ’ল।
৩। লাচিতৰ মোমায়েকক বধ কৰা ঘটনাটো বৰ্ণনা কৰা।
উত্তৰঃ মোগল বাহিনীৰ আক্ৰমণৰ পৰা ৰাজ্য ৰক্ষা কৰিবৰ বাবে লাচিতে কাকৈমৰীয়াত গড় নিৰ্মাণৰ কাম এৰাতি ভিতৰতে সম্পন্ন কৰিবলৈ নিৰ্দেশ দিছিল। সেই কামৰ দায়িত্বত আছিল লাচিতৰ মোমায়েক। তেওঁ দায়িত্বত গাফিলতি কৰি কাম যথাসময়ত নকৰিলে। লাচিতে এই গাফিলতি দেখি ক্ৰোধান্বিত হৈ ক’লে — “দেশতকৈ মোমাই ডাঙৰ নহয়” আৰু সেই ঠাইতে নিজ মোমায়েকৰ মূৰ কাটি পেলালে। এই ঘটনাই লাচিতৰ অপৰিসীম দেশভক্তি আৰু কৰ্তব্যনিষ্ঠাৰ পৰিচয় দিয়ে।
৪। কবিয়ে কবিতাটোৰ মাজেৰে কি বাৰ্তা দিব বিচাৰিছে?
উত্তৰঃ কবিয়ে “লাচিত ফুকন” কবিতাটোৰ মাজেৰে নতুন প্ৰজন্মক দেশপ্ৰেম, কৰ্তব্যনিষ্ঠা আৰু আত্মত্যাগৰ আদৰ্শ গ্ৰহণ কৰিবলৈ প্ৰেৰণা যোগাইছে। লাচিতৰ জীৱনৰ মাজেৰে কবিয়ে দেখুৱাইছে যে দেশৰ স্বাৰ্থ ব্যক্তিগত বা পাৰিবাৰিক স্বাৰ্থতকৈ সদায়েই উচ্চ। ৰোগে শৰীৰ ভাঙি পেলালেও দেশৰ প্ৰতি কৰ্তব্য পালন কৰিবৰ বাবে যিদৰে লাচিতে যুদ্ধক্ষেত্ৰত অৱতীৰ্ণ হৈছিল, ঠিক সেইদৰে আজিৰ যুৱপ্ৰজন্মইও দেশৰ বাবে নিজকে উৎসৰ্গা কৰিব লাগে — এইটোৱেই কবিতাটোৰ মূল বাৰ্তা।
৫। দেৱকান্ত বৰুৱাৰ কবিতাৰ বৈশিষ্ট্যসমূহ উল্লেখ কৰা।
উত্তৰঃ দেৱকান্ত বৰুৱাৰ কবিতাৰ বৈশিষ্ট্যসমূহ হ’ল — (ক) প্ৰখৰ ৰাষ্ট্ৰীয়তাবোধ আৰু দেশপ্ৰেম, (খ) আধুনিক যুগৰ মানৱ-যন্ত্ৰণাৰ প্ৰকাশ, (গ) সুকীয়া শৈলী আৰু প্ৰতীকধৰ্মিতা, (ঘ) ৰোমান্টিক ভাব আৰু গভীৰ চিন্তাশীলতাৰ মিশ্ৰণ, (ঙ) সহজ-সৰল ভাষাত প্ৰকাশিত গভীৰ ভাব, (চ) ঐতিহাসিক চৰিত্ৰৰ মাজেৰে বৰ্তমানক উদ্বুদ্ধ কৰা প্ৰৱণতা। তেওঁৰ “সাগৰ দেখিছা”, “ব্ৰহ্মপুত্ৰ আৰু আন কবিতা” আদি কাব্যগ্ৰন্থই অসমীয়া আধুনিক কবিতাত নতুন মাত্ৰা যোগ কৰিছে।
৬। কাকৈমৰীয়া গড়ৰ গুৰুত্ব কি আছিল?
উত্তৰঃ কাকৈমৰীয়া গড় আছিল মোগল বাহিনীৰ আক্ৰমণ প্ৰতিৰোধৰ বাবে নিৰ্মিত এক গুৰুত্বপূৰ্ণ সামৰিক প্ৰতিৰক্ষা প্ৰাচীৰ। এই গড়ৰ মাজেৰে আহোম সৈন্যই মোগল বাহিনীক ব্ৰহ্মপুত্ৰৰ পাৰত প্ৰতিৰোধ কৰিবলৈ সক্ষম হৈছিল। গড়খনৰ নিৰ্মাণ যথাসময়ত সম্পূৰ্ণ নহ’লে শত্ৰুপক্ষৰ আক্ৰমণৰ পৰা ৰাজ্য ৰক্ষা কৰাটো অসম্ভৱ হ’ল হয়। সেইবাবেই লাচিতে গড় নিৰ্মাণত গাফিলতি কৰা মোমায়েকক ক্ষমা নকৰি বধ কৰিছিল।
৭। কবিতাটোত প্ৰকাশ পোৱা ঐতিহাসিক চেতনাৰ পৰিচয় দিয়া।
উত্তৰঃ “লাচিত ফুকন” কবিতাটোত কবিয়ে অসমৰ গৌৰৱোজ্জ্বল ইতিহাসৰ এটা সোণালী অধ্যায়ক স্পষ্টকৈ অংকন কৰিছে। আহোম যুগৰ সামৰিক ব্যৱস্থা, মোগল আক্ৰমণৰ পটভূমি, লাচিতৰ ৰণনৈতিক প্ৰতিভা, শৰাইঘাটৰ ঐতিহাসিক যুদ্ধ — এই সকলোবোৰ ঘটনা কবিতাত ক্ৰমান্বয়ে প্ৰকাশ পাইছে। কবিয়ে অসমৰ অতীতৰ গৌৰৱক স্মৰণ কৰি বৰ্তমান প্ৰজন্মত আত্মগৌৰৱ আৰু জাতীয়তাবোধ জগাবলৈ চেষ্টা কৰিছে।
৮। লাচিত বৰফুকনক “অসমৰ শিৱাজী” বুলি কিয় কোৱা হয়?
উত্তৰঃ মাৰাঠা বীৰ ছত্ৰপতি শিৱাজীয়ে যিদৰে মোগল সাম্ৰাজ্যৰ বিৰুদ্ধে যুঁজি স্বাধীন মাৰাঠা ৰাজ্য প্ৰতিষ্ঠা কৰিছিল, ঠিক সেইদৰে লাচিত বৰফুকনেও মোগল আক্ৰমণৰ পৰা অসমৰ স্বাধীনতা ৰক্ষা কৰিছিল। উভয়েই আছিল মোগলবিৰোধী, দেশপ্ৰেমিক, সাহসী আৰু বুদ্ধিমান সেনাপতি। উভয়েই গুৰিল্লা যুদ্ধৰ কৌশলত পাৰদৰ্শী আছিল। সেই সাদৃশ্যৰ বাবেই লাচিতক “অসমৰ শিৱাজী” বুলি কোৱা হয়।
৯। ২৪ নৱেম্বৰ তাৰিখটোৰ গুৰুত্ব কি?
উত্তৰঃ ২৪ নৱেম্বৰ তাৰিখটো বীৰ লাচিত বৰফুকনৰ জন্মদিন। প্ৰতি বছৰে এই দিনটো অসমত “লাচিত দিৱস” হিচাপে পালন কৰা হয়। এই দিনত লাচিতৰ বীৰত্ব, ত্যাগ আৰু কৰ্তব্যনিষ্ঠা স্মৰণ কৰি বিভিন্ন সাংস্কৃতিক, সামৰিক আৰু শৈক্ষিক অনুষ্ঠান আয়োজন কৰা হয়। ভাৰতীয় সামৰিক বাহিনীৰ “লাচিত বৰফুকন বঁটা”ও এই দিনতে প্ৰদান কৰা হয়।
১০। দেৱকান্ত বৰুৱাৰ ৰাজনৈতিক জীৱনৰ চমু পৰিচয় দিয়া।
উত্তৰঃ দেৱকান্ত বৰুৱা সাহিত্যৰ লগতে ভাৰতীয় ৰাজনীতিতো সক্ৰিয় আছিল। তেওঁ ভাৰতীয় ৰাষ্ট্ৰীয় কংগ্ৰেছৰ সদস্য আছিল আৰু ১৯৭৫-৭৭ চনত অখিল ভাৰতীয় কংগ্ৰেছ কমিটিৰ (AICC) সভাপতি পদত আসীন হৈছিল। তেওঁ প্ৰাক্তন প্ৰধানমন্ত্ৰী ইন্দিৰা গান্ধীৰ ঘনিষ্ঠ আছিল। তেওঁ অসম বিধান সভা আৰু ৰাজ্যসভাৰো সদস্য হৈছিল।
দীঘল উত্তৰৰ প্ৰশ্ন (Long Answer Questions)
১। “লাচিত ফুকন” কবিতাটোৰ মূলভাব আলোচনা কৰা।
উত্তৰঃ দেৱকান্ত বৰুৱাৰ “লাচিত ফুকন” কবিতাটো অসমৰ এক উদাত্ত দেশপ্ৰেমমূলক কবিতা। এই কবিতাত কবিয়ে আহোম যুগৰ মহান সেনাপতি বীৰ লাচিত বৰফুকনৰ অসামান্য বীৰত্ব, কৰ্তব্যনিষ্ঠা, ত্যাগ আৰু দেশপ্ৰেমৰ কথা সুৰীয়া ভাষাৰে দাঙি ধৰিছে।
কবিতাটোৰ আৰম্ভণিত কবিয়ে লাচিতৰ নাম অসমৰ ইতিহাসৰ স্বৰ্ণাক্ষৰে লিখা থকা একপ্ৰকাৰৰ বীৰৰ নাম বুলি বৰ্ণনা কৰিছে। ১৬৭১ চনৰ শৰাইঘাটৰ যুদ্ধত লাচিতে যিদৰে মোগল বাহিনীক পৰাজিত কৰিছিল সেই কাহিনী এতিয়াও অসমীয়া ৰাইজৰ মুখে মুখে প্ৰচলিত। কবিয়ে দেখুৱাইছে যে লাচিতে অসমক মোগল আগ্ৰাসনৰ পৰা ৰক্ষা কৰি অসমৰ স্বাধীন অস্তিত্ব বজাই ৰাখিছিল।
মূলভাবৰ দ্বিতীয় স্তৰত কবিয়ে লাচিতৰ ব্যক্তিগত ত্যাগৰ কথা উল্লেখ কৰিছে। কাকৈমৰীয়া গড় নিৰ্মাণত গাফিলতি কৰা মোমায়েকক বধ কৰি লাচিতে দেখুৱাইছিল যে দেশৰ স্বাৰ্থ ব্যক্তিগত স্বাৰ্থতকৈ সদায়েই ডাঙৰ। ঘৰৰ মানুহ হ’লেও কৰ্তব্যত অৱহেলা কৰিলে শাস্তি পাব লাগিব — এই বিচাৰৰ মূলমন্ত্ৰই লাচিতৰ চৰিত্ৰক অমৰ কৰি ৰাখিছে।
তৃতীয় স্তৰত কবিয়ে লাচিতৰ অসুস্থ অৱস্থাতো ৰণক্ষেত্ৰত যুঁজি যোৱাৰ কাহিনী বৰ্ণনা কৰিছে। ৰোগশয্যাৰ পৰা উঠি বাৰ্ছা লৈ ব্ৰহ্মপুত্ৰৰ বুকুত যুদ্ধৰ নেতৃত্ব দিয়া এই বীৰৰ ত্যাগৰ পৰা নতুন প্ৰজন্মই কৰ্তব্যনিষ্ঠাৰ পাঠ লৈ দেশৰ বাবে কাম কৰিব লাগে — এইটোৱেই কবিতাটোৰ চূড়ান্ত বাৰ্তা।
২। শৰাইঘাটৰ যুদ্ধত লাচিত বৰফুকনৰ ভূমিকা বিস্তাৰিতভাৱে আলোচনা কৰা।
উত্তৰঃ শৰাইঘাটৰ যুদ্ধ (১৬৭১) আছিল আহোম-মোগল সংঘৰ্ষৰ চূড়ান্ত পৰিণতি। এই যুদ্ধৰ সম্পূৰ্ণ বিজয়ৰ মূল কাৰিকৰ আছিল লাচিত বৰফুকন।
(ক) প্ৰস্তুতি : লাচিতে যুদ্ধৰ পূৰ্বে গুৱাহাটীৰ চৌপাশে — কাকৈমৰীয়া, আগিয়াঠুৰি, পান্ডু, শৰাইঘাট আদি ঠাইত মাটিৰ গড়, কাঠৰ প্ৰাচীৰ আৰু বঁহৰ পৰিখা নিৰ্মাণ কৰি প্ৰতিৰক্ষাৰ কঠোৰ ব্যৱস্থা কৰিছিল। তেওঁ আহোম সৈন্যবাহিনীক ব্ৰহ্মপুত্ৰৰ ভূগোলৰ লগত খাপ খুৱাই গুৰিল্লা কৌশলেৰে যুদ্ধ কৰিবলৈ প্ৰশিক্ষণ দিছিল।
(খ) মোগল আক্ৰমণ : ১৬৭১ চনৰ মাৰ্চ মাহত আম্বেৰৰ ৰাজা ৰাম সিংহই প্ৰায় ৭০,০০০ পদাতিক সৈন্য, ১৮,০০০ অশ্বাৰোহী, ৪০টি যুদ্ধজাহাজ আৰু বিশাল কামান-বাৰুদৰ সৈতে অসম আক্ৰমণ কৰিলে। মোগল বাহিনীৰ এই প্ৰচণ্ড শক্তিৰ সমুখত আহোম সৈন্যৰ সংখ্যা যথেষ্ট কম আছিল।
(গ) লাচিতৰ অসুস্থতা : যুদ্ধৰ চৰম মুহূৰ্তত লাচিত গুৰুতৰভাৱে অসুস্থ হৈ পৰিছিল। জ্বৰে ভোগি বিচনাত পৰি থাকিলেও তেওঁ যুদ্ধৰ গতিবিধিৰ ওপৰত খবৰ লৈ আছিল। যেতিয়া তেওঁ শুনিলে যে আহোম সৈন্য পিছ হুঁহকিবলৈ ধৰিছে, তেতিয়া তেওঁ কৈছিল — “মই ৰোগে মৰিম যদিও দেশ এৰি নিদিও।”
(ঘ) সাতখন বাৰ্ছাৰে আক্ৰমণ : বিচনাৰ পৰা উঠি লাচিতে সাতখন বাৰ্ছা লৈ ব্ৰহ্মপুত্ৰৰ বুকুত উপস্থিত হ’ল আৰু সৈন্যসকলক উদ্বুদ্ধ কৰি ক’লে — “ৰজাই ৰাজ্য ৰক্ষাৰ ভাৰ মোক দিছে, মাকে মোক প্ৰসৱ কৰি ৰাজকাৰ্যৰ বাবেই পঠিয়াইছে। দেশ এৰি গ’লে মোৰ মুখখন কাকো দেখুৱাব নোৱাৰিম।” তেওঁৰ এই সাহসিক নেতৃত্বত আহোম সৈন্যৰ মনোবল বৃদ্ধি পালে।
(ঙ) মোগল পৰাজয় : তীব্ৰ আক্ৰমণত মোগল বাহিনী ছিন্নভিন্ন হ’ল। ৰাজা ৰাম সিংহৰ প্ৰিয় সেনানায়ক হোছেন ব্যাবেগ মৃত্যুমুখত পৰিল। অৱশেষত মোগল বাহিনীয়ে পিছ হুঁহকিবলৈ বাধ্য হ’ল আৰু অসমৰ স্বাধীনতা ৰক্ষিত হ’ল।
৩। দেৱকান্ত বৰুৱাৰ সাহিত্যিক অৱদান আলোচনা কৰা।
উত্তৰঃ দেৱকান্ত বৰুৱা (১৯১৪-১৯৯৬) আধুনিক অসমীয়া কবিতাৰ এজন অগ্ৰণী কবি। তেওঁৰ সাহিত্যিক অৱদান বহুমুখী আৰু গভীৰ।
(ক) কাব্যগ্ৰন্থ : তেওঁৰ উল্লেখযোগ্য কাব্যগ্ৰন্থসমূহ হ’ল — “সাগৰ দেখিছা” (১৯৫২), “কবিতা” (১৯৬০), “ব্ৰহ্মপুত্ৰ আৰু আন কবিতা”, “মোৰ আৰু পৃথিৱীৰ” আদি। “সাগৰ দেখিছা”ৰ বাবে তেওঁ ১৯৫৫ চনত সাহিত্য আকাডেমি বঁটা লাভ কৰে।
(খ) কবিতাৰ বৈশিষ্ট্য : তেওঁৰ কবিতাত আধুনিক যুগৰ চিন্তা, যন্ত্ৰণা, ৰাষ্ট্ৰীয়তাবোধ আৰু মানবতাৰ স্বৰ প্ৰকাশ পাইছে। তেওঁ ৰোমান্টিক আৰু আধুনিকতাবাদৰ মাজত নিজৰ বাবে এক সুকীয়া স্থান নিৰ্মাণ কৰিছিল। প্ৰতীকধৰ্মী চিত্ৰকল্প আৰু সাহিত্যিক ভাষাৰ প্ৰয়োগত তেওঁ অদ্বিতীয়।
(গ) প্ৰবন্ধ আৰু গদ্য : তেওঁ “সাহিত্য আৰু প্ৰেম”, “সংস্কৃতিৰ সমন্বয়” আদি প্ৰবন্ধ-সংকলনৰ মাজেৰে অসমীয়া গদ্য সাহিত্যলৈ গুৰুত্বপূৰ্ণ অৱদান আগবঢ়াইছে।
(ঘ) সন্মান : ১৯৭৬ চনত তেওঁ পদ্মভূষণ বঁটা লাভ কৰে। ১৯৮০ চনৰ আশীৰবাদ কবি সন্মেলনৰ সভাপতি হিচাপেও তেওঁক বাচনি কৰা হৈছিল। অসম সাহিত্য সভাৰ সভাপতিৰূপে তেওঁ সাহিত্য সংস্কৃতিৰ উন্নতিৰ বাবে কাম কৰিছিল।
৪। লাচিতৰ চৰিত্ৰৰ বৈশিষ্ট্যসমূহ আলোচনা কৰা।
উত্তৰঃ লাচিত বৰফুকনৰ চৰিত্ৰৰ বৈশিষ্ট্যসমূহ এনেধৰণৰ —
- অপৰিসীম দেশপ্ৰেম : তেওঁ দেশৰ স্বাৰ্থক ব্যক্তিগত স্বাৰ্থতকৈ ওপৰত স্থান দিছিল। মোমায়েকক বধ কৰাটো ইয়াৰ প্ৰমাণ।
- কৰ্তব্যনিষ্ঠা : ৰোগশয্যাৰ পৰা উঠি যুদ্ধক্ষেত্ৰত উপস্থিত হোৱা তেওঁৰ অপ্ৰতিম কৰ্তব্যনিষ্ঠাৰ পৰিচয়।
- সাহস আৰু বীৰত্ব : বিশাল মোগল বাহিনীৰ সমুখত সংখ্যাত নগণ্য আহোম সৈন্য লৈ যুঁজি বিজয় লাভ কৰা সাহস বিৰল।
- ৰণনৈতিক প্ৰতিভা : ব্ৰহ্মপুত্ৰৰ ভূগোলৰ লগত খাপ খুৱাই গুৰিল্লা কৌশলেৰে যুদ্ধ কৰাত তেওঁ পাৰদৰ্শী আছিল।
- ন্যায়পৰায়ণতা : কৰ্তব্যত গাফিলতি কৰিলে আত্মীয় হ’লেও শাস্তি দিয়াত তেওঁ কুণ্ঠাবোধ কৰা নাছিল।
- নেতৃত্ব : সৈন্যৰ মনোবল উচ্চ ৰখাত তেওঁৰ প্ৰভাৱ আছিল অপৰিসীম।
- আত্মবিসৰ্জন : দেশৰ বাবে নিজৰ স্বাস্থ্য আৰু জীৱন উৎসৰ্গা কৰিবলৈ সদায়েই প্ৰস্তুত আছিল।
৫। “লাচিত ফুকন” কবিতাটোৰ সাহিত্যিক মূল্য বিচাৰ কৰা।
উত্তৰঃ দেৱকান্ত বৰুৱাৰ “লাচিত ফুকন” কবিতাটোৰ সাহিত্যিক মূল্য বহুমুখী।
(ক) ভাব : কবিতাটোত প্ৰকাশ পোৱা ভাৱ গভীৰ আৰু উদাত্ত। দেশপ্ৰেম, কৰ্তব্যনিষ্ঠা আৰু আত্মত্যাগৰ ভাব কবিতাজুৰি বিৰাজমান।
(খ) ভাষা : কবিতাটোৰ ভাষা সহজ, সৰল আৰু প্ৰাঞ্জল। সাধাৰণ পাঠকেও কবিতাটোৰ মূলভাব বুজিব পাৰে।
(গ) ছন্দ : কবিতাটোৰ ছন্দ মুক্ত আৰু গতিশীল। ছন্দৰ লহৰে কবিতাত সংগীতৰ ৰূপ দিছে।
(ঘ) চিত্ৰকল্প : শৰাইঘাটৰ যুদ্ধৰ চিত্ৰ, লাচিতৰ বাৰ্ছা যাত্ৰাৰ দৃশ্য, মোমায়েকক বধৰ ঘটনা — এই সকলোবোৰ চিত্ৰকল্প পাঠকৰ মনত গভীৰ ছাপ পেলায়।
(ঙ) প্ৰেৰণা : কবিতাটোৱে পাঠকৰ মনত দেশপ্ৰেমৰ আগুনি জগাইছে। ই কেৱল এক কবিতা নহয়, এক জাতীয় চেতনাবোধৰ প্ৰকাশ।
(চ) ঐতিহাসিক মূল্য : অসমৰ গৌৰৱোজ্জ্বল ইতিহাসৰ সংৰক্ষণৰ ক্ষেত্ৰতো কবিতাটোৰ ভূমিকা গুৰুত্বপূৰ্ণ।
৬। আজিৰ যুৱপ্ৰজন্মই লাচিতৰ পৰা কি কি শিকিব পাৰে?
উত্তৰঃ আজিৰ যুৱপ্ৰজন্মই বীৰ লাচিত বৰফুকনৰ জীৱনৰ পৰা বহু মূল্যৱান শিক্ষা গ্ৰহণ কৰিব পাৰে। প্ৰথমতে, দেশপ্ৰেমৰ আদৰ্শ — দেশৰ স্বাৰ্থ ব্যক্তিগত স্বাৰ্থতকৈ সদায়েই ডাঙৰ। দ্বিতীয়তে, কৰ্তব্যনিষ্ঠাৰ পাঠ — যিকোনো কাম দায়িত্বৰে আৰু সময়মতে কৰিব লাগে। তৃতীয়তে, সাহস আৰু আত্মবিশ্বাসৰ শিক্ষা — বিপদ যিমানেই ডাঙৰ নহওক, ভয় নকৰি মুকামুকি হ’ব লাগে। চতুৰ্থতে, ত্যাগৰ মহিমা — দেশ আৰু সমাজৰ বাবে প্ৰয়োজনত সকলো ত্যাগ কৰিব পৰা মানসিকতা গঢ়িব লাগে। পঞ্চমতে, ন্যায়পৰায়ণতা — পক্ষপাতিত্ব নকৰি ন্যায়ৰ পক্ষত থিয় হ’ব লাগে। এই সকলো গুণ আজিৰ ছাত্ৰ-যুৱকৰ মনত প্ৰোথিত হ’লে অসম তথা ভাৰতৰ ভৱিষ্যত উজ্জ্বল হ’ব।
শব্দাৰ্থ (Vocabulary)
| শব্দ | অৰ্থ |
|---|---|
| লাচিত | আহোম যুগৰ মহান সেনাপতি |
| ফুকন (বৰফুকন) | আহোম ৰাজত্বকালীন উচ্চ পদাধিকাৰী/সেনাপতি |
| মোমাই | মামা; মাকৰ ভাই |
| গড় | মাটিৰ প্ৰাচীৰ; প্ৰতিৰক্ষা ব্যৱস্থা |
| কাকৈমৰীয়া | গুৱাহাটীৰ ওচৰৰ এক ঐতিহাসিক স্থান |
| বাৰ্ছা | যুদ্ধৰ নাও |
| শৰাইঘাট | ব্ৰহ্মপুত্ৰৰ এক প্ৰসিদ্ধ ঘাট |
| মোগল | উত্তৰ-ভাৰতৰ মুছলিম সাম্ৰাজ্য |
| স্বৰ্গদেউ | আহোম ৰজাৰ উপাধি |
| ৰণক্ষেত্ৰ | যুদ্ধৰ পথাৰ |
| সাহস | নিৰ্ভীকতা |
| কৰ্তব্যনিষ্ঠ | দায়িত্ববান |
| আগ্ৰাসন | আক্ৰমণ |
| প্ৰতিৰোধ | বাধা দিয়া |
| উদ্বুদ্ধ | উৎসাহিত |
| আত্মত্যাগ | নিজকে উৎসৰ্গা কৰা |
| ৰণনৈতিক | যুদ্ধ-সম্পৰ্কীয় |
| স্বাধীনতা | স্বতন্ত্ৰতা |
| গৌৰৱ | সন্মান, অহংকাৰ |
| ঐতিহ্য | পৰম্পৰাগত গৌৰৱ |
ভাৱাৰ্থ (Central Idea)
“লাচিত ফুকন” কবিতাটোৰ ভাৱাৰ্থ এই — দেশপ্ৰেম আৰু কৰ্তব্যনিষ্ঠা মানৱ জীৱনৰ সৰ্বোচ্চ আদৰ্শ। লাচিত বৰফুকনে নিজৰ জীৱনেৰে এই আদৰ্শ প্ৰতিষ্ঠা কৰি গৈছে। মোগল আগ্ৰাসনৰ সমুখত যেতিয়া অসম বিপদৰ মুখত পৰিছিল, তেতিয়া লাচিতে নিজৰ ৰোগ-যন্ত্ৰণা, পৰিয়াল-আত্মীয়, এনেকি জীৱনৰ মায়াকো অগ্ৰাহ্য কৰি দেশৰ ৰক্ষাৰ বাবে অগ্ৰসৰ হৈছিল। দেশৰ স্বাৰ্থত গাফিলতি কৰাৰ বাবে নিজ মোমায়েকক বধ কৰাৰ দ্বাৰা তেওঁ দেখুৱাইছিল যে দেশতকৈ ডাঙৰ একো নাই। এই কবিতাৰ মাজেৰে কবিয়ে নতুন প্ৰজন্মক একে আদৰ্শৰ পথত আগবাঢ়িবলৈ আহ্বান জনাইছে। এই আদৰ্শৰ প্ৰচাৰেই হৈছে কবিতাটোৰ মূল ভাৱাৰ্থ।
প্ৰসংগ-সহিত ব্যাখ্যা (Reference to Context)
“দেশতকৈ মোমাই ডাঙৰ নহয়।”
প্ৰসংগ : উল্লিখিত পংক্তিটো দেৱকান্ত বৰুৱাৰ ৰচিত “লাচিত ফুকন” কবিতাৰ পৰা সংগৃহীত। এই পংক্তি কবিয়ে লাচিত বৰফুকনৰ মুখত উচ্চাৰিত কথা হিচাপে উল্লেখ কৰিছে।
ব্যাখ্যা : কাকৈমৰীয়া গড় নিৰ্মাণৰ সময়ত যেতিয়া লাচিতৰ মোমায়েকে কামৰ দায়িত্বত গাফিলতি কৰিছিল, তেতিয়া লাচিতে এই কথা কৈছিল। এই পংক্তিৰ মাজেৰে লাচিতৰ অপৰিসীম দেশপ্ৰেম প্ৰকাশ পাইছে। তেওঁৰ মতে, ব্যক্তিগত সম্পৰ্ক যিমানেই আত্মীয়ৰ হওক, দেশৰ স্বাৰ্থই সদায়েই অগ্ৰগণ্য। মোমায়েক দেশৰ এজন কৰ্মচাৰী হিচাপে তেওঁৰ দায়িত্বত গাফিলতি কৰি দেশৰ সুৰক্ষাত বিপদ আনিছিল, সেইবাবে শাস্তি অপৰিহাৰ্য আছিল। এই পংক্তিৰ ভিতৰত ফুটি উঠিছে লাচিতৰ ন্যায়পৰায়ণতা আৰু কৰ্তব্যনিষ্ঠা।
মন্তব্য : এই বাণী কেৱল লাচিতৰ যুগৰ বাবেই নহয়, সকলো যুগৰ বাবে প্ৰাসংগিক। আজিও দেশৰ সেৱাত নিয়োজিত প্ৰতিজন ব্যক্তিৰ বাবে এই বাণী আদৰ্শস্বৰূপ।
অতিৰিক্ত প্ৰশ্ন আৰু উত্তৰ (Additional Questions)
বহু বিকল্পীয় প্ৰশ্ন (MCQs)
১। “লাচিত ফুকন” কবিতাটোৰ ৰচয়িতা হৈছে —
(ক) ৰঘুনাথ চৌধাৰী (খ) দেৱকান্ত বৰুৱা (গ) ভোলানাথ দাস (ঘ) হেমচন্দ্ৰ গোস্বামী
উত্তৰঃ (খ) দেৱকান্ত বৰুৱা।
২। লাচিত বৰফুকনৰ পিতৃৰ নাম —
(ক) সেউতি ফুকন (খ) মোমাই তামুলী বৰবৰুৱা (গ) ৰাজা ৰাম সিংহ (ঘ) বদনচন্দ্ৰ বৰফুকন
উত্তৰঃ (খ) মোমাই তামুলী বৰবৰুৱা।
৩। শৰাইঘাটৰ যুদ্ধ সংঘটিত হৈছিল —
(ক) ১৬৬৭ (খ) ১৬৭১ (গ) ১৬৮২ (ঘ) ১৬৬২
উত্তৰঃ (খ) ১৬৭১।
৪। শৰাইঘাটৰ যুদ্ধত মোগল পক্ষৰ সেনাপতি আছিল —
(ক) মীৰ জুমলা (খ) ৰাজা ৰাম সিংহ (গ) আউৰংগজেব (ঘ) মান সিংহ
উত্তৰঃ (খ) ৰাজা ৰাম সিংহ।
৫। লাচিতে কোন স্বৰ্গদেউৰ ৰাজত্বকালত বৰফুকন পদত নিযুক্ত হৈছিল?
(ক) চুহুংমুং (খ) চক্ৰধ্বজ সিংহ (গ) ৰুদ্ৰ সিংহ (ঘ) প্ৰতাপ সিংহ
উত্তৰঃ (খ) চক্ৰধ্বজ সিংহ।
৬। দেৱকান্ত বৰুৱাই কোন গ্ৰন্থৰ বাবে সাহিত্য আকাডেমি বঁটা পাইছিল?
(ক) ব্ৰহ্মপুত্ৰ আৰু আন কবিতা (খ) সাগৰ দেখিছা (গ) মাকোম (ঘ) ৰঙা মেঘ
উত্তৰঃ (খ) সাগৰ দেখিছা।
৭। লাচিত দিৱস কেতিয়া পালন কৰা হয়?
(ক) ১৪ নৱেম্বৰ (খ) ২৪ নৱেম্বৰ (গ) ২৬ জানুৱাৰী (ঘ) ১৫ আগষ্ট
উত্তৰঃ (খ) ২৪ নৱেম্বৰ।
৮। লাচিতে কোন গড় নিৰ্মাণৰ সময়ত মোমায়েকক বধ কৰিছিল?
(ক) ৰংঘৰ (খ) কাকৈমৰীয়া (গ) তলাতল ঘৰ (ঘ) আলিবাট
উত্তৰঃ (খ) কাকৈমৰীয়া।
৯। দেৱকান্ত বৰুৱাৰ জন্ম স্থান —
(ক) যোৰহাট (খ) ডিব্ৰুগড়ৰ ভাৰলুমুখ (গ) তেজপুৰ (ঘ) গুৱাহাটী
উত্তৰঃ (খ) ডিব্ৰুগড়ৰ ভাৰলুমুখ।
১০। লাচিতে শৰাইঘাটৰ যুদ্ধত কেইখন বাৰ্ছাৰে আক্ৰমণ চলাইছিল?
(ক) তিনি (খ) সাত (গ) দহ (ঘ) এঘাৰ
উত্তৰঃ (খ) সাত।
১১। দেৱকান্ত বৰুৱাই কোন বছৰত পদ্মভূষণ বঁটা লাভ কৰিছিল?
(ক) ১৯৬৬ (খ) ১৯৭৬ (গ) ১৯৮৬ (ঘ) ১৯৫৬
উত্তৰঃ (খ) ১৯৭৬।
১২। দেৱকান্ত বৰুৱা কোন ৰাজনৈতিক দলৰ সভাপতি হৈছিল?
(ক) BJP (খ) AICC (কংগ্ৰেছ) (গ) AGP (ঘ) CPI
উত্তৰঃ (খ) AICC (কংগ্ৰেছ)।
১৩। লাচিত বৰফুকনৰ মৃত্যু কেতিয়া হৈছিল?
(ক) ১৬৭০ (খ) ১৬৭২ (গ) ১৬৭৫ (ঘ) ১৬৮০
উত্তৰঃ (খ) ১৬৭২।
১৪। লাচিত বৰফুকনক কি বুলি কোৱা হয়?
(ক) অসমৰ গান্ধী (খ) অসমৰ শিৱাজী (গ) অসমৰ আকবৰ (ঘ) অসমৰ অশোক
উত্তৰঃ (খ) অসমৰ শিৱাজী।
১৫। দেৱকান্ত বৰুৱাৰ জন্ম —
(ক) ১৯০৪ (খ) ১৯১৪ (গ) ১৯২৪ (ঘ) ১৮৯৪
উত্তৰঃ (খ) ১৯১৪।
খালী ঠাই পূৰণ কৰা (Fill in the Blanks)
- “লাচিত ফুকন” কবিতাটোৰ ৰচয়িতা __________। (দেৱকান্ত বৰুৱা)
- লাচিত বৰফুকনৰ পিতৃৰ নাম __________। (মোমাই তামুলী বৰবৰুৱা)
- শৰাইঘাটৰ যুদ্ধ __________ চনত হৈছিল। (১৬৭১)
- লাচিতে __________ গড় নিৰ্মাণ কৰিছিল। (কাকৈমৰীয়া)
- “দেশতকৈ মোমাই ডাঙৰ নহয়” — এই কথা __________ ৰ। (লাচিত)
- মোগল পক্ষৰ সেনাপতি __________ আছিল। (ৰাজা ৰাম সিংহ)
- দেৱকান্ত বৰুৱাই __________ গ্ৰন্থৰ বাবে সাহিত্য আকাডেমি বঁটা লাভ কৰে। (সাগৰ দেখিছা)
- লাচিত দিৱস __________ তাৰিখে পালন কৰা হয়। (২৪ নৱেম্বৰ)
- লাচিতে __________ খন বাৰ্ছাৰে যুঁজ দিছিল। (সাত)
- দেৱকান্ত বৰুৱাই __________ চনত পদ্মভূষণ বঁটা পাইছিল। (১৯৭৬)
- লাচিত আছিল স্বৰ্গদেউ __________ ৰ সেনাপতি। (চক্ৰধ্বজ সিংহ)
- দেৱকান্ত বৰুৱা ভাৰতীয় __________ ৰ সভাপতি আছিল। (কংগ্ৰেছ / AICC)
শুদ্ধ-অশুদ্ধ নিৰ্ণয় কৰা (True/False)
- “লাচিত ফুকন” কবিতাটোৰ ৰচয়িতা ৰঘুনাথ চৌধাৰী। (অশুদ্ধ — দেৱকান্ত বৰুৱা)
- শৰাইঘাটৰ যুদ্ধ ১৬৭১ চনত হৈছিল। (শুদ্ধ)
- লাচিতৰ পিতৃৰ নাম মোমাই তামুলী বৰবৰুৱা। (শুদ্ধ)
- শৰাইঘাটৰ যুদ্ধত মোগল পক্ষৰ সেনাপতি মীৰ জুমলা আছিল। (অশুদ্ধ — ৰাজা ৰাম সিংহ)
- লাচিতে নিজ মোমায়েকক কৰ্তব্যত গাফিলতিৰ বাবে বধ কৰিছিল। (শুদ্ধ)
- লাচিত দিৱস ২৪ নৱেম্বৰ তাৰিখে পালন কৰা হয়। (শুদ্ধ)
- দেৱকান্ত বৰুৱাই “মাকোম” গ্ৰন্থৰ বাবে সাহিত্য আকাডেমি বঁটা পাইছিল। (অশুদ্ধ — সাগৰ দেখিছা)
- দেৱকান্ত বৰুৱাই AICC ৰ সভাপতি হৈছিল। (শুদ্ধ)
- লাচিত বৰফুকন আছিল স্বৰ্গদেউ ৰুদ্ৰ সিংহৰ সেনাপতি। (অশুদ্ধ — চক্ৰধ্বজ সিংহ)
- দেৱকান্ত বৰুৱা ১৯৭৬ চনত পদ্মভূষণ বঁটা লাভ কৰিছিল। (শুদ্ধ)
- লাচিতক “অসমৰ শিৱাজী” বুলি কোৱা হয়। (শুদ্ধ)
- লাচিতে শৰাইঘাটত ১৫ খন বাৰ্ছাৰে আক্ৰমণ চলাইছিল। (অশুদ্ধ — সাতখন)
ঐতিহাসিক প্ৰসংগ আৰু চমু প্ৰশ্নোত্তৰ
১। আহোম-মোগল সংঘৰ্ষৰ মূল কাৰণ কি আছিল?
উত্তৰঃ মোগল সাম্ৰাজ্যৰ সম্প্ৰসাৰণৰ ইচ্ছা, অসমৰ স্বৰ্ণ-সম্পদৰ প্ৰতি আকৰ্ষণ আৰু বাণিজ্যিক স্বাৰ্থই আছিল আহোম-মোগল সংঘৰ্ষৰ মূল কাৰণ। সম্ৰাট আউৰংগজেবৰ নেতৃত্বত মোগলে কামৰূপ অঞ্চল অধিকাৰ কৰিবলৈ বাৰে বাৰে চেষ্টা কৰিছিল। আনহাতে আহোম স্বৰ্গদেউসকলে স্বাধীনতা ৰক্ষা কৰিবলৈ প্ৰতিবাৰেই সাহসেৰে যুঁজ দিছিল।
২। আলাবৈ ৰণ আৰু শৰাইঘাট ৰণৰ মাজত পাৰ্থক্য কি?
উত্তৰঃ আলাবৈৰ ৰণ (১৬৬৯) ৰ যুদ্ধত আহোম পক্ষ পৰাজিত হৈছিল আৰু লাচিতে কেইজনমান সেনাপতিক হেৰুৱাইছিল। সেইবাবে তেওঁ পিছ হুঁহকি আহি গুৱাহাটীৰ ফালে শক্তি সঞ্চয় কৰি প্ৰতিৰক্ষা মজবুত কৰিছিল। শৰাইঘাট ৰণ (১৬৭১) ত আহোম পক্ষই গৌৰৱান্বিত বিজয় লাভ কৰিছিল আৰু মোগল বাহিনী চিৰদিনৰ বাবে অসমৰ পৰা পিছ হুঁহকিবলৈ বাধ্য হৈছিল।
৩। লাচিতৰ মৃত্যুৰ পিছত কি ঘটিছিল?
উত্তৰঃ ১৬৭২ চনত লাচিতৰ মৃত্যু হোৱাৰ পিছত তেওঁৰ মৰদেহ যোৰহাটৰ ওচৰৰ হোলংগাপাৰ নামৰ ঠাইত সমাধিস্থ কৰা হৈছিল। সেই স্থানক “লাচিত মৈদাম” বুলি কোৱা হয়। প্ৰতি বছৰে লাচিত দিৱসত ভাৰতীয় সামৰিক বাহিনীৰ ঊৰ্ধতন বিষয়াসকলে এই মৈদামত শ্ৰদ্ধাঞ্জলি অৰ্পণ কৰে।
৪। ভাৰতীয় সামৰিক একাডেমিত (NDA) লাচিতৰ স্মৃতি কেনেদৰে ৰক্ষিত হৈছে?
উত্তৰঃ পুণেৰ National Defence Academy ত প্ৰতিবছৰে শ্ৰেষ্ঠ ক্যাডেটক “লাচিত বৰফুকন স্বৰ্ণপদক” প্ৰদান কৰা হয়। ২০০০ চনৰ পৰা এই বঁটাৰ প্ৰৱৰ্তন হৈছে। উপৰিউক্তভাৱে NDA ত লাচিতৰ এক প্ৰতিমূৰ্তিও স্থাপন কৰা হৈছে। এই সকলো ব্যৱস্থাই প্ৰমাণ কৰে যে লাচিতৰ বীৰত্ব ভাৰতীয় সামৰিক বাহিনীৰ বাবেও আদৰ্শ।
৫। কবিতাটোত প্ৰকাশ পোৱা ৰাষ্ট্ৰীয়তাবোধ আজিৰ যুগত কেনেদৰে প্ৰাসংগিক?
উত্তৰঃ “লাচিত ফুকন” কবিতাত প্ৰকাশ পোৱা ৰাষ্ট্ৰীয়তাবোধ আজিৰ যুগতো অতিকৈ প্ৰাসংগিক। বিশ্বায়নৰ এই যুগত যেতিয়া যুৱপ্ৰজন্মৰ এক বৃহৎ অংশই দেশৰ আদৰ্শৰ পৰা আঁতৰি যাবলৈ ধৰিছে, তেতিয়া লাচিতৰ দৰে চৰিত্ৰৰ আদৰ্শ অতি প্ৰয়োজনীয়। দেশৰ কাৰণে আত্মত্যাগ, কৰ্তব্যনিষ্ঠা, ন্যায়পৰায়ণতা — এই গুণসমূহ সকলো যুগৰ বাবে চিৰন্তন। সাংস্কৃতিক, ৰাজনৈতিক বা সামাজিক সংকটৰ সমুখত যিকোনো জাতিয়ে স্বাভিমান বজাই ৰাখিবলৈ লাচিতৰ আদৰ্শৰ প্ৰয়োজন।
৬। দেৱকান্ত বৰুৱাৰ অন্যান্য কবিতাৰ লগত “লাচিত ফুকন” কবিতাৰ সম্বন্ধ কি?
উত্তৰঃ দেৱকান্ত বৰুৱাৰ “সাগৰ দেখিছা”, “ব্ৰহ্মপুত্ৰ আৰু আন কবিতা” আদি কাব্যগ্ৰন্থৰ বহু কবিতাত যেনে প্ৰখৰ ৰাষ্ট্ৰীয়তাবোধ, প্ৰকৃতিপ্ৰেম, মানৱতাবাদ আৰু অসমৰ ঐতিহ্যৰ গৌৰৱ গান প্ৰকাশ পাইছে, “লাচিত ফুকন”তো একে সুৰ পোৱা যায়। কবিৰ “ব্ৰহ্মপুত্ৰ” কবিতাত যিদৰে অসমৰ মহান নদীৰ গৌৰৱ গান গোৱা হৈছে, “লাচিত ফুকন”তো সেইদৰে অসমৰ মহান বীৰৰ স্তুতি গাই অসমীয়া জাতীয় চেতনাবোধ জগাইছে।
৭। লাচিতৰ চৰিত্ৰৰ মাজেৰে ভাৰতীয় ঐতিহ্যৰ কোনবোৰ গুণ প্ৰকাশ পাইছে?
উত্তৰঃ লাচিতৰ চৰিত্ৰৰ মাজেৰে ভাৰতীয় ঐতিহ্যৰ এই গুণসমূহ প্ৰকাশ পাইছে — ত্যাগ (যেনে গান্ধী), শৌৰ্য (যেনে শিৱাজী), ন্যায়পৰায়ণতা (যেনে যুধিষ্ঠিৰ), কৰ্তব্যনিষ্ঠা (যেনে ভীষ্ম), দেশপ্ৰেম (যেনে চন্দ্ৰশেখৰ আজাদ), নেতৃত্ব (যেনে নেতাজী চুভাষচন্দ্ৰ বসু)। লাচিত আছিল এই সকলো গুণৰ মূৰ্ত প্ৰতীক। ইয়ে দেখুৱাইছে যে অসম ভাৰতীয় ঐতিহ্যৰ অবিচ্ছেদ্য অংশ।
৮। কবিতাটোৰ ভাষাৰ বৈশিষ্ট্য কি?
উত্তৰঃ কবিতাটোৰ ভাষাৰ বৈশিষ্ট্য — (ক) সহজ-সৰল আৰু প্ৰাঞ্জল, (খ) অসমীয়া পাৰম্পৰিক শব্দৰ ব্যৱহাৰ, (গ) ঐতিহাসিক চৰিত্ৰৰ লগত খাপ খোৱা ভাষাৰীতি, (ঘ) দেশভক্তিমূলক উচ্চাৰণ আৰু গাম্ভীৰ্যপূৰ্ণ স্বৰ, (ঙ) চিত্ৰকল্প আৰু প্ৰতীকৰ সফল প্ৰয়োগ, (চ) সংলাপৰ ব্যৱহাৰে কবিতাত নাটকীয়তা যোগ কৰিছে।
৯। কবিতাটোৱে অসমীয়া জাতিৰ মাজত কি প্ৰভাৱ পেলাইছে?
উত্তৰঃ “লাচিত ফুকন” কবিতাটোৱে অসমীয়া জাতিৰ মাজত গভীৰ প্ৰভাৱ পেলাইছে। এই কবিতা বিভিন্ন সাংস্কৃতিক অনুষ্ঠানত আবৃত্তি কৰা হয়, লাচিত দিৱসত স্কুল-কলেজত পঢ়োৱা হয় আৰু জাতীয় চেতনাবোধ জগোৱাৰ এক উপকৰণ হিচাপে ব্যৱহৃত হৈ আহিছে। ছাত্ৰ-যুৱকসকলৰ মাজত দেশপ্ৰেমৰ আগুনি প্ৰজ্বলিত কৰি ৰখাত এই কবিতাৰ ভূমিকা গুৰুত্বপূৰ্ণ।
১০। লাচিতৰ আদৰ্শ আজিৰ সমাজত কেনেদৰে অনুসৰণ কৰিব পাৰি?
উত্তৰঃ আজিৰ সমাজত লাচিতৰ আদৰ্শ এনেদৰে অনুসৰণ কৰিব পাৰি — (ক) দেশৰ স্বাৰ্থক ব্যক্তিগত স্বাৰ্থতকৈ ওপৰত স্থান দি; (খ) যিকোনো কাৰ্যত পূৰ্ণ দায়িত্ব আৰু সততাৰে কাম কৰি; (গ) ন্যায়ৰ পক্ষত নিৰ্ভয়ে থিয় হৈ; (ঘ) দেশৰ বিৰুদ্ধে কোনো অপশক্তিৰ বিৰুদ্ধে সংগ্ৰাম কৰি; (ঙ) যুৱপ্ৰজন্মক দেশপ্ৰেমৰ পাঠ পঢ়াই; (চ) সমাজৰ দুৰ্নীতি, পক্ষপাতিত্বৰ বিৰুদ্ধে আওয়াজ তুলি; (ছ) দেশৰ ঐতিহ্য, সংস্কৃতি আৰু পৰম্পৰাক ৰক্ষা কৰি।
কবিৰ চমু পৰিচয় — দেৱকান্ত বৰুৱা
জন্ম : ২২ ফেব্ৰুৱাৰী ১৯১৪ ইং, অসমৰ ডিব্ৰুগড় জিলাৰ ভাৰলুমুখ গাঁৱত।
মৃত্যু : ২৮ জানুৱাৰী ১৯৯৬ ইং।
পিতৃ-মাতৃ : পিতৃ ৰাণাকান্ত বৰুৱা; দেৱকান্ত বৰুৱা আছিল অসমীয়া অভিজাত পৰিয়ালৰ সন্তান।
শিক্ষা : তেওঁ কটন কলেজ, গুৱাহাটীত শিক্ষা গ্ৰহণ কৰি পাছত শান্তিনিকেতনৰ বিশ্বভাৰতী বিশ্ববিদ্যালয়ৰ পৰা স্নাতকোত্তৰ ডিগ্ৰী লাভ কৰে। শান্তিনিকেতনত ৰবীন্দ্ৰনাথ ঠাকুৰৰ প্ৰভাৱে তেওঁৰ সাহিত্যিক প্ৰতিভা বিকশিত হ’ল।
সাহিত্যিক জীৱন : দেৱকান্ত বৰুৱা আধুনিক অসমীয়া কবিতাৰ এজন প্ৰতিষ্ঠাকাৰী কবি। তেওঁৰ উল্লেখযোগ্য কাব্যগ্ৰন্থ — “সাগৰ দেখিছা” (১৯৫২), “কবিতা”, “ব্ৰহ্মপুত্ৰ আৰু আন কবিতা”, “মোৰ আৰু পৃথিৱীৰ”, “এসেলা মেন্দাৰ মাত” আদি। তেওঁ অসমীয়া সাহিত্যত ৰোমান্টিক আৰু আধুনিক মাত্ৰাৰ এক সুকীয়া সংমিশ্ৰণ ঘটাইছিল।
ৰাজনৈতিক জীৱন : তেওঁ ভাৰতীয় ৰাষ্ট্ৰীয় কংগ্ৰেছৰ সক্ৰিয় সদস্য আছিল। ১৯৭৫-৭৭ চনৰ জৰুৰীকালীন অৱস্থাৰ সময়ত তেওঁ অখিল ভাৰতীয় কংগ্ৰেছ কমিটিৰ (AICC) সভাপতি পদত আসীন আছিল। তেওঁ অসম বিধান সভা আৰু ৰাজ্যসভাৰো সদস্য হৈছিল।
সন্মান আৰু বঁটা :
- সাহিত্য আকাডেমি বঁটা — ১৯৫৫ চনত (“সাগৰ দেখিছা” গ্ৰন্থৰ বাবে)
- পদ্মভূষণ — ১৯৭৬ চনত
- অসম সাহিত্য সভাৰ সভাপতি (১৯৬৭ ৰ গুৱাহাটী অধিৱেশন)
- বহু সংবৰ্ধনা আৰু সন্মান বিভিন্ন সাহিত্যিক, সাংস্কৃতিক আৰু ৰাজনৈতিক সংস্থাৰ পৰা
সাহিত্যিক বৈশিষ্ট্য : দেৱকান্ত বৰুৱাৰ কবিতাত প্ৰখৰ ৰাষ্ট্ৰীয়তাবোধ, প্ৰকৃতিপ্ৰেম, আধুনিক যুগৰ চিন্তা, মানবিকতাৰ স্বৰ আৰু গভীৰ দাৰ্শনিক চিন্তা প্ৰকাশ পাইছে। তেওঁ ৰোমান্টিক আৰু আধুনিকতাবাদৰ মাজত নিজৰ বাবে এক সুকীয়া স্থান নিৰ্মাণ কৰিছিল। তেওঁৰ ভাষা সহজ-সৰল হ’লেও ভাৱ গভীৰ আৰু চিন্তাশীল।
উপসংহাৰ : দেৱকান্ত বৰুৱা অসমীয়া সাহিত্যৰ এক উজ্জ্বল নক্ষত্ৰ। তেওঁৰ ৰচনাবলীয়ে অসমীয়া ৰাইজক জাতীয়তাবোধ, দেশপ্ৰেম আৰু মানবতাৰ পাঠ পঢ়াই আহিছে। “লাচিত ফুকন” কবিতাটো তেওঁৰ ৰাষ্ট্ৰীয়তাবোধৰ এক উজ্জ্বল উদাহৰণ।
HSLC Guru — ASSEB Class 11 Assamese (MIL) সাহিত্য সৌৰভ পাঠ্যপুথিৰ সম্পূৰ্ণ প্ৰশ্ন-উত্তৰৰ বাবে আমাৰ ৱেবছাইট দৰ্শন কৰক।